Ստորգետնյա աշխարհ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Yggdrasil.jpg

Ստորգետնյա աշխարհը (ստորգետնյա թագավորություն կամ հանդերձյալ աշխարհ), գտնվում է գետնի տակ՝ ի տարբերություն երկնայինի, և տեղակայված է շատ հեռու: Ստորգետնյա աշխարհ հասկացությունը տարբեր է տարբեր ազգերի դիցաբանության մեջ: Ստորգետնյա աշխարհի մասին որոշ առասպելների ընդհանուր գծերն են կենդանի մարդկանց մասին պատմությունները, ովքեր արշավել են ստորգետնյա աշխարհ՝ սխրագործություն կատարելու նպատակով:

Հոգիների մուտքը դեպի ստորգետնյա աշխարհ պահանջում է հատուկ արարողակարգերի պահպանում:

Լատինական բանաստեղծները, ինչպիսիք են Վերգիլիոսը, ստորգետնյա աշխարհը նկարագրել են որպես մի վայր, որտեղ մեղավորները պատժվել են, իսկ բարի մարդիկ մահվանից հետո պարգևատրվել են կյանքով: Վերգիլիոսը նույնիսկ նշել է ստորգետնյա աշխարհի կենտրոնի աշխարհագրական դիրքը: Այնտեղ տանող ճանապարհը անցնում էր մի վայրով, որտեղ Ահերոն գետը միաձուլվում է Կոկիտուս գետի հետ:

Դասական հնությունների բառարանը նույնացնում է ստորգետնյա աշխարհը, մահացածների թագավորությունը և Հադեսի կացարանը[1]: Հնագիտության բառարանը ստորգետնյա աշխարհը անվանում է Հադեսի կացարան[2]:

Խտոնիկը՝ տեխնիկական ածական է, որը վերաբերում է ստորգետնյա աշխարհին: Ստորգետնյա աշխարհ հասկացությունը գոյություն ունի գրեթե յուրաքանչյուր քաղաքակրթության մեջ և «կարող է լինել նույնքան հին, որքան մարդկությունը»:

Տարբեր դիցաբանություններում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Հադեսի կացարան – հին հույների ստորգետնյա աշխարհը, Հադեսի թագավորությունը:
  • Ամենտի – ստորգետնյա աշխարհը Հին Եգիպտացիների մոտ, մահացածների թագավորություն:
  • Դիույ– մահացածների թագավորություն կամ «դժոխք» չինական առասպելաբանության մեջ:
  • Դուատ – եգիպտական դիցաբանության մեջ «շատ խորը, շատ մութ ու անծայրածիր» մի վայր, որտեղ բնակվում էին մահացածները:
  • Ել – ստորգետնյա աշխարհը ինգուշների և չեչենների դիցաբանության մեջ:
  • ԵմԻ – (եմԻ-նո Կունի, եմոցուկունի, եմիցուկունի), ստորգետնյա աշխարհ ճապոնացիների մոտ, մահացածների թագավորություն:
  • Զինդոնօսերի ստորգետնյա աշխարհը, որտեղ էր նաև դժոխքը:
  • Իրկալան – Միջագետքի դիցաբանության մեջ շումերների և աքքադցիների ստորգետնյա աշխարհն է:
  • Միկտլան – ստորգետնյա աշխարհ ացտեկների դիցաբանության մեջ:
  • Պատալա – ստորգետնյա աշխարհը հնդկական դիցաբանության մեջ[3]:
  • Սպանդարամետ – ստորգետնյա աշխարհի ոգին և ստորգետնյա աշխարհը հայկական դիցաբանության մեջ:
  • Տարտարոս – հնագույն հույների ստորգետնյա աշխարհն է, այն վայրը, որտեղ Զևսը տապալեց Քրոնոսին և տիտաններին:
  • Շիբալբա – ստորգետնյա աշխարհ մայաների մոտ:

Տես ավելին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Подземный мир // Словарь классических древностей
  2. Подземный мир // Словарь античности
  3. В. И. Кальянов Махабхарата. Книга пятая. Удьйогапарва или книга о старании, Л. 1976.