Ստամատիոս Կրիմիգիս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ստամատիոս Կրիմիգիս
հուն․՝ Σταμάτιος Κριμιζής
անգլ.՝ Stamatios Krimigis
Ծնվել էսեպտեմբերի 10, 1938(1938-09-10) (81 տարեկան)
Vrontados, Chios Municipality, Հյուսիսային Եգեյան կղզիներ, Հունաստան
ՔաղաքացիությունFlag of Greece.svg Հունաստան
Մասնագիտությունաստղագետ
Հաստատություն(ներ)Ջոն Հոփկինսի համալսարան
Գործունեության ոլորտֆիզիկա և Տիեզերագնացություն
Պաշտոն(ներ)Աթենքի ակադեմիայի անդամ
ԱնդամակցությունԵվրոպական ակադեմիա[1]
Ալմա մատերՄինեսոտայի համալսարան և Այովայի համալսարան
Գիտական աստիճանփիլիսոփայության դոկտոր
Տիրապետում է լեզուներիննոր հունարեն և անգլերեն
ՊարգևներTheodore von Kármán Award?[2] և NASA Exceptional Public Service Medal?[3]

Ստամատիոս «Թոմ» Մ. Կրիմիգիս (անգլ.՝ Stamatios (Tom) M. Krimigis, հուն․՝ Σταμάτιος Κριμιζής, սեպտեմբերի 10, 1938(1938-09-10), Vrontados, Chios Municipality, Հյուսիսային Եգեյան կղզիներ, Հունաստան, հունական ծագումով ամերիկացի գիտնական, ֆիզիկոս, ով զգալի ավանդ է ներդրել տիեզերքի, մասնավորապես՝ արեգակնային համակարգի հետազոտմանն ուղղված ամերիկյան ծրագրերի զարգացման գործում[4][5]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1938 թվականին, հունական Քիոս կղզու Վրոնտադոս բնակավայրում, , սովորել և ավարտել ծննդավայրի դպրոցը[5]: Մասնագիտական կրթությունն ստացել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում: 1961 թվականին ավարտել է Մինեսոտայի համալսարանը (ֆիզիկայի բակալավրի կոչումով), 1963-ին՝ Այովայի համալսարանի մագիստրատուրան, 1965-ին դոկտորական ատենախոսություն պաշտպանել ֆիզիկայի գծով: Եղել է Ջեյմս վան Ալենի ուսանողը[5]:

Կրիմիգիսը «Կասինի-Հյուգենս» (MIMI) նախագծի գլխավոր փորձարկողներից մեկն էր, մասնակցել է «Վոյաջեր-1» և «Վոյաջեր-2» տիեզերակայանների վրա ցածրալիցք մասնիկներով փորձերի անցկացմանը, ինչպես նաև՝ Explorer 47 (CPME) արհեստական արբանյակի ստեղծմանը[6]: Եղել է Արեգակի հետազոտման նպատակով ստեղծված «Ուլիս» (LAN/HI-SCALE), Երկրի մագնիսական ոլորտի ուսումնասիրման Geotail (EPIC), Յուպիտերի հետազոտման «Գալիլեո» (EDP) ապարատների (սարքերի), «Մարիներ-3» (TRD) և «Մարիներ-4» (LECR) միջմոլորակային ինքնագնաց կայանների փորձարկողներից մեկը[6]: Աշխատել է նաև Advanced Composition Explorer», «Մարիներ-5», «Մեսենջեր» և «Նոր հորիզոններ նախագծերի վրա»[6]:

Կրիմիգիսը Ջոն Հոփքինսի համալսարանին առընթեր կիրառական ֆիզիկայի լաբորատորիայի տիեզերագիտական բաժանմունքի պատվավոր ղեկավարն է, Աթենքի ակադեմիայի անդամ[5] և տեխնոլոգիական հետազոտությունների հունական ազգային խորհրդի նախագահ[4]: Միջազգային աստղագիտական միության որոշմամբ՝ 1999 թվականից Կրիմիգիսի անունն է կրում (8323) Կրիմիգիս աստղակերպը (աստերոիդը)[5]:

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ֆիզիկոսների ամերիկյան ընկերության, գեոֆիզիկոսների ամերիկյան ընկերության, գիտությանն աջակցող ամերիկյան ընկերակցության, օդագնացության և աստղագնացության ամերիկյան ինստիտուտի անդամ
  • Ջոն Հոփքինսի համալսարանին առընթեր կիրառական ֆիզիկայի լաբորատորիայի մրցանակ (2004)
  • Աթենքի ակադեմիայի իսկական անդամ — տիեզերքի հետազոտող (2004)
  • Տիեզերական հետազոտությունների կոմիտեի մրցանակ (2002)
  • Սմիթսոնյան ինստիտուտի մրցանակ (2002)
  • Aviation Week & Space Technology ամսագրի «Laurels in Space» մրցանակ (1996, 2001)
  • ՆԱՍԱ-ի «Գիտական ակնառու նվաճումների համար» մրցանակ (1981, 1986)
  • Աստղագնացության միջազգային ակադեմիայի՝ հիմնարար գիտությունների բնագավառում մրցանակ (1994)
  • Եվրոպական օդատիեզերագնացային ընկերությունների խորհրդի ոսկե մեդալ (2011)
  • Օդագնացության և աստղագնացության ազգային թանգարանի մրցանակ (2015)
  • Աստղագնացության ամերիկյան ընկերության մրցանակ՝ տիեզերական թռիչքների զարգացման համար (2016)
  • ՆԱՍԱ-ի «Հասարակությանը ակնառու ծառայություններ մատուցելու համար» մեդալ (2016)[7]
  • ՆԱՍԱ-ի և Աստղագնացության եվրոպական միության 40-ից ավելի պարգևներ՝ խմբային նվաճումների համար

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. https://www.ae-info.org/ae/User/Krimigis_Stamatios
  2. http://iaaweb.org/content/view/142/242/
  3. BiblioNet.gr
  4. 4,0 4,1 Brief Curriculum Vitae and publications, Johns Hopkins University.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Europlanet Interview: Stamatios (Tom) Krimigis, Europlanet.
  6. 6,0 6,1 6,2 STAMATIOS M. KRIMIGIS։ «STAMATIOS M. KRIMIGIS - Curriculum Vitae»։ Johns Hopkins Applied Physics Laboratory (APL)։ Վերցված է 2012-03-05 
  7. «{title}»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-09-08-ին։ Վերցված է 2018-04-16 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]