«Մանավազյաններ»–ի խմբագրումների տարբերություն

Jump to navigation Jump to search
Ավելացվել է 264 բայտ ,  8 տարի առաջ
Առանց խմբագրման ամփոփման
'''Մանավազյաններ''', '''Մանաւազեաններ''' նախարարական տոհմ [[Արշակունի|Արշակունեաց]] ([[Արշակունի|Արշակունյաց]]) Հայաստանում։ Մանաւազեանների[[Մանաւազեաններ]]ի ժառանգական կալուածքն էր [[ՀայքՀարք]]ի գավառը՝[[գաւառ]]ը՝ Մանաւազակերտ կենտրոնով։ Ըստ ավանդության, Մանաւազեանները[[Մանաւազեան]]ները կոչուել են [[Հայկ Նահապետ]]ի որդի` [[Մանաւազ]], [[Մանավազ]] կամ [[Մենուաս]] նախնու անունով։ 330-ական թուականներին Մանաւազեաններն[[Մանաւազեան]]ներն անհաշտ կռիվներ են մղել իրենց ազգակից իշխանական տոհմերի՝ [[Բզնունիներ]]ի ու [[Որդունիներ]]ի դեմ։ Չկարողանալով հաշտեցնել կռվող կողմերին՝ [[Տրդատ Գ ՄեծիՄեծ]]ի որդու` [[Խոսրով Գ]] [[Կոտակ]] թագավորի[[թագաւոր]]ի (330-ՅՅՑթթ.) հրամանով [[սպարապետ]] Վաչե[[Վաչէ ՄամիկոնյանըՄամիկոնեան]]ը ոչնչացրել է նրանց և բռնագրավել տիրույթները։ [[Հարք]] գավառըգաւառը տրվել է [[Աղբիանոսեաններ]]ի կամ [[Աղբիանոսյաններ]]ի եպիսկոպոսական տոհմին։
 
[[Պատմաբան]] [[Մնացական Ռաֆիկի Խաչատրեան]]ը կողմնակից է այն տեսակէտին, որ [[Արշակունեաց]] [[արքայատոհմ]]ը տուեալ իրադրութիւնում հենց ինքն էր միջնախարարական բախումների հրահրողը: Բանն այն է, որ Հայոց արքունիքը որոշել էր իր վերահսկողութիւնը սահմանել Հայոց Ոստանից[[Ոստան]]ից դէպի [[Մեծ ՀայքիՀայք]]ի սահմանները գնացող մայրուղիները, ինչով իսկ ամրապնդած կլինէր [[թագաւորական կենտրոնաձիգ իշխանութիւնըիշխանութիւն]]ը: Ընդ որում, այդ ծրագրում յատուկ դեր ունէր "ԱրաքայականԱրքայական մայրուղին", որը Արտաշատից[[Արտաշատ]]ից ձգւում էր դէպի [[Տիգրանակերտ]]: Այս ծրագիրն իրականացնելիս Արշակունեաց գահակալին յաջողուեց իրար դեմ հանել մայրուղիների վրայ գտնուող նախարարությունները, եթէ անգամ նրանք միմեանց սահմանակից չէին, մասնաւորապէս` Մանաւազեաններին[[Մանաւազեան]]ներին, Բզնունիներին[[Բզնունի]]ներին ու Որդունիներին[[Որդունի]]ներին: Աշխարհագրական այպիսիայսպիսի իրադրութիւնը հակամարտող երէք նախարարական տոհմերին հարկադրում էր միմեանց դեմ պայքարել Արշակունիների[[Արշակունի]]ների տիրույթներիտիրոյթների վրայով, ինչն էլ Հայոց արքայի համար առիթ դարձաւ՝բնաջնջելու հակամարտող տոհմերից Մանաւազեաններին[[Մանաւազեան]]ներին ու Որդունիներին[[Որդունի]]ներին: Արդիւնքում արքունիքին յաջողուեց.
 
1. միմեանց ձեռքերով ոչնչացնել տալ [[Մեծ Հայք]]ում կարևոր ռազմավարական դիրք զբաղեցնող հին` "հայկազեան" նախարարական տոհմերից երկուսը, որոնց յետագայ գոյութիւնն անցանկալի էր եկուոր` պարթևազն [[Արշակունիներ]]ի [[արքայական]] [[գահատոհմ]]ի հանդէպհամար,
 
2. յարքունիս գրաւել կարևոր նշանակութիւն ունեցող այն գաւառները, որոնք պատկանում էին վերոյիշեալ տոհմերին. ընդ որում դրանցից Հարք գաւառը տրուել է արքունիքին լիովին հնազանդ եպիսկոպոսական (նախկինում` քրմական) նշանաւոր տոհմին` Աղբիանոսեաններին:
 
Այսպիսով ներքին քաղաքականութիւնն իրականցնելիս Տրդատ Գ-ին որդի Խոսրով Բ-ն իրեն դրսևորեց որպէս ուժեղ կամքով օժտուած գահակալ: Նա իր վճռականութեամբ ու դաժանութեամբ որոշակիօրէն անգամ գերազանցեց նախորդ Արշակունի արքաներին: Արքայական կենտրոնաձիգ իշխանութեան ամրապնդման և հզորացմանհզօրացման Արշակունի արքաների վարած այս քաղաքակութեաննքաղաքականութեանն էլ հենց զոհ գնաց Մանաւազեանների հինաւուրց տոհմը:
 
{{ծանոթագրություններ|#Հայկական Սովետական Հանրագիտարան}}
Անանուն մասնակից

Նավարկման ցանկ