Սուրբ Մարիամ Մագդաղենացի եկեղեցի (Գեթսեմանի այգի)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սուրբ Մարիամ Մագդաղենացի եկեղեցի
Church of Mary Magdalene1.jpg
Հիմնական տվյալներ
Տեսակուղղափառ տաճար և եկեղեցի
ԵրկիրԿաղապար:Դրոշավորում/Israeli-occupied territories
ՏեղագրությունԵրուսաղեմ
ԴավանանքՌուս ուղղափառ եկեղեցի
ԱնվանվածՄարիամ Մագդաղենացի
Ճարտարապետական նկարագրություն
ՃարտարապետԴավիդ Գրիմ
Ճարտարապետական ոճRussian-Byzantine architecture?
Հիմնադրված1885
Կոորդինատներ: 31°46′44.004000100002″ հս․ լ. 35°14′26.682000099989″ ավ. ե. / 31.77889000002777919° հս․. լ. 35.24074500002777199° ավ. ե. / 31.77889000002777919; 35.24074500002777199[1]
jerusalem-mission.org/convent_magdalene.html

Սուրբ Մարիամ Մագդաղենացի եկեղեցի Գեթսեմանում, ռուսական ուղղափառ եկեղեցի Արևելյան Երուսաղեմում: Գտնվում է Գեթսեմանում, Աստվածամոր գերեզմանից ոչ հեռու՝ Ձիթենյաց լեռան ստորոտին: Կառուցվել է Կայսերական ուղղափառ պաղեստինյան ընկերության կողմից կայսերական ընտանիքի միջոցներով[2], կայսրուհի Մարիա Ալեքսանդրովնայի հիշատակին: Օծվել է 1888 թվականին ի պատիվ սուրբ Մարիամ Մագդաղենացու: 1921 թվականից եկեղեցում պահվում են սուրբ նահատակներ Մեծ կայսրուհի Ելիզավետա Ֆեոդրովնայի և միանձնուհի Վարվառայի մասունքները:

Տաճարը պատկանում է Արտասահմանյան ռուս ուղղափառ եկեղեցուն, այն համարվում է Քրիստոսի Հարության Վիֆանի համայնքի կանանց Գեթսեմանի վանքի գլխավոր եկեղեցին[3][4]:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մարիա Ալեքսանդրովնայի հիշատակին նվիրված եկեղեցու կառուցումն առաջարկվել է Երուսաղեմի Ռուսական ուղղափառ առաքելության ղեկավար արքեպիսկոպոս Անտոնինի (Կապուստին) կողմից: Նա եկեղեցու կառուցման համար առաջարկել էր Ձիթենյաց լեռան ստորոտին գտնվող հողատարածքը, որը ձեռք բերվեց 1882 թվականի աշնանը: Եկեղեցու նախագիծը կազմեց ճարտարապետ Դավիդ Գրիմը, հիմնարկեքը կայացավ 1885 թվականի հունվարի 21-ին: Շինարարական աշխատանքների ծրագիրն իրականացվում էր Կայսերական ուղղափառ պաղեստինյան ընկերության կողմից, արքեպիսկոպոս Անտոնինի ղեկավարության և հսկողության ներքո: Տաճարի կառուցման աշխատանքներն իրականացնում էին երուսաղեմցի ճարտարապետներ Կոնրադ Շիկը և Գեորգի Ֆրանգիան[5]: Տաճարի կառուցմանը կայսր Ալեքսանդր III նվիրաբերել է 100 հազար ռուբլի, նրա չորս եղբայրներից յուրաքանչյուրը 15 հազարական, իսկ մեծ կայսրուհի Մարիա Ալեքսանդրովնան 5 հազար ռուբլի: Տաճարը օծվել է 1888 թվականի հոկտեմբերի 1/13-ին Երուսաղեմի պատրիարքի կողմից, մեծ իշխաններ Սերգեյ Ալեքսանդրովիչի, Պավել Ալեքսանդրովիչի և մեծ կայսրուհի Ելիզավետա Ֆեոդորովնայի մասնակցությամբ[6]:

1921 թվականի հունվարին եկեղեցում թաղվել են Ռուսաստանից Չինաստանի միջոցով բերված տանջալից նահատակներ մեծ իշխանուհի Ելիզավետա Ֆեոդրովնայի և ճգնավոր Վարվառայի մարմինները: Հուղարկավորությունը կատարեց Երուսաղեմի պատրիարք Դամիանը[7]:

1934 թվականին մետրոպոլիտ Անաստասիայի օրհնությամբ ուղղափառ դարձած շոտլանդուհի Նարիան (Ռոբինսոն) այստեղ հիմնեց կանանց ուղղափառ համայնք, Քրիստոսի Հարության անվամբ՝ դառնալով նրա մայրապետը: Նա բնակություն հաստատեց իր քույրերի հետ, Գեթսեմանի այգու ռուսական մասում, սուրբ Մարիամ Մագդաղենացու եկեղեցու մոտ, որտեղ կատարում էր ամենօրյա ժամերգություն և վարում միանձնուհու կյանք: Համայնքին կից բացվեց դպրոց ուղղափառ արաբ երեխաների համար, որը գործում է մինչ օրս: 1988 թվականին սուրբ Մարիամ Մագդաղենացու եկեղեցու օծման հարյուրամյակի կապակցությամբ Գեթսեմանի համայնքը դասվեց վանական միաբանության շարքին:

«Մարիամ Մագդաղենացին հռոմեական կայսր Տիբերիոսի առջև», նկարիչ՝ Սերգեյ Իվանով

Ճարտարապետություն, կահավորանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Յոթ գմբեթանի միագահ եկեղեցին կառուցվել է երուսաղեմի սպիտակ և մոխրագույն քարից և համարվում է ռուսական ճարտարապետության մոսկովյան ոճի օրինակ: Եկեղեցին ունի փոքր զանգակատուն: Սրբապատկերներով զարդարված զսհասեղանի միջնապատը պատրաստված է սպիտակ մարմարից, բրոնզե զարդաքանդակներով, իսկ հատակը պատրաստված է բազմագույն մարմարից: Սրբապատկերների հեղինակներն են նկարիչներ Ս. Վ. Իվանովը և Վասիլի Պետրովիչ Վերեշչագինը: Զոհասեղանի կամարի վրա պատկերված է Ս. Վ. Իվանովի «Մարիամ Մագդաղենացին հռոմեական կայսր Տիբերիոսի դիմաց» հայտնի ստեղծագործությունը: Բացի Վասիլի Պետրովիչ Վերեշչագինից և Սերգեյ Իվանովից եկեղեցում գեղանկարչական աշխատանքներ են կատարել Ալեքսեյ Կորզուխինը, Ալեքսանդր Սոկոլովը և Եվգրաֆ Սորոկինը:

Սրբություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սուրբ նահատակ Էլիզավետայի մասունքներով դամբարանը
  • Գեթսեմանյան «Օդիգիտրիա» Աստվածամոր հրաշագործ սրբապատկերը: 1554 թվականին Ռիհանիա (Լիբանան) բնակավայրում փառաբանված կերպար, որը նվիրաբերվել է լիբանանյան միտրոպոլիտ Իլյաին: Իր հերթին, նա այն փոխանցեց Գեթսեմանյան վանքին, այն բանից հետո երբ ըստ ավանդության նրան հայտնվեցին մեծ նահատակներ Եկատերինան և Վարվառան:
  • Սուրբ նահատակներ մեծ իշխանուհի Ելիզավետայի և միանձնուհի Վարվառայի մասունքները, որոնք պահվում են առանձին տապանակներում: Սկզբում Չինաստանից տեղափոխելուց հետո մեծ իշխանուհու կամքի համաձայն մարմինները թաղվեցին եկեղեցու գաղտնարանում: 1982 թվականի մայիսի 1-ին ԱՌՈՒԵ-ի փառաբանվելուց հետո, սուրբ ավետաբեր կանանց շաբաթվա տոնը նշելուց հետո մասունքները գաղտնարանից տեղափոխվեցին եկեղեցի:
  • Սուրբ առաքյալ Մարիամ Մագդաղենացու սրբապատկերը և մասունքները:
  • Օպտինյան բարեկրոն առաքյալների սրբապատկերը և տապանը նրանց մասունքներով:

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Google Maps — 2005.
  2. Платонов П. В. Гл. 1. Приобретение участка и строительство храма святой Марии Магдалины / Храм святой Марии Магдалины в Гефсиманском саду Иерусалима.
  3. Монастырь во имя святой Марии Магдалины в Гефсиманском саду
  4. Полное официальное название обители: «Вифанская община во имя Воскресения Христова с церковью равноапостольной Марии Магдалины в Гефсиманском саду» (поскольку первоначально община располагалась на русском участке в Вифании). См. Гефсиманский во имя равноапостольной Марии Магдалины монастырь.
  5. Гл. 1. Приобретение участка и строительство храма святой Марии Магдалины. — Ч. I. Предреволюционный период. Храм святой Марии Магдалины в Гефсиманском саду Иерусалима.
  6. Члены Иерусалимского отделения ИППО приняли участие в торжественной литургии в праздник Покрова Богородицы в храме Марии Магдалины, освященном 120 лет назад.
  7. Урушев Д. Скорбный путь великой княгини.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]