Սմբատաբերդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Coa Illustration Elements Building Castle.svg
Սմբատաբերդ
Smbataberd.jpg
Տեսակ մշակութային արժեք[1]
Տեղագրություն Հայաստան Վայոց ձորի մարզ, Հայաստան
Հասցե 750 մ հվ-աե[1]
Վարչական միավոր Արտաբույնք[1]
Երկիր Հայաստան
Կառուցված Ամենայն հավանականության կառուցվել է 5-րդ դարում։
Կոորդինատներ: 39°52′18.249600099995″ հս․ լ. 45°20′17.2068001″ ավ. ե. / 39.87173600002777363° հս․. լ. 45.338113000028° ավ. ե. / 39.87173600002777363; 45.338113000028
Սմբատաբերդը գտնվում է Հայաստանում
Սմբատաբերդ
Smbataberd Վիքիպահեստում

Սմբատաբերդ (Ցաղաց Քարի բերդ), պաշտպանական համալիր Վայոց ձորի մարզի Արտաբույնք գյուղից արևելք։ Պահպանվել են պատմական տեղեկություններ V դ.-ում ամրոցի մոտ հայերի և պարսիկների միջև տեղի ունեցած արյունահեղ ճակատամարտի մասին։

Ունի բարձր ու լայն (2-3 մ) բրգավոր պարիսպներ (շարված բազալտի սեպաձև խոշոր քարերով և կրաշաղախով), պաշտպանված է Արտաբունի և Եղեգիսի խոր ձորերով։ Երեք մուտքերից հյուսիսայինը (գլխավորը) և արևելյանը սրբատաշ բազալտից կառուցված թաղածածկ սրահներ են, տանիքին պահակատներով և դիտանոցներով։ Ամրոցը պատով բաժանվում է երկու՝ հյուսիսային և հարավային մասի, որոնցում պահպանվել են միջնաբերդի, բնակելի շենքերի, ջրավազանների ավերակներ։ Ջուրը բերվել է Ցաղաց Քարի վանքի մոտի աղբյուրներից՝ ջրմուղով։

Ավանդություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ասում են, թե այս բերդը կառուցել է Սյունյաց Սմբատ իշխանը։ Դրա համար էլ տեղի բնակիչների կողմից ստացել է Սմբատի բերդ անունը[2][3][4][5]։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Monuments database — 2017.
  2. Արամ Ղանալանյան (1969)։ Ավանդապատում։ Երևան: Հայկական ՍՍՀ ԳԱԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտ 
  3. Մովսես Խորենացի։ Պատմութիւն Հայոց։ էջեր Գիրք Ա, Գլուխ Ի 
  4. Մանուկ Աբեղյան (1899)։ Հայ ժողովրդական առասպելները Մովսես Խորենացու Հայոց պատմության մեջ։ Վաղարշապատ 
  5. Г. Халатьянц (1896)։ Армянский эпос в Истории Армении Моисея Хоренского։ Москва