Սեյտյո Մացումոտո

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սեյտյո Մացումոտո
ճապ.՝ 松本清張
Seicho Matsumoto 01.jpg
Ծննդյան անուն Կիյոհարու Մացումոտո
Ծնվել է դեկտեմբերի 21, 1909(1909-12-21)
Ծննդավայր Կիտակյուսյու, Ֆուկուոկա, Ճապոնիա
Վախճանվել է օգոստոսի 4, 1992(1992-08-04)[1] (82 տարեկանում)
Վախճանի վայր Տոկիո, Տոկիո, Ճապոնիա
Մասնագիտություն լրագրող, գրող և վիպասան
Լեզու ճապոներեն[1]
Քաղաքացիություն Flag of Japan.svg Ճապոնիա
Ստեղծագործական շրջան 1951 թվականից մինչև մահը
Ժանրեր արձակ
Թեմաներ միստիկա
դետեկտիվ
Ստեղծագործությունների ցանկ Q11531183?
Պարգևներ Ռյունոսկե Ակուտագավայի պարգև[2] Mystery Writers of Japan Award Bungeishunju Readers' Choice Award Yoshikawa Eiji Prize for Literature Kikuchi Kan Prize և Asahi Prize
Սեյտյո Մացումոտո Վիքիքաղվածքում
Seichō Matsumoto Վիքիպահեստում

Սեյտյո Մացումոտո (ճապ.՝ 松本 清張, դեկտեմբերի 21, 1909(1909-12-21), Կիտակյուսյու, Ֆուկուոկա, Ճապոնիա - օգոստոսի 4, 1992(1992-08-04)[1], Տոկիո, Տոկիո, Ճապոնիա), ճապոնացի գրող և լրագրող, «Ռյունոսկե Ակուտագավայի անվան մրցանակի» դափնեկիր (1952 թվական)։ Ճապոնական գրականության մեջ սոցիալական դետեկտիվ ժանրի հիմնադիր[3]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մացումոտոն ծնվել է ճապոնական Կոկուրա քաղաքում (այժմ Կիտակյուսյուի կազմում է)։ Նրա իսկական անունը Կիյոհարու Մացումոտո է։ «Սեյտյո» անունը չինարենով և ճապոներենով նրա անվան սիմվոլների ընթերցումն է։ Ծնվել է սովորական ընտանիքում և ծնողների միակ զավակն է եղել։ Դպրոցն ավարտելուց հետո աշխատել է մի ընկերությունում, որն զբաղվում էր կոմունալ ծառայություններ կատարելով։

Մասնակցել է գրական խմբավորմանը, որը գործում էր Յավատա Սեյտեցու մետաղագործական գործարանում։ Պատանի հասակում Սեյտյո Մացումոտոն շատ էր ընթերցում հեղափոխական գրքույկներ։ Նա ձախ շարժման կողմնակից էր։ Համագործակցում էր «Ձախ ճակատ» և «Մարտական դրոշակ» ամսագրերին։ Իր հեղափոխական գործունեության պատճառով 1929 թվականին ազատազրկվում և բանտարկվում է Օկուրա քաղաքում։

Մինչ գրական ասպարեզում իրեն դրսևորելը, Մացումոտոն փոխել է շատ մասնագիտություններ։ Նա ախատում էր Asahi Shinbun (Ասայի Շինբուն) թերթում որպես գովազդային հայտարարությունների դիզայներ։ Աշխատանքը խմբագրությունում դադարեց Երկրորդ աշխարհամարտի պատճառով։ Բժշկական գումարտակի անձնակազմի կազմում նա ծառայել է Կորեայում: Պատերազմի ավարտից հետո Մացումոտոն կրկին վերադարձավ խմբագրություն, իսկ 1950 թվականին տեղափոխվեց Տոկիոյի խմբագրություն։

Չնայած այն հանգամանքին, որ Սեյտյո Մացումոտոն չունեցավ բարձրագույն կրթություն, հիանալի գրում էր։

Նրա անդրանիկ ստեղծագործությունները հայտնվեցին 1950-ական թվականներին։ Իսկ առաջին դետեկտիվ ստեղծագործությունները՝ 1955 թվականին։ Սեյտյոյի գրական դեբյուտը Ճապոնիայում բարձր գնահատվեց և արդյունքում 1956 թվականին նա նվաճեց Դետեկտիվ ժանրի գրողների ակումբի գլխավոր մրցանակը։ «Դետեկտիվ ժանրի գրողների ակումբ» հիմնադրվել է 1947 թվականին Էդոգավա Ռամպոյի կողմից։

Մացումոտոն գրել է պատմական վեպեր և գիտական գրականություն՝ համեմված միստիկական պատմություններով և դետեկտիվ տարրերով։ Նա համագործակցում էր ռեժիսոր Յոսիտարո Նոմուրայի հետ։ Castle of Sand ֆիլմը, որ նկարահանվել է Մացումոտոյի սցենարով, համարվում է ճապոնական կինեմատոգրաֆիայի գլուխգործոցներից մեկը[4]:

1968 թվականին այցելել է Կուբա և Հյուսիսային Վիետնամ:

Քաղվածք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Aquote1.png Նրա համար այսօր նույնիսկ Փարիզը անապատ է: Ուր էլ որ նա հիմա գնա, ամենուր անապատ է: Քանի որ նա անհայրենիք է, կորսված քաղաքացիությամբ: Ավելին, տասնյոթ տարի առաջ նրան զրկել են կյանքի իրավունքից: Եվ նրա համար այսօր երկիրը անապատ է:
- Սեյտյո Մացումոտո «Երկիր անապատ»[5]
Aquote2.png


Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Կետեր և գծեր[6]՝ դետեկտիվ պատմություն, որը սկսվում է Կյուսյու կղզու ծովափին երկու սիրահարների ինքնասպանությամբ։
  • Երկիր անապատ[7]՝ ոստիկանական դետեկտիվ է Շվեյցարիայում ճապոնական դեսպանատան աշխատակցի մասին։
  • Պատ աչք[8]՝ քրեական վեպ է մաֆիայի, խաբեբաների ու խարդախությունների մասին։
  • Դրոշակ մառախուղում[9]՝ փիլիսոփայական դետեկտիվ է։
  • Ստվերում
  • Խունացած համազգեստ
  • Սև ավետարան[10]՝ դետեկտիվ վեպ է, որի գործողությունները ընթանում են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին
  • Ստորջրյա հոսանք[11]՝ քաղաքական դետեկտիվ է, որը պատմում է ճապոնական կենտրոնական հետախուզական վարչության կազմավորման մասին։
  • Գոյատևման չորեքշաբթին՝ ստեղծագործություն, որտեղ պատմվում է քաղաքական ասպարեզում կաշառակերության մասին։[12]

Հայերեն թարգմանություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սեյտյո Մացումոտոյի ստեղծագործություններից լույս են տեսել հետևյալները.

  • «Երկիր անապատ»
  • «Կետեր և գծեր»

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. http://www.bunshun.co.jp/shinkoukai/award/akutagawa/list.html
  3. Ռասկին Բորիս Վլադիմիրովիչ Ժամանակակից ճապոնական դետեկտիվ. — Մ.: Պրոգրես, 1979.
  4. Kenji Hall. Japanese director Yoshitaro Nomura dies at 85, The Associated Press.
  5. Սեյտյո Մացումոտո Երկիր անապատ. — Մ.: Պրոգրես, 1979. — (Ժամանակակից ճապոնական դետեկտիվ).
  6. Սեյտյո Մացումոտո Կետեր և գծեր. — М.: Տերրա, 1999.
  7. Սեյտյո Մացումոտո Երկիր անապատ. — Մ.: Տերրա, 1999.
  8. Սեյտյո Մացումոտո Պատ աչք. — Լ.: Լենիզդատ, 1990.
  9. Սեյտյո Մացումոտո Դրոշակ մառախուղում. — 1991.
  10. Սեյտյո Մացումոտո Սև ավետարան. — Մ.: Երիտասարդ գվարդիա, 1967. — 288 с.
  11. Սեյտյո Մացումոտո Ստորջրյա հոսանք. — Մ.: Պրոգրես, 1965.
  12. Սեյտյո Մացումոտո Գոյատևման չորեքշաբթին. — Երիտասարդ գվարդիա, 1979. — (Արտասահմանյան դետեկտիվ: Հավաքածու).

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Hong, Lawrence Mystery as Poetry, Suicide as Literary Device: The Works of Seicho Matsumoto // Popular Culture Review. — Август 2001. — В. 12. — № 2. — С. 1-14.
  • Apostolou, John A Yen for Murder: A Look at Japan's Ichiban Mystery Writer, Seicho Matsumoto // Armchair Detective: A Quarterly Journal Devoted to the Appreciation of Mystery, Detective, and Suspense Fiction. — 1987. — № 3. — С. 322-325.
  • Wheeler, Wolcott Seicho Matsumoto's Points and Lines: The Shortest Distance is the Truth // Clues: A Journal of Detection. — 1997. — В. осень-зима. — № 2. — С. 59-70.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]