Ռոսարիո Կաստելյանոս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ռոսարիո Կաստելյանոս
RosarioCastellanostombDoloresDF.JPG
Ծնվել էմայիսի 25, 1925(1925-05-25)[1][2][3][4]
ԾննդավայրՄեխիկո, Մեքսիկայի Միացյալ Նահանգներ
Վախճանվել էօգոստոսի 7, 1974(1974-08-07)[1][2][3][4] (49 տարեկանում)
Վախճանի վայրԹել Ավիվ, Իսրայել
Մասնագիտությունբանաստեղծ, դիվանագետ, գրող, սցենարիստ և համալսարանի պրոֆեսոր
Լեզուիսպաներեն[5]
ՔաղաքացիությունFlag of Mexico.svg Մեքսիկայի Միացյալ Նահանգներ
ԿրթությունFaculty of Philosophy and Literature, UNAM
ԱշխատավայրՄեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարան
ՊարգևներԽավիեր Վիլիաուրուտիայի մրցանակ
ԱմուսինRicardo Guerra Tejada
Rosario Castellanos Վիքիպահեստում

Ռոսարիո Կաստելյանոս (իսպ.՝ Rosario Castellanos, Իսպաներեն արտասանություն՝ [roˈsaɾjo kasteˈʝanos], մայիսի 25, 1925(1925-05-25)[1][2][3][4], Մեխիկո, Մեքսիկայի Միացյալ Նահանգներ - օգոստոսի 7, 1974(1974-08-07)[1][2][3][4], Թել Ավիվ, Իսրայել), մեքսիկացի վիպասան, բանաստեղծ, էսսեիստ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռոսարիո Կաստելյանոսը ծնվել է Մեխիկոյում, մեծացել է Չիապաս նահանգի Կոմիտան քաղաքի մոտ գտնվող ընտանեկան ռանչոյում։ Եղել է ինտրովերտ անձնավորություն։

Ընտանիքի ճակատագիրը փոխվել է, երբ նախագահ Կարդենաս ի դել Ռիոն ընդունել է հողային ռեֆորմը և գյուղացիական ազատագրության քաղաքականությունը, որից հետո ընտանիքը զրկվել է հողատարածքներից։ Տասնհինգ տարեկան հասակում Կաստելյանոսը և նրա ծնողները տեղափոխվել են Մեխիկո, որտեղ 1948 թվականին ծնողները մահացել են, և Ռոսարիոն ինքն է հոգացել իր մասին։

Չնայած նրան, որ Ռոսարիոն եղել է ինտրովերտ անձնավորություն, նա միացել է Մեքսիկայի և Կենտրոնական Ամերիկայի մի խումբ մտավորականների, և սկսել է գրել։ Մեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարանում ուսանել է փիլիսոփայություն և գրականություն, հետագայում դասավանդել է նույն համալսարանում, այնուհետև միացել է Բնիկ ժողովուրդների զարգացման ազգային հանձնաժողովին, գրել է տիկնիկային ներկայացման սցենարներ, որոնք բեմադրվել են աղքատ շրջաններում՝ խթանելու գրագիտությունը։ Ճակատագրի հեգնանքով, ինստիտուտն ստեղծվել է նախագահ Կարդենասի կողմից, ով Ռոսարիոյի ծնողներից խլել էր նրանց հողերը։ Եղել է «Excélsior» մեքսիկական օրաթերթի սյունակագիր։ Բացի գրական աշխատանքներից, Կաստելյանոսն զբաղեցրել է նաև կառավարական պաշտոններ։ Մեքսիկայի գրականության ճանաչման գործում ունեցած ավանդի համար 1971 թվականին նշանակվել է Մեքսիկայի դեսպան Իսրայելում։

Մահացել է 1974 թվականի օգոստոսի 7-ին Թել Ավիվում, էլեկտրական վթարի դժբախտ պատահարից։ Շատերը կարծում են, որ դա ինքնասպանություն է եղել։

Հիշատակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մեխիկոյի Կուախիկալպա դե Մորելոս շրջանի զբոսայգիներից մեկն անվանվել է Ռոսարիո Կաստելյանոսի պատվին։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Rosario Castellanos
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 FemBio
  5. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ռոսարիո Կաստելյանոսը կարդում է իր բանաստեղծություններից Rosario Castellanos at www.palabravirtual.com
  • Ռոսարիո Կաստելյանոսի պոեզիայի երաժշտական տարբերակները [1]
  • Ռոսարիո Կաստելյանոսի այգի [2]