Ռոզա Փարքս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ռոզա Փարքս
Rosaparks.jpg
Ռոզա Փարքս 1955 թ.
(ետին պլանում Մարտին Լյութեր Քինգն է)
Ծնվել է փետրվարի 4, 1913({{padleft:1913|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:4|2|0}})[1][2][3]
Ծննդավայր Տակսիգի, Մեյկոն շրջան, Ալաբամա, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[4][5][6]
Մահացել է հոկտեմբերի 24, 2005({{padleft:2005|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:24|2|0}})[7][1][2][3] (92 տարեկանում)
Մահվան վայր Դետրոյթ, Ուեյն շրջան, Միչիգան, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[4]
Քաղաքացիություն Flag of the United States.svg Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Ազգություն աֆրոամերիկացի
Կրթություն Alabama State University
Մասնագիտություն ինքնակենսագիր և դերձակ
Ամուսին Ռայմոնդ Փարքս (1932–1977)
Ծնողներ Հայրը՝ Ջեյմս Մակքոլի,
մայրը՝ Լեոնա Էդվարդս
Պարգևներ և
մրցանակներ
Անդամություն Alpha Kappa Alpha
Կայք montgomery.troy.edu/rosaparks/museum/
Ստորագրություն
Rosa Parks Signature.svg
Rosa Parks Վիքիպահեստում

Ռո՛զա Լի Փարքս (անգլ.՝ Rosa Lee Parks, փետրվարի 4, 1913({{padleft:1913|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:4|2|0}})[1][2][3], Տակսիգի, Մեյկոն շրջան, Ալաբամա, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[4][5][6] - հոկտեմբերի 24, 2005({{padleft:2005|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:24|2|0}})[7][1][2][3], Դետրոյթ, Ուեյն շրջան, Միչիգան, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ[4]), աֆրոամերիկացի հասարակական գործիչ, քաղաքացիական իրավունքների ակտիվիստ, ԱՄՆ-ում սևամորթ քաղաքացիների իրավունքների համար շարժման նախաձեռնող։ ԱՄՆ Կոնգրեսը կոչել է Ռոզային «քաղաքացիական իրավունքների առաջին տիկին» և «ազատության շարժման մայր»[10]։ Նրա ծննդյան օրը՝ փետրվարի 4-ը, և ձերբակալության օրը՝ դեկտեմբերի 1-ը, երկուսն էլ դարձել են «Ռոզա Փարքսի օր» և նշվում են ամերիկյան Կալիֆորնիա և Օհայո նահանգներում։

Արվեստում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Գետտո» մուլտսերիալի մասերից մեկում Ռոբերտ Ֆրիմենը վերհիշում է, թե ինչպես է ականատես դարձել Ռոզա Փարքսի պատահարի ականատես։
  • Սթիվեն Քինգի «Մուգ աշտարակ» վեպում պատկերված է դեպքը, որը տեղի է ունեցել Ռոզա Փարքսի հետ ավտոբուսում։
  • «Դոկտոր Հաուս» սերիալում (2-րդ եթերաշրջան, 9-րդ մաս, 42-րդ րոպե) բժիշկ Ֆորմանը խոսում է բժիշկ Հաուսի հետ՝ նրան համեմատելով Ռոզա Փարքսի հետ։
  • «Մեծ պայթյունի տեսությունը» սերիալում (9-րդ եթերաշրջան, 23-րդ մաս, 15-րդ րոպե) բժիշկ Շելդոն Կուպերը հերթի համար վիճաբանելիս բերում է Ռոզա Փարքսի հետ կատարվածի օրինակը։
  • «Վերջին իսկական տղամարդը» սերիալում (4-րդ եթերաշրջան, 3-րդ մաս, 15-րդ մաս) մոր և դստեր երկխոսության մեջ ամերիկյան ֆուտբոլում կնոջ դերի մասին «ավելի շուտ նստած» կատակը վերաբերում էր Ռոզա Փարքսին։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]