Ռիտա Լևի-Մոնտալչինի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox med.png
Ռիտա Լևի-Մոնտալչինի
Rita Levi-Montalcini
NGF '08 Rita Levi-Montalcini.jpg
Ռիտա Լևի-Մոնտալչինի
Ծնվել էապրիլի 22, 1909(1909-04-22)[1][2][3][…]
ԾննդավայրԹուրին, Իտալիայի թագավորություն
Մահացել էդեկտեմբերի 30, 2012(2012-12-30)[1][2][3][…] (103 տարեկան)
Մահվան վայրՀռոմ, Իտալիա
Մահվան պատճառՍրտի կանգ
ՔաղաքացիությունԻտալիա Իտալիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ
Ազգությունիտալացի
ԴավանանքJewish?
ԿրթությունԹուրինի համալսարան
Մասնագիտություննյարդաբան
ԱշխատավայրՎաշինգտոնի համալսարան
ՊաշտոնՑմահ սենատոր[4]
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն
ՊարգևներNobel prize medal.svg Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակ
National Medal of Science.jpg ԱՄՆ ազգային գիտական մեդալ
Rita Levi-Montalcini Վիքիպահեստում

Ռիտա Լևի-Մոնտալչինի (իտալ.՝ Rita Levi-Montalcini, ապրիլի 22, 1909(1909-04-22)[1][2][3][…], Թուրին, Իտալիա[5][6] - դեկտեմբերի 30, 2012(2012-12-30)[1][2][3][…], Nomentano, Municipio II, Հռոմ, Իտալիա), իտալացի նյարդաբան, նեյրոկենսաբան, 1986 թվականից՝ Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր։

Համաշխարհային բժշկագիտության մեջ հայտնի է աճի գործոնների հետազոտություններով։ Իտալիայի հինգ ցմահ սենատորներից մեկն է։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռիտա Լևի-Մոնտալչինին ծնվել է 1909 թվականի ապրիլի 22-ին Թուրինում՝ դառնալով Լևիների ընտանիքի չորրորդ երեխան (երկվորյակ քրոջ՝ Պաոլայի հետ միասին)։ Նրա ընտանիքն ունեցել է հրեական ծագում։ Նրա հայրը՝ Ադամ Լևին, եղել է էլեկտրական ինժեներ և մաթեմատիկոս, իսկ մայրը՝ Ադել Մոնտալչինին, հասարակ տնային տնտեսուհի։

Տեղի բժշկական դպրոցը 1936 թվականին ավարտելուց հետո Ռիտան դառնում է ֆիզիոլոգ Ջուզեպպե Լևիի ավագ օգնականը, սակայն Իտալիայի նոր կառավարության ղեկավար Բենիտո Մուսոլինիի որդեգրած հրեահալած քաղաքականությունն արգելքներ դրեց հրեաների առջև և վերջիններս զրկվեցին ազատ ակադեմիական և գիտական գործունեություն ծավալելու անօտարելի իրավունքից։ Այսպիսով՝ Ֆաշիստական Իտալիայի նվիրակոչումը վատ անդրադարձավ վերջինիս մասնագիտական գործունեության վրա։ 1943 թվականին Լևի-Մոնտալչինին և նրա ընտանիքը ստիպված եղան փախչել Ֆլորենցիա և վերադարձան միայն Թուրինում ռազմական գործողությունների ավարտից հետո։

Իր անձնանվեր մասնագիտական գործունեության համար Ռիտա Լևի-Մոնտալչինին 1986 թվականին արժանացավ բժշկագիտության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակի։ Երկու աշխարհամարտերի ականատես եղած տիկինը 2001 թվականին նախագահ Կառլո Աձելո Չամպիի կողմից արժանացավ Իտալիայի ցմահ սենատորի պատվո տիտղոսին։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]