Ռիխարդ Ավենարիուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Ռիխարդ Ավենարիուս
գերմ.՝ Richard Heinrich Ludwig Avenarius
Richard Avenarius (1843-1896).jpg
Ծնվել է նոյեմբերի 19, 1843({{padleft:1843|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:19|2|0}})[1][2][3] Փարիզ, Ֆրանսիա[2][4]
Մահացել է օգոստոսի 18, 1896({{padleft:1896|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:18|2|0}})[2][1][4][3][5] (52 տարեկանում) Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[2][4]
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Մասնագիտություն փիլիսոփա, համալսարանի պրոֆեսոր և գրող
Հաստատություն(ներ) Ցյուրիխի համալսարան[4]
Տիրապետում է լեզուներին գերմաներեն[6][4]

Ռիխարդ Ավենարիուս (նոյեմբերի 19, 1843({{padleft:1843|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:19|2|0}})[1][2][3], Փարիզ, Ֆրանսիա[2][4] - օգոստոսի 18, 1896({{padleft:1896|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:18|2|0}})[2][1][4][3][5], Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[2][4]), շվեյցարացի իդեալիստ փիլիսոփա, էմպիրիոկրիտիցիզմի հիմնադիրներից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է նոյեմբերի 19-ին։ Նրա փիլիսոփայության մեջ կարևորագույնը փորձ հասկացությունն է, որով, ըստ նրա, լուծվում է մատերիայի ու գիտակցության, ֆիզիկականի ու հոգեկանի հակադրության պրոբլեմը։ Բայց, փաստորեն հանգեցնում է գիտակցության առաջնայնության ընդունմանը, քանի որ փորձն առանց սուբյեկտի և գիտակցության հնարավոր չէ։

Ավենարիուսի սուբյեկտիվ իդեալիզմը դրսևորվեց հատկապես նրա «սկզբունքային կոորդինացիայի» ուսմունքում, ըստ որի՝ «առանց սուբյեկտի չկա օբյեկտ և առանց օբյեկտի չկա սուբյեկտ»։ Ավենարիուսի օբյեկտիվ Ճշմարտությանը հակադրում էր «ուժերի նվազագույն ծախսմամբ» կատարվող ճանաչողության և մտածողության կենսաբանական արժեքավորությունը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png