Ռիխարդ Ավենարիուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox auteur.png
Ռիխարդ Ավենարիուս
գերմ.՝ Richard Heinrich Ludwig Avenarius
Richard Avenarius (1843-1896).jpg
Ծնվել էնոյեմբերի 19, 1843(1843-11-19)[1][2][3][4][5] Փարիզ, Ֆրանսիա[6][7]
Մահացել էօգոստոսի 18, 1896(1896-08-18)[1][7][2][8][3][4][5] (52 տարեկանում) Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[6][7]
ՔաղաքացիությունFlag of Germany.svg Գերմանիա
Մասնագիտությունփիլիսոփա, համալսարանի պրոֆեսոր և գրող
Հաստատություն(ներ)Ցյուրիխի համալսարան[7] և Լայպցիգի համալսարան
Գործունեության ոլորտփիլիսոփայություն
Ալմա մատերԼայպցիգի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[1][7]
Richard Avenarius Վիքիպահեստում

Ռիխարդ Ավենարիուս (նոյեմբերի 19, 1843(1843-11-19)[1][2][3][4][5], Փարիզ, Ֆրանսիա[6][7] - օգոստոսի 18, 1896(1896-08-18)[1][7][2][8][3][4][5], Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[6][7]), շվեյցարացի իդեալիստ փիլիսոփա, էմպիրիոկրիտիցիզմի հիմնադիրներից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է նոյեմբերի 19-ին։ Նրա փիլիսոփայության մեջ կարևորագույնը փորձ հասկացությունն է, որով, ըստ նրա, լուծվում է մատերիայի ու գիտակցության, ֆիզիկականի ու հոգեկանի հակադրության պրոբլեմը։ Բայց, փաստորեն հանգեցնում է գիտակցության առաջնայնության ընդունմանը, քանի որ փորձն առանց սուբյեկտի և գիտակցության հնարավոր չէ։

Ավենարիուսի սուբյեկտիվ իդեալիզմը դրսևորվեց հատկապես նրա «սկզբունքային կոորդինացիայի» ուսմունքում, ըստ որի՝ «առանց սուբյեկտի չկա օբյեկտ և առանց օբյեկտի չկա սուբյեկտ»։ Ավենարիուսի օբյեկտիվ Ճշմարտությանը հակադրում էր «ուժերի նվազագույն ծախսմամբ» կատարվող ճանաչողության և մտածողության կենսաբանական արժեքավորությունը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Indiana Philosophy Ontology Project
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Բրոքհաուզի հանրագիտարան
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #116389311 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  7. 7,00 7,01 7,02 7,03 7,04 7,05 7,06 7,07 7,08 7,09 7,10 Roux P. d. Nouveau Dictionnaire des œuvres de tous les temps et tous les pays — 2 — Éditions Robert Laffont, 1994. — Vol. 1. — P. 188. — ISBN 978-2-221-06888-5
  8. 8,0 8,1 8,2 Nationalencyklopedin — 1999.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png