Ռիխարդ Ավենարիուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox auteur.png
Ռիխարդ Ավենարիուս
գերմ.՝ Richard Heinrich Ludwig Avenarius[1]
Richard Avenarius (1843-1896).jpg
Ծնվել էնոյեմբերի 19, 1843(1843-11-19)[2][3][4][…] Փարիզ, Ֆրանսիա[5][1]
Մահացել էօգոստոսի 18, 1896(1896-08-18)[2][5][6][…] (52 տարեկան) Ցյուրիխ[5][1]
Բնակության վայր(եր)Hottingen?
ՔաղաքացիությունFlag of Germany (1867–1918).svg Գերմանիա
Մասնագիտությունփիլիսոփա, համալսարանի դասախոս և գրող
Հաստատություն(ներ)Ցյուրիխի համալսարան[5][7] և Լայպցիգի համալսարան
Գործունեության ոլորտփիլիսոփայություն[1] և empirio-criticism?[1]
Ալմա մատերԼայպցիգի համալսարան[1], Ցյուրիխի համալսարան[1] և Ֆրիդրիխ-Վիլհելմի համակսարան[1]
Գիտական աստիճանպրոֆեսոր[1] (1876) և դոկտորի աստիճան[1] (1868)
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[2][5]
Ամուսին(ներ)Maria Avenarius?[7]
ՀայրEduard Avenarius?[8]
ՄայրCäcilie Avenarius?[8]
ՈւսուցիչCarl Ludwig?[1] և Friedrich Karl Theodor Zarncke?[1]
ԱշակերտներArnold William Friedrich Carstanjen?
Commons-logo.svg Richard Avenarius Վիքիպահեստում

Ռիխարդ Ավենարիուս (նոյեմբերի 19, 1843(1843-11-19)[2][3][4][…], Փարիզ, Ֆրանսիա[5][1] - օգոստոսի 18, 1896(1896-08-18)[2][5][6][…], Ցյուրիխ[5][1]), շվեյցարացի իդեալիստ փիլիսոփա, էմպիրիոկրիտիցիզմի հիմնադիրներից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է նոյեմբերի 19-ին։ Նրա փիլիսոփայության մեջ կարևորագույնը փորձ հասկացությունն է, որով, ըստ նրա, լուծվում է մատերիայի ու գիտակցության, ֆիզիկականի ու հոգեկանի հակադրության պրոբլեմը։ Բայց, փաստորեն հանգեցնում է գիտակցության առաջնայնության ընդունմանը, քանի որ փորձն առանց սուբյեկտի և գիտակցության հնարավոր չէ։

Ավենարիուսի սուբյեկտիվ իդեալիզմը դրսևորվեց հատկապես նրա «սկզբունքային կոորդինացիայի» ուսմունքում, ըստ որի՝ «առանց սուբյեկտի չկա օբյեկտ և առանց օբյեկտի չկա սուբյեկտ»։ Ավենարիուսի օբյեկտիվ Ճշմարտությանը հակադրում էր «ուժերի նվազագույն ծախսմամբ» կատարվող ճանաչողության և մտածողության կենսաբանական արժեքավորությունը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 610 CC-BY-SA-icon-80x15.png