Ռիխարդ Ավենարիուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox auteur.png
Ռիխարդ Ավենարիուս
գերմ.՝ Richard Heinrich Ludwig Avenarius
Richard Avenarius (1843-1896).jpg
Ծնվել էնոյեմբերի 19, 1843(1843-11-19)[1][2][3][…] Փարիզ[4]
Մահացել էօգոստոսի 18, 1896(1896-08-18)[1][4][5][…] (52 տարեկան) Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[4]
ՔաղաքացիությունFlag of Germany (1867–1919).svg Գերմանիա
Մասնագիտությունփիլիսոփա, համալսարանի պրոֆեսոր և գրող
Հաստատություն(ներ)Ցյուրիխի համալսարան[4] և Լայպցիգի համալսարան
Գործունեության ոլորտփիլիսոփայություն
Ալմա մատերԼայպցիգի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[1][4]
Richard Avenarius Վիքիպահեստում

Ռիխարդ Ավենարիուս (նոյեմբերի 19, 1843(1843-11-19)[1][2][3][…], Փարիզ[4] - օգոստոսի 18, 1896(1896-08-18)[1][4][5][…], Ցյուրիխ, Շվեյցարիա[4]), շվեյցարացի իդեալիստ փիլիսոփա, էմպիրիոկրիտիցիզմի հիմնադիրներից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է նոյեմբերի 19-ին։ Նրա փիլիսոփայության մեջ կարևորագույնը փորձ հասկացությունն է, որով, ըստ նրա, լուծվում է մատերիայի ու գիտակցության, ֆիզիկականի ու հոգեկանի հակադրության պրոբլեմը։ Բայց, փաստորեն հանգեցնում է գիտակցության առաջնայնության ընդունմանը, քանի որ փորձն առանց սուբյեկտի և գիտակցության հնարավոր չէ։

Ավենարիուսի սուբյեկտիվ իդեալիզմը դրսևորվեց հատկապես նրա «սկզբունքային կոորդինացիայի» ուսմունքում, ըստ որի՝ «առանց սուբյեկտի չկա օբյեկտ և առանց օբյեկտի չկա սուբյեկտ»։ Ավենարիուսի օբյեկտիվ Ճշմարտությանը հակադրում էր «ուժերի նվազագույն ծախսմամբ» կատարվող ճանաչողության և մտածողության կենսաբանական արժեքավորությունը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 610 CC-BY-SA-icon-80x15.png