Պրոսկուրովի ազատագրում (համայնապատկեր-թանգարան)
Պրոսկուրովի ազատագրում | |
|---|---|
 | |
| Տեսակ | թանգարան |
| Երկիր |  Ուկրաինա |
| Տեղագրություն | Խմելնիցկի |
| Հիմնադրվել է | 1988 |
| 49°25′46.99″N 26°59′29.00″E / 49.4297194°N 26.9913889°E | |
 | |
 | |
Պրոսկուրովի ազատագրումը, համայնապատկերային թանգարան, որը նվիրված է 1944 թվականի մարտի 25-ին Պրոսկուրով-Չեռնովցի հարձակողական ռազմագործողության ժամանակ Պրոսկուրովի (1954 թվականից՝ Խմելնիցկի) ազատագրմանը նացիստական օկուպանտներից[1]: Նկարիչներ Վլադիսլավ Մամսիկովը և Վլադիմիր Վոլկովը նկարել ու մոնտաժել են շրջանաձև համայնապատկերային նկարը 1986-1988 թվականներին: Այն տեղադրվել է հատուկ դրա համար կառուցված շենքում, որը պատկանում է Խմելնիցկի քաղաքի մանկապատանեկան ստեղծագործության պալատին[2]։
«Պրոսկուրովի ազատագրումը» համայնապատկերը միակ գեղանկարչական համայնապատկերն է, որը գտնվում է Ուկրաինայում[3] և, ի տարբերություն դիորամաների, ամբողջական համայնապատկեր է՝ թեմատիկ հատակագծով և շրջանաձև տեսարանով:
Նկարագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Համայնապատկերում պատկերված են ռազմական գործողությունները Պրոսկուրովի մատույցներում՝ այսօրվա Միրա պողոտայի տեղում: Պրոսկուրովը ճանաչելի է մինչ օրս պահպանված մի քանի շենքերով, այդ թվում՝ Աստվածածնի մոր` Սուրբ Աննայի կաստյոլի ուրվապատկերով: Համայնապատկերի հատվածները պատմում են օդաչուներ գնդապետ Լև Շեստակովի և լեյտենանտ Վալենտին Էլկինի սխրագործությունների մասին, ովքեր զոհվել են Պրոսկուրովի երկնքում և որպես Խորհրդային Միության հերոսներ թաղվել են քաղաքի կենտրոնում:
Պատկերված է հրամանատարական կետը, որտեղից մարտը ղեկավարում էր Պրոսկուրով-Չերնովցի գործողության հրամանատար Գեորգի Ժուկովը։ Շուրջբոլորը գրոհներ են, կրակ ու ձեռնամարտ, վնասված ու գործող տանկեր, ինքնաթիռներ, գնդացիրներ և այլ տեխնիկա կրակի ու ծխի պատրանքի մեջ։
Շրջանաձև համայնապատկեր-կտավն ունի մոտ 40 մետր երկարություն և 3 մետր բարձրություն:
Թանգարանի առաջին հարկի ցուցահանդեսում կա նաև առանձին ստենդ՝ նվիրված Պրոսկուրով-Չերնովցի ռազմագործողությանը։ Ընդհանուր առմամբ կան յոթ բաժիններ, որոնք պատմում են պատերազմի սկզբի, Պրոսկուրովի շրջանի օկուպացիայի և Հոլոքոստի մասին, Պրոսկուրովի ընդհատակյա և պարտիզանական շարժման, շրջանի ազատագրման մասին։ Լուսանկարները ցույց են տալիս զավթիչների վայրագությունները: Ցուցադրված նաև կուսակցական ընդհատակյա շարժման առաջնորդների՝ Ս. Ա. Օլեկսենկոյի, Ֆյոդոր Միխայլովի, Ա. Ա. Գորբատյուկի, Ն. Ա. Խրանովսկիի, Ռ. Ա. Լոպուխինի և այլոց լուսանկարները:
Անախրոնիզմներ և անհամապատասխանություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Նկարիչները համայնապատկերը պատկերել են տարեգրությունների, արխիվային լուսանկարների և խորհրդատուների հիշողությունների հիման վրա։ Այնուամենայնիվ, ընդհանուր պատկերում առկա են անհամապատասխանություններ և անախրոնիզմներ: Մասնավորապես.
- Սուրբ Աննայի եկեղեցին, Արխիվացված 2014-03-22 Wayback Machine որը պատկերված է քաղաքի սահմաններում, ամբողջությամբ ավերվել է դեռևս 1938 թվականին և գտնվում էր մի քանի թաղամաս արևմուտք այն տեղից, որտեղ դիորամայում է պատկերված:
- Կրտսեր լեյտենանտ Վալենտին Էլկինը մահացել է 1944 թվականի հունիսի 8-ին Պրոսկուրովի վրա օդային մարտում, այսինքն՝ պատկերված իրադարձությունից 2,5 ամիս անց։
- Սկզբում նկարիչները ճակատամարտի օրը պատկերել են պայծառ ու պարզ, բայց հետո, ականատեսների հիշողությունների համաձայն, ստիպված են եղել եղանակը «դարձնել» մռայլ ու ամպամած։
Տես նաև
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «25.03.44 – освобождение Проскурова — Всё о Второй мировой» (ռուսերեն). 2025 թ․ մարտի 25. Վերցված է 2025 թ․ ապրիլի 15-ին.
- ↑ «Панорама «Освобождение Проскурова» (фото, обсуждение)». Արխիվացված օրիգինալից 2011 թ․ հուլիսի 18. Վերցված է 2025 թ․ ապրիլի 15-ին.
{{cite web}}: CS1 սպաս․ bot: original URL status unknown (link) - ↑ «Панорама "Освобождение Проскурова" (սիրողական ֆոտոնկարներ)». www.reenactor.ru. Реконструктор.рф - военная и гражданская история и реконструкция XV, XVII-XVIII-XIX веков. 1.6.2013. Վերցված է 2025 թ․ ապրիլի 15-ին.