Պղպեղասունկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Պղպեղասունկ
Պղպեղասունկ
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Սնկեր
Բաժին Բազիդիոմիցետներ
Դաս Ագարիկոմիցետներ
Կարգ Դառնամատիտեղ
Ընտանիք Դառնամատիտեղ
Ցեղ կաթնասնկեր
Տեսակ Պղպեղասունկ
Լատիներեն անվանում
Lactarius piperatus (L.) Pers. 1797


Wikispecies-logo.svg
[{{fullurl:wikispecies:{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} Դասակարգումը
Վիքիցեղերում]

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Պղպեղասունկ (լատ.՝ Lactarius piperatus), բազիդիավոր սնկերի կաթնասնկերի ցեղի ներկայացուցիչ։ ՀՀ-ում հազվադեպ հանդիպում է հյուսիսարևելյան մարզերի սաղարթավոր և խառնանտառներում, հողի վրա՝ ամռանը (1100-1400 մ բարձրություններում)։

Նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Lactifluus vellereus

Միկոռիզագոյացնող է. համակեցության մեջ է մտնում հիմնականում լայնատերև ծառատեսակների հետ։

  • Գլխարկը (տրամագիծը՝ 7-20 սմ) սկզբում ուռուցիկ է, ապա՝ ձագարաձև՝ ներծալված և աղվամազերով պատված եզրերով, հարթ, սպիտակ։
  • Հասուն պտղամարմինը ծածկված է դեղնագորշագույն կամ մոխրագույն բծերով։
  • Պտղամիսն ամուր է, պարունակում է տարեկանի հացի թույլ հոտով սպիտակ կաթնահյութ։
  • Թիթեղները խիտ են, սպիտակ, իջնում են ոտիկի վրա, հաճախ՝ կաթնահյութի կաթիլներով, որոնք չորանալուց հետո ստանում են կանաչամոխրագույն երանգ։
  • Ոտիկը (երկարությունը՝ 3-7 սմ, հաստությունը՝ 2-3 սմ) գլանաձև է, երբեմն՝ հիմքի մոտ նեղացած, ամուր, սպիտակ, հարթ։

Փոփոխականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2011-07-13 Lactarius glaucescens 157835.jpg
Russ.del.jpg
Lactarius vellereus LC0113.jpg
Lactarius controversus-7.jpg

Գլխարկը ամբողջովին սպիտակ է կամ կաթնագույն, սովորաբար կենտրոնական մասում ավելի մուգ է, քան եզրերը։ Թիթեղները սկզբում սպիտակ, ապա կրեմագույն, վնասվածքների դեպքում պատվում են դեղնա-շականակագույն բծերով։

Էկոլոգիա և տարածում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աճում են խոնավ և ստվերոտ անտառներում շարքերով կամ որոշակի շրջանակներով։ Գերադասում են աճել դրենաժային կավե հողերում։

Աճում են ամռան և աշնան ամիսներին։

Այլ նմանատիպ տեսակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հոմանիշներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Agaricus piperatus L. 1753
  • Agaricus acris Bull. 1785
  • Lactifluus piperatus (L.) Roussel 1806
  • Lactifluus piperatus (L.) Kuntze 1891
  • Agaricus lactifluus var. piperatus (L.) Pers.

Սննդային որակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հաճախ սուր հոտի պատճառով համարում են ոչ պիտանի ուտելու համար։ Ուտելի է. օգտագործվում է միայն թթու դրած։ Բացի այդ, երբեմն չորացրած փոշի օգտագործվում է որպես համեմունք:

Բուժիչ հատկություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պղպեղասունկը լավ ազդեցություն ունի տուբերկուլյոզի վրա։ Ժողովրդական բժշկության մեջ չորացված սունկը օգտագործում են լեղապարկի քարերի բուժման ն պատակով[1]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Лекарственные растения и их применение. Изд. 5-е, перераб. и. доп. «Наука и техника». Мн., 1974

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Кибби Дж. Атлас грибов: Определитель видов. — СПб.: Амфора, 2009. — С. 186.
  • Хардинг П. Грибы. — М.: АСТ, 2002. — С. 89.
  • Янсен П. Всё о грибах. — СПб.: Кристалл, 2006. — С. 87.
  • Грибы: Справочник / Пер. с итал. Ф. Двин. — М.: АСТ, 2001. — С. 122.
  • Грибы СССР / отв. ред.Горленко М. В.место= М.. — Мысль, 1980. — С. 230.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png