Պետար Կոչիչ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Պետար Կոչիչ
սերբ.՝ Петар Кочић
Петар Кочић 2.jpg
Ծնվել է հունիսի 29, 1877({{padleft:1877|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:29|2|0}})[1]
Ծննդավայր Stričići, Bosnia Vilayet, Օսմանյան կայսրություն[2]
Վախճանվել է օգոստոսի 27, 1916({{padleft:1916|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1] (39 տարեկանում)
Վախճանի վայր Բելգրադ, Imperial and Royal Military Administration in Serbia, Ավստրո-Հունգարիա[2]
Մասնագիտություն բանաստեղծ, լրագրող և վիպասան
Լեզու սերբերեն[3]
Ազգություն սերբ
Քաղաքացիություն Ավստրո-Հունգարիա
Ottoman flag.svg Օսմանյան կայսրություն
Կրթություն Վիեննայի համալսարան
Petar Kočić Վիքիպահեստում
Կոչիչի արձանը Բելգրադում

Պետար Կոչիչ (սերբ.՝ Петар Кочић, հունիսի 29, 1877({{padleft:1877|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:29|2|0}})[1], Stričići, Bosnia Vilayet, Օսմանյան կայսրություն[2] - օգոստոսի 27, 1916({{padleft:1916|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1], Բելգրադ, Imperial and Royal Military Administration in Serbia, Ավստրո-Հունգարիա[2]), սերբ և բոսնիացի գրող, դրամատուրգ, նովելագիր, երգիծաբան, հասարակական գործիչ: 20-րդ դարասկզբի սերբական գրականության ականավոր ներկայացուցիչներից է:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սլավոնագիտություն է ուսումնասիրել Վիեննայի համալսարանում: Դասավանդել է Սկոպյեի դպրոցում: Ապրել է Սարաևոյում, իսկ կյանքի վերջին տարիներին` Բելգրադում:

Արմատական ակտիվ քաղաքական գործիչ է եղել: Իր բողոքն է արտահայտել իր հայրենիքի բռնազավթման դեմ ավստրո-հունգարական իշխանությունների կողմից, ինչպես նաև Բոսնիայի ու Հերցեգովինայի անեքսիայի դեմ: Արմատական հայացքների պատճառով երկու անգամ` 1907 և 1909 թվականներին, հետապնդվել է ավստրո-հունգարական իշխանությունների կողմից, ենթարկվել ձերբակալությունների: 1910 թվականին ընտրվել է բոսնիական խորհրդարանի պատգամավոր:

Թաղված է Բելգրադի Նոր գերեզմանոցում:

Ստեղծագործություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սերբական գրականության մեջ մտել է որպես ականավոր նովելագիր ու երգիծաբան: Պատմվածքների ժողովածուներն են «Լեռներից ու նախալեռներից» (1902-1905), «Հառաչանքներ Զմիյայնայից» (1910): Կոչիչի գրչին են պատկանում «Փորսուղը դատարանի առաջ» (1904) երգիծական պիեսը, «Ճակատագիր» (1912) երգիծական պատմվածքը:

Կոչիչի ստեղծագործությունը նվիրված է բոսնական գյուղացիների ողբերգական ճակատագրին, ովքեր տանջվում են թուրքական լծի տակ, տեղի ֆեոդալների ու ավստրո-հունգարական իշխանությունների ճնշումից:

Իր չափածո ու դրամատիկ ստեղծագործություններում նա ներկայացրել է տարբեր կերպարների կյանքն ու ճակատագիրը, ժողովրդական խոսքի գեղեցկությունը: Գրողը ծաղրով ու ռեալիստորեն է ներկայացրել Ավստրո-Հունգարիայի կառավարման սոցիալական ծանր հետևանքները:

Կոչիչի գլուխգործոցը «Փորսուղը դատարանի առաջ» (1904) («Jazavac pred sudom») երգիծական պիեսն է, որը երկար ժամանակ եղել է բեմում` մեծ հաջողություն վայելելով հանդիսատեսի շրջանում:

Ճանաչում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կոչիչի պատկերով դրոշմանիշ

Պետար Կոչիչի կյանքն ու գործունեությունը մեծ հարգանք է վայելում իր հայրենիքում:

  • Սերբիայի, Բոսնիայի ու Հերցեգովինայի մի քանի քաղաքներում կան հուշարձաններ նրա պատվին:
  • Գրողի պատկերն առկա է Սերբիայի Հանրապետության դրամական միավորի` դինարի 1993 թվականի թղթադրամներին և Բոսնիայի ու Հերցեգովինայի փոխարկելի մարկերին (1998):
  • Հարավսլավիայի փոստը 1997 թվականին թողարկել է նամականիշ` նվիրված գրողի ծննդյան 100-ամյակին:
  • Սահմանված են «Կոչիչի գրիչ» (Кочићево перо) և «Կոչիչի գիրք» (Кочићева књига) մրցանակները:
  • 1980-1999 թվականներինՍերբիայի Հանրապետության Ժողովրդական ու համալսարանական գրադարանը կրել է Պետեր Կոչիչի անունը:

Ստեղծագործությունների հատընտիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Сабрана дjeла, в 3 томах, 1967.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]