Շիկու Բուարկի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Շիկու Բուարկի
Chico Buarque no BRAVO.jpg
Ծնվել էհունիսի 19, 1944(1944-06-19)[1][2][3][4][5][6] (75 տարեկան)
ԾննդավայրՌիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա[1][7]
Մասնագիտություներգիչ, կոմպոզիտոր, բանաստեղծ, գրող, դրամատուրգ, ջազ երաժիշտ, կիթառահար, վիպասան և դերասան
Լեզուպորտուգալերեն[8]
ՔաղաքացիությունFlag of Brazil.svg Բրազիլիա[9]
ԿրթությունArchitecture and Urbanism College of University of São Paulo?
ԺանրերMúsica Popular Brasileira?[10], bossa nova?, samba? և choro?
Ուշագրավ աշխատանքներRoda Viva?
ՊարգևներPrêmio São Paulo de Literatura? Latin Grammy Award for Best MPB Album? Latin Grammy Award for Best Portuguese Language Song? Մշակույթում ունեցած վաստակի համար շքանշան Կամոենսի պարգև[11] José María Arguedas Prize? և Էնրիկե արքայազնի շքանշան
ԱմուսինMarieta Severo?
ԶավակներSílvia Buarque?
Chico Buarque signature.svg
Կայքchicobuarque.com.br/‎
Chico Buarque Վիքիպահեստում

Շիկու Բուարկի (պորտ.՝ Chico Buarque, իսկական անուն՝ Francisco Buarque de Hollanda, հունիսի 19, 1944(1944-06-19)[1][2][3][4][5][6], Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա[1][7]), բրազիլացի կոմպոզիտոր, երգիչ, դերասան, բանաստեղծ և արձակագիր, ժամանակակից Բրազիլիայի մշակութային կյանքի խոշորագույն գործիչ:

Կենսագրություն և ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայտնի բրազիլացի պատմաբանի որդին է: Սան Պաուլոյի համալսարանում սովորել է ճարտարապետություն, սակայն հինգերորդ կուրսից դուրս է եկել, հրապուրվելով երաժշտությամբ և երազելով երգել, ինչպես Ժուան Ժիլբերտուն, երգեր գրել ինչպես Տոմ Ժոբիմը, իսկ բանաստեղծությունները՝ ինչպես Վինիսիուշ դե Մորաիշը: 1965 թվականին ձայնագրում է իր առաջին սինգլը: 1960-ական թվականների վերջին դառնում է «Բրազիլական ազգային երաժշտություն» (MPB) շարժման նախաձեռնողներից մեկը:

1960-ական թվականների կեսերից հանդես է եկել նաև որպես դրամատուրգ, 1970-ականներին սկսեց գրել արձակ ոճի ստեղծագործություններ: Նրա Բուդապեշտ (2003) վեպը արժանացել է Բրազիլիայի խոշորագույն Ժաբուտի մրցանակին:

Հալածվել է ռազմական ռեժիմով, եղել է բանտում, կարճ ժամանակով մնացել Իտալիայում։ Մշտապես ենթարկվել է բախման գրաքննության հետ, հանդես է եկել կեղծանուններով:

Որպես երաժիշտ և դերասան նկարահանվել է կինոյում, այդ թվում մասնակցել է Կառլոս Սաուրայի Ֆադու ֆիլմի նկարահանումներին (2007):

Ճանաչում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շիկու Բուարկիի բանաստեղծությունները և արձակները թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով: Նրա գրած սցենարներով ֆիլմերը, այդ թվում նաև նրա վեպերի էկրանավորումները արժանացել են մրցանակների: Նրա երգերը կատարում են երգիչներ ամբողջ աշխարհով մեկ (Ֆրանսիայում դրանք երգում են Կլոդ Նուգարոն, Դալիդան և ուրիշները):

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սկավառակագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • A Banda
  • A Flor da Terra/O que Será
  • Apesar de Você
  • As Vitrines
  • Brejo da Cruz
  • Bye Bye, Brasil
  • Carolina
  • Construção/ Deus Lhe Pague
  • Cotidiano
  • Feijoada Completa
  • Funeral de um Lavrador
  • Futuros Amantes
  • Homenagem Ao Malandro
  • Meu Caro Amigo
  • Morena de Angola
  • Mulheres de Atenas
  • Noite dos Mascarados
  • Olhos nos Olhos
  • Paratodos
  • Quem Te Viu, Quem Te Vê
  • Roda Viva
  • Sonho de um Carnaval
  • Terezinha
  • Vai Levando
  • Vai Passar

Գրքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1966: A Banda (բանաստեղծություններ և երգեր)
  • 1974: Fazenda Modelo
  • 1979: Chapéuzinho Amarelo (բանաստեղծությունների գիրք երեխաների համար)
  • 1981: À Bordo do Rui Barbosa
  • 1991: Estorvo
  • 1995: Benjamin
  • 2003: Budapeste (рус.пер. 2009)

Պիեսներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1965: Morte e Vida Severina
  • 1967—1968: Roda Viva
  • 1973: Calabar
  • 1975: Gota d'água
  • 1978: Ópera do Malandro
  • 1983: O grande circo místico (ըստ Ժորժի դե Լիմի պոեմի)
  • 2003: Cambaio

Ֆիլմեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1972: Quando o carnaval chegar (սցենարիստ)
  • 1983: Para viver um grande amor (սցենարիստ)
  • 1985: Ópera do Malandro (պիեսի էրկանավորում, ռեսժիսոր՝ Ռույ Գերրա)
  • 2000: Estorvo (ըստ նույնանուն վեպի)
  • 2003: Benjamin (ըստ նույնանուն վեպի)
  • 2009: Budapeste (ըստ նույնանուն վեպի)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #11899641X // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 todotango.com
  4. 4,0 4,1 Discogs — 2000.
  5. 5,0 5,1 Itaú Cultural Enciclopédia Itaú CulturalSão Paulo: Itaú Cultural, 1987. — ISBN 978-85-7979-060-7
  6. 6,0 6,1 filmportal.de — 2005.
  7. 7,0 7,1 7,2 http://www.nytimes.com/2006/11/26/travel/26next.html
  8. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  9. http://www.nytimes.com/1999/06/17/arts/arts-abroad-from-rebellion-to-romance-a-troubadour-endures.html
  10. http://www.mtv.com/artists/chico-buarque/biography/
  11. http://www.nodalcultura.am/2019/05/chico-buarque-gano-el-premio-camoes-galardon-literario-mas-importante-en-lengua-portuguesa/?fbclid=IwAR3gvKMn0PzD_Kq95tiKE6S1vBWrFKsFjAmcYO-VZtDvacFeqc6sIRTmPe8

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]