Jump to content

Շախմատային Օսկար

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Շախմատային Օսկար
մարզական մրցանակ, մրցանակների խումբ Խմբագրել Wikidata
Մասն էշախմատային տերմինաբանություն Խմբագրել Wikidata
Ստեղծում1967 Խմբագրել Wikidata
Մարզաձևշախմատ Խմբագրել Wikidata
ՊարգևատրողՇախմատային մամուլի միջազգային ասոցիացիա, 64 - Շախմատային տեսություն Խմբագրել Wikidata
Նշանակալից իրադարձությունdiscontinuation Խմբագրել Wikidata
Լուծարման ամսաթիվ2013 Խմբագրել Wikidata
Պաշտոնական կայքoscar.fide.com Խմբագրել Wikidata
Շախմատային Օսկարի առաջին դափնեկիր Բենտ Լարսենը (Դանիա)

Շախմատային Օսկար, ամենամյա մրցանակ, որը շնորհվում է վերջին 12 ամսվա ընթացքում գերազանց արդյունքներ արձանագրած շախմատիստին։

Մրցանակը շախմատիստներին շնորհելու նախաձեռնությունը պատկանում է իսպանացի լրագրող Խորխե Պուիգին և Շախմատային մամուլի միջազգային ասոցիացիային (AIPE)։ Սկզբում քվեարկությանը մասնակցում էին միայն լրագրողները։ Հետագայում նրանց միացան մրցաշարերի կազմակերպիչները և մարզիչները։ AIPE-ի կազմալուծումից հետո մրցանակը մի քանի տարի չէր շնորհվում։

1995 թվականին ռուսաստանյան «64» շախմատային հանդեսի նախաձեռնությամբ պարգևատրումը վերականգնվեց, իսկ 2014 թվականից կրկին դադարեցվեց։

Առաջին օսկարակիրը դանիացի գրոսմայստեր Բենտ Լարսենն է (1967)[1]։

Բրոնզե արձանիկ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ներկայումս բրոնզե մրցանակն ունի նավակի մեջ նստած մարդու տեսք։ Հեղինակն է քանդակագործ Ալեքսանդր Սմիռնովը։ Արձանիկը պատկերում է ռուս գրող Նիկոլայ Լեսկովի 1873 թվականի «Հիացած պանդուխտ» պատմվածքի հերոս Իվան Ֆլյագինին[2]։

Սկզբնապես Շախմատային Օսկարն ուներ հովանոցով կնոջ տեսք, որը պատրաստված էր Իսպանիայի Բարսելոն քաղաքի Parc de la Ciutadella զբոսայգու քանդակներից մեկի հիման վրա[1][3][4]։

Օսկարակիրներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ տարիների

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
2009-2013 թվականների օսկարակիր Մագնուս Կառլսենը
ՏարիՀաղթողԵրկիր
2013Մագնուս Կառլսեն{{{2}}} Նորվեգիա
2012Մագնուս Կառլսեն{{{2}}} Նորվեգիա
2011Մագնուս Կառլսեն{{{2}}} Նորվեգիա
2010Մագնուս Կառլսեն{{{2}}} Նորվեգիա
2009Մագնուս Կառլսեն{{{2}}} Նորվեգիա
2008Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան
2007Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան
2006Վլադիմիր Կրամնիկ Ռուսաստան
2005Վեսելին Տոպալով Բուլղարիա
2004Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան
2003Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան
2002Գարրի Կասպարով Ռուսաստան
2001Գարրի Կասպարով Ռուսաստան
2000Վլադիմիր Կրամնիկ Ռուսաստան
1999Գարրի Կասպարով Ռուսաստան
1998Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան
1997Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան
1996Գարրի Կասպարով Ռուսաստան
1995Գարրի Կասպարով Ռուսաստան
1989—1994 չի շնորհվել
1988Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1987Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1986Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1985Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1984Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1983Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1982Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1981Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1980Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1979Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1978Վիկտոր Կորչնոյ{{{2}}} Շվեյցարիա
1977Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1976Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1975Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1974Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1973Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ
1972Ռոբերտ ՖիշերԱՄՆ-ի դրոշը ԱՄՆ
1971Ռոբերտ ՖիշերԱՄՆ-ի դրոշը ԱՄՆ
1970Ռոբերտ ՖիշերԱՄՆ-ի դրոշը ԱՄՆ
1969Բորիս Սպասկի{{{2}}} ԽՍՀՄ
1968Բորիս Սպասկի{{{2}}} ԽՍՀՄ
1967Բենտ Լարսեն{{{2}}} Դանիա

Ըստ շախմատիստների

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Օսկարների քանակով ռեկորդակիր Գարրի Կասպարովը
ՇախմատիստԵրկիրՔանակ
Գարրի Կասպարով{{{2}}} ԽՍՀՄ,  Ռուսաստան11
Անատոլի Կարպով{{{2}}} ԽՍՀՄ9
Վիշվանաթան Անանդ{{{2}}} Հնդկաստան6
Մագնուս Կառլսեն{{{2}}} Նորվեգիա4
Ռոբերտ ՖիշերԱՄՆ-ի դրոշը ԱՄՆ3
Բորիս Սպասկի{{{2}}} ԽՍՀՄ2
Վլադիմիր Կրամնիկ Ռուսաստան2
Բենտ Լարսեն{{{2}}} Դանիա1
Վիկտոր Կորչնոյ{{{2}}} Շվեյցարիա1
Վեսելին Տոպալով Բուլղարիա1

Ըստ երկրների

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
ԵրկիրՔանակ
{{{2}}} ԽՍՀՄ17
 Ռուսաստան7
{{{2}}} Հնդկաստան6
{{{2}}} Նորվեգիա4
ԱՄՆ-ի դրոշը ԱՄՆ3
 Բուլղարիա1
{{{2}}} Դանիա1
{{{2}}} Շվեյցարիա1

Կին օսկարակիրներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Առաջին կին օսկարակիր Նոնա Գափրինդաշվիլին (ԽՍՀՄ)

1982-1988 թվականներին Շախմատային Օսկար շնորհվել է նաև լավագույն շախմատիստուհիներին։

ՏարիՀաղթողԵրկիր
1982 Նոնա Գափրինդաշվիլի {{{2}}} ԽՍՀՄ
1983 Պիա Կրամլինգ {{{2}}} Շվեդիա
1984 Մայա Չիբուրդանիձե {{{2}}} ԽՍՀՄ
1985 Մայա Չիբուրդանիձե {{{2}}} ԽՍՀՄ
1986 Մայա Չիբուրդանիձե {{{2}}} ԽՍՀՄ
1987 Մայա Չիբուրդանիձե {{{2}}} ԽՍՀՄ
1988 Հուդիթ Պոլգար {{{2}}} Հունգարիա

Աղբյուրներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 «Շախմատային Օսկար». Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 29-ին. Վերցված է 2014 թ․ ապրիլի 3-ին.
  2. ↑ Fox, Genevieve. The Daily Mail. 16 May 2013
  3. ↑ «ICC Weekly Newsletter. Vol. 3. Issue 22. May 30, 2008». Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ հուլիսի 2-ին. Վերցված է 2014 թ․ ապրիլի 3-ին.
  4. ↑ Շախմատային Օսկար
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Շախմատային_Օսկար&oldid=9849832» էջից