Նիկոլա Սթերջեն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Նիկոլա Սթերջեն
Nicola Sturgeon election infobox 3.jpg
 
Կուսակցություն՝ Scottish National Party?
Կրթություն՝ Գլազգոյի համալսարան
Մասնագիտություն՝ քաղաքական գործիչ և փաստաբան
Դավանանք Շոտլանդիայի եկեղեցի
Ծննդյան օր հուլիսի 19, 1970(1970-07-19)[1][2] (50 տարեկան)
Ծննդավայր Irvine, Այրշիր, Շոտլանդիա, Միացյալ Թագավորություն
Քաղաքացիություն Flag of the United Kingdom.svg Միացյալ Թագավորություն
Ամուսին Peter Murrell?
 
Կայք՝ firstminister.gov.scot
 
Պարգևներ

100 կին և M100 Media Award?

Նիկոլա Ֆերգյուսոն Սթերջեն (անգլ.՝ Nicola Ferguson Sturgeon, հուլիսի 19, 1970(1970-07-19)[1][2], Irvine, Այրշիր, Շոտլանդիա, Միացյալ Թագավորություն), Շոտլանդիայի թվով հինգերորդ գործող առաջին նախարարը, ինչպես նաև Շոտլանդիայի Ազգային կուսակցության առաջնորդը, առաջին կինը, որը զբաղեցնում է այդ պաշտոնները:

Վաղ տարիներ և կրթություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիկոլա Ֆերգյուսոն Սթերջենը ծնվել է Էրշիրի կենտրոնական հիվանդանոցում 1970 թվականի հուլիսի 19-ին։ Նա էլեկտրիկ Ռոբերտ Սթերջենի ընտանիքում երեք դուստրերից ավագն է։ Նրա մայրը՝ Ջոանը, Շոտլանդիայի Ազգային կուսակցության (SNP) Հյուսիսային Էրշիրի խորհրդի անդամ է։

Սթերջենն ավարտել է Գլազգոյի համալսարանը՝ 1992 թվականին ստանալով իրավաբանական գիտությունների բակալավրի աստիճան։ Հետո սովորել և աշխատել է որպես իրավաբան Ստերլինգում, ապա Գլազգոյում։

Քաղաքական կարիերայի սկիզբ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սթերջենը Շոտլանդիայի ազգային կուսակցությանը (SNP) անդամակցել է 1986 թվականին՝ արդեն այդ պահին լինելով միջուկային զինաթափման արշավի անդամ, և շուտով այնտեղ դարձել է երիտասարդության հարցերով փոխկազմակերպիչ և գովազդի գծով փոխկազմակերպիչ[3][4]։ Նա առաջին անգամ առաջադրվել է 1992 թվականին՝ որպես SNP-ի բրիտանական խորհրդարանի թեկնածու Գլազգոյի օկրուգում, որտեղ չի կարողացել հաղթել, բայց դարձել Է Շոտլանդիայի խորհրդարանի ամենաերիտասարդ թեկնածուն:

1997 թվականի համընդհանուր ընտրություններում Սթերջենն առաջադրվել է Գլազգո Գովանի օկրուգում։ Նա պարտվել է Լեյբորիստական կուսակցության թեկնածու Մոհամեդ Սարվարին, որը հավաքել էր 2914 ձայն: Դրանից կարճ ժամանակ անց Սթերջենը նշանակվել է SNP-ի էներգետիկ և կրթական հարցերով ներկայացուցիչ:

1999 թվականին Սթերջենը մասնակցել է Շոտլանդիայի խորհրդարանի պատմության մեջ առաջին ընտրություններին՝ որպես Գլազգո Գովանի օկրուգում SNP-ի թեկնածու: Չնայած նա չկարողացավ հաղթել օկրուգում, սակայն նա Գլազգոյի տարածաշրջանի SNP կուսակցության տարածաշրջանային ցուցակի առաջին տեղում էր, և այդպիսով ընտրվեց Շոտլանդիայի խորհրդարան: Շոտլանդիայի խորհրդարանում առաջին ժամկետի ընթացքում Սթերջենը 1999 թվականից մինչև 2000 թվականը եղել է ստվերային կաբինետի անդամ  երեխաների գործերի և կրթության նախարար, առողջապահության նախարար 2000 թվականից մինչև 2003 թվականը, արդարադատության նախարար 2003 թվականից մինչև 2004 թվականը:

Կուսակցության ղեկավարի տեղակալ և առաջին նախարարի տեղակալ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2004 թվականի հունիսի 22-ին, Ջոն Սուիննին հրաժարական է տվել SNP-ի առաջնորդի պաշտոնից՝ Եվրախորհրդարանի ընտրություններում վատ արդյունքներից հետո։ 2004 թվականի հունիսի 24-ին Սթերջենը հայտարարել էր, որ պատրաստվում է իր թեկնածությունն առաջադրել կուսակցության առաջնորդի պաշտոնում[5]։ Սակայն հետո նա դուրս է եկել ընտրություններից հօգուտ Ալեքս Սալմոնդի թեկնածության, որն ի սկզբանե հայտարարել էր, որ մտադիր չէ առաջադրվել[6], և դարձել է կուսակցության փոխնախագահի թեկնածու Սալմոնդի հետ տանդեմում:

2004 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Սալմոնդը և Ստերջենը հայտարարվեցին ընտրություններում հաղթողներ։ Քանի որ Սալմոնդն այդ պահին դեռ պատգամավոր էր Համայնքների պալատում, Սթերջենը Շոտլանդիայի խորհրդարանում SNP խմբակցության ղեկավարն էր մինչև 2007 թվականի ընտրությունները, երբ Սալմոնդն ընտրվեց Շոտլանդիայի խորհրդարան[7]։

Սթերջեն, Սալմոնդ և Շոտլանդիայի խորհրդարանի անդամներ, 2011 թվական
Սթերջեն, Սուիննի և կառավարության այլ անդամներ, Էդինբուրգ, 2016 թվական
Սթերջեն, Սուիննի և կառավարության այլ անդամներ, Էդինբուրգ, 2018

2007 թվականի ընտրություններում Գլազգոյի շրջանում նա հաղթել է լեյբորիստ Գորդոն Ջեքսոնին՝ 4,7 %-ի առավելությամբ: 2007 թվականի ընտրությունները հանգեցրել է «կասեցված խորհրդարանի», SNP ստացել է 47 մանդատ, լեյբորիստները 46, SNP հետագայում ձևավորվել է փոքրամասնության կառավարություն։ Ստերջենը նշանակվել է առաջին նախարար Ալեքս Սալմոնդի աշխատասենյակում առաջին նախարարի և առողջապահության նախարարի տեղակալի պաշտոնում:

2011 թվականին SNP-ը տարել է վստահ հաղթանակ և հասել բացարձակ մեծամասնության խորհրդարանում։ Ստերջենը պահպանել է առաջին նախարարի տեղակալի և առողջապահության նախարարի պաշտոնը, սակայն մեկ տարի անց նա նշանակվել է ենթակառուցվածքների և ներդրումների նախարար և Շոտլանդիայի անկախության հանրաքվեի կազմակերպման ղեկավար[8]։ Սթերջենը պնդել է, որ անկախությունը Շոտլանդիային թույլ կտա ավելի ուժեղ և մրցունակ երկիր կառուցել ծախսերի գերակայությունները փոխելու համար, որպեսզի պայքարեն «Շոտլանդիայի նման հարուստ երկրում աղքատության սկանդալային աճի դեմ»[9]։

2014 թվականի սեպտեմբերի 19-ի հանրաքվեում ընտրողների 55,3 %-ը չի պաշտպանել Շոտլանդիայի անկախությունը, 44,7 %-ը քվեարկել է «այո»[10]։ Հանրաքվեում պարտվելուց հետո առաջին նախարար Ալեքս Սելմոնդը հայտարարել է, որ հեռանում է առաջին նախարարի և SNP-ի առաջնորդի պաշտոնից: Սթերջենն անմիջապես հայտարարել է, որ ինքը լինելու է այդ պաշտոնի թեկնածուն և մեծ աջակցություն է ստացել SNP հիերարխիայում[11][12][13]։

Շոտլանդիայի Ազգային կուսակցության ղեկավար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2014 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Սթերջենը պաշտոնապես սկսեց իր նախընտրական քարոզարշավը[14][15], SNP-ի մեծ թվով նշանավոր անդամներ հրապարակավ պաշտպանեցին նրա թեկնածությունը, և ակնհայտ դարձավ, որ ոչ մի այլ թեկնածու չի կարողանա ստանալ անհրաժեշտ նոմինալ ձայներ[16]։

SNP-ի ղեկավարության պաշտոնի թեկնածությունների առաջադրումը փակվել է հոկտեմբերի 15-ին, Սթերջենը հաստատվել է որպես միակ թեկնածու: Նա ընտրություններին ընտրվել է ոչ այլընտրանքային հիմունքներով՝ 2014 թվականի նոյեմբերին կուսակցության աշնանային համաժողովի ժամանակ[17]։

Շոտլանդիայի առաջին նախարար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2014 թվականի նոյեմբերի 19-ին, Սալմոնդը պաշտոնապես հրաժարական տվեց Շոտլանդիայի առաջին նախարարի պաշտոնից, և Սթերջենն ընտրվեց Շոտլանդիայի խորհրդարանի կողմից որպես նրա իրավահաջորդ՝ դառնալով այդ պաշտոնում առաջին կինը:

Կարծիքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

The Herald շոտլանդական հրատարակությունը նրան անվանել է «Տարվա շոտլանդացի քաղաքական գործիչ» 2008, 2012 և 2014 թվականներին:

2013 թվականի փետրվարին նա զբաղեցրել է 20-րդ տեղը Մեծ Բրիտանիայի ամենաազդեցիկ կանանց ցուցակում Woman's Hour BBC Radio 4 շոուի ժամանակ:[18]

2018 թվականի մարտին նա զբաղեցրել է 1-ին տեղը Մեծ Բրիտանիայի ամենաազդեցիկ կանանց ցանկում՝ ըստ SkyNews-ի լսարանի առցանց հարցման՝ շրջանցելով թագուհի Ելիզաբեթ II-ին[19][20]։

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սթերջենն ապրում է Գլազգոյում ամուսնու՝ Պիտեր Մյուրելի հետ, ով ներկայումս զբաղեցնում Է Շոտլանդիայի Ազգային կուսակցության (SNP) գլխավոր գործադիր տնօրենի պաշտոնը: Նրանք իրենց նշանադրության մասին հայտարարել են 2010 թվականի հունվարի 29-ին և ամուսնացել 2010 թվականի հուլիսի 16-ին Գլազգոյում:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 FemBio: Банк данных о выдающихся женщинах, Frauerdatenbank
  2. 2,0 2,1 Munzinger Archiv (нем.) — 1913.
  3. «Sturgeon: "Now or never" to banish Trident»։ Scottish National Party։ ապրիլի 5, 2014։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-07-08-ին։ Վերցված է հուլիսի 6, 2014 
  4. Nicola Sturgeon MSP, biography on SNP website
  5. «Sturgeon contests SNP leadership»։ BBC News։ հունիսի 24, 2004։ Վերցված է հունվարի 17, 2011 
  6. «Under-fire SNP leader resigns»։ BBC News։ հունիսի 22, 2004։ Վերցված է հունվարի 17, 2011 
  7. «Salmond named as new SNP leader»։ BBC News։ սեպտեմբերի 3, 2004։ Վերցված է հունվարի 17, 2011 
  8. «Scottish cabinet reshuffle: Nicola Sturgeon given new independence role»։ BBC News։ սեպտեմբերի 5, 2012։ Վերցված է հուլիսի 6, 2014 
  9. Carrell Severin (մայիսի 25, 2012)։ «Scottish independence would allow economy to grow, says Sturgeon»։ The Guardian (London) 
  10. «Scottish independence referendum: final results in full»։ the Guardian։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  11. «Scottish referendum results: As Alex Salmond steps down, Nicola Sturgeon waits for her chance to lead»։ The Independent։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  12. «Alex Salmond Resigns: Will SNP Deputy First Minister Nicola Sturgeon Replace Him?»։ International Business Times UK։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  13. «Scottish independence: referendum results – live – Telegraph»։ Telegraph.co.uk։ սեպտեմբերի 19, 2014։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  14. Severin Carrell։ «Nicola Sturgeon launches campaign to succeed Alex Salmond»։ the Guardian։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  15. «Nicola Sturgeon predicts independence 'one day' as she launches bid to replace Alex Salmond»։ Telegraph.co.uk։ սեպտեմբերի 24, 2014։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  16. «BBC News – Nicola Sturgeon backed by former SNP leader Gordon Wilson to replace Salmond»։ BBC News։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  17. «SNP leadership elections close»։ SNP։ SNP։ Վերցված է հոկտեմբերի 15, 2014 
  18. «BBC Radio 4, Woman's Hour Power list»։ BBC։ Վերցված է նոյեմբերի 19, 2014 
  19. «Nicola Sturgeon leads Britain’s most influential woman poll» (անգլերեն)։ Վերցված է 2018-03-09 
  20. «Nicola Sturgeon tops poll of Britain's most influential women – ahead of the Queen» (անգլերեն)։ The National։ Վերցված է 2018-03-09