Նիկոլայ Չեռնիխ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Նիկոլայ Չեռնիխ
Николай Степанович Черных
Ծնվել էհոկտեմբերի 6, 1931(1931-10-06)
Ուսման, Լիպեցկի մարզ
Մահացել էմայիսի 26, 2004(2004-05-26) (72 տարեկանում)
Վորոնեժի մարզ, Ռուսաստան
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Flag of Ukraine.svg Ուկրաինա
Մասնագիտությունաստղագետ
Գործունեության ոլորտաստղագիտություն
Ալմա մատերԱրևելասիբիրյան պետական մանկավարժական ակադեմիա
Գիտական աստիճանֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր
Տիրապետում է լեզուներինռուսերեն
Ամուսին(ներ)Լյուդմիլա Չեռնիխ
Երեխա(ներ)Margarita Chernyj? և Q24301362?

Նիկոլայ Չեռնիխ (ռուս.՝ Николай Степанович Черных, 6 հոկտեմբերի 1931 Վորոնեժի մարզ - 26 մայիսի 2004 Վորոնեժի մարզ), սովետական աստղագետ, աշխատել է Ղրիմյան աստղաֆիզիկական աստղադիտարանում։

Ծնվել է բանվորի ընտանիքում։ 1941 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է ապրելու Իրկուտսկի մարզ։ Դպրոցը ավարտելուց հետո ծառայել է բանակում, և դրանից հետո 1954 թվականին ընդունվել է Իրկուտսկի մանկավարժական ինստիտուտ։ Ընդունելության քննությունների ժամանակ ծանոթացել է իր ապագա կնոջ հետ (Լյուդմիլա Չեռնիխ), ում հետ միասին աշխատել է ամբողջ կյանքի ընթացքում[1]։

Դեռևս ինստիտուտում սովորելիս սկսել է աշխատել Համառուսաստանյան ֆիզիկատեխնիկական և ռադիոտեխնիկական չափումների գիտա-հետազոտական ինստիտուտի Իրկուտսկի ժամանակի և հաճախության լաբորատորիայում։ Լաբորատորիայում զբաղվել է աստղագիտական դիտարկումներով։

1961 թվականին ընդունվել է Լենինգրադի Տեսական աստղագիտության ինստիտուտի ասպիրանտուրա։ 1963 թվականի սեպտեմբերին ուղարկվել է Ղրիմյան աստղաֆիզիկական աստղադիտարան և սկսել է աշխատել այնտեղ որպես կրտսեր գիտաշխատող։ Հետագայում դարձել է ավագ և առաջատար գիտաշխատող։

Գիտական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1964 թվականին Չեռնիխ ամուսինների համատեղ նախաձեռնությամբ Տեսական աստղագիտության ինստիտուտում ստեղծվել է «Ղրիմյան խումբը», որը զբաղվում էր աստերոիդների դիտարկումներով Ղրիմյան աստղաֆիզիկական աստղադիտարանում։ Բազմաթիվ տարիների ընթացքում այս խումբը հանդիսանում էր աստերոիդների դիտարկումների քանակով աշխարհում առաջատարը[1]։

Անձամբ Նիկոլայ Չեռնիխը հայտնաբերել է 537 աստերոիդ, իսկ խումբը ընդհանուր առմամբ ավելին քան 1200[1]։ Նրա կինը, Լյուդմիլա Չեռնիխը անվանել է իր կողմից հայտանբերած աստերոիդներից մեկը ամուսնու պատվին (6619) Կոլյա, իսկ Չեռնիխ ամուսնական զույգի պատվին, չեխ աստղագետ Անտոնին Մրկոսը անվանել է իր հայտնաբերած (2325) Չեռնիխ աստերոիդը։

Չեռնիխը հրատարակել է ավելին քան 200 գիտական աշխատություններ[1]։ Նա եղել է Միջազգային, Եվրոպական և Եվրասիական աստղագիտական միությունների անդամ։

Նիկոլայ Չեռնիխը հայտնաբերել է նաև երկու պարբերական գիսաստղ 74P/Սմիրնովայի-Չեռնիխի և 101P/Չեռնիխի[2].

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Նիկոլայ Ստպանովիչ Չեռնիխի 80-ամյակին նվիրված Ժողովածու Քաղվածելու սխալ՝ Սխալ <ref> թեգ. «» անվանումը սահմանվել է մի քանի անգամ, սակայն տարբեր բովանդակությամբ:
  2. Գիսաստղերի ցանկը ՆԱՍԱ-ի կայքում

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]