Նիկարագուա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
República de Nicaragua
Նիկարագուայի Հանրապետություն
Նիկարագուայի դրոշ
Դրոշ
Նիկարագուայի զինանշանը
Զինանշան
Ազգային օրհներգ՝
Salve a ti, Nicaragua
Նիկարագուայի դիրքը
Մայրաքաղաք Մանագուա
12°9′N, 86°16′W
Ամենամեծ քաղաք մայրաքաղաք
Պետական լեզուներ իսպաներեն
Կառավարում Հանրապետություն
 -  Նախագահ Դանիել Օրտեգա (FSLN)
Անկախություն Իսպանիայից 
 -  Հայտարարում սեպտեմբերի 15, 1821 
 -  Ճանաչում հուլիսի 25, 1850 
Տարածք
 -  Ընդհանուր 129,494 կմ²  (97-րդ)
 -  Ջրային (%) 7.14
Բնակչություն
 -  հուլիս 2006 նախահաշիվը 5,603,000  (107-րդ)
 -  2005 մարդահամարը 5,142,098 
 -  Խտություն 42 /կմ² (157-րդ)
109 /մղոն²
ՀՆԱ (ԳՀ) 2005 գնահատում
 -  Ընդհանուր $20.996 բիլիոն (108-րդ)
 -  Մեկ շնչի հաշվով $3,636 (119-րդ)
Ջինի (2001) 43.1 (միջին
ՄԶՀ (2006) Green Arrow Up Darker.svg0.698 (միջին) (112-րդ)
Դրամական միավոր Կորտոպա (NIO)
Ժամային գոտի (UTC-6)
Վերին մակարդակի ազգային դոմենն .ni
Հեռախոսային կոդ +505

Նիկարագուա, Նիկարագուայի Հանրապետություն (իսպ.՝ República de Nicaragua), պետություն է Կենտրոնական Ամերիկայում։ Հարավում սահմանակից է Կոստա Ռիկային, իսկ հյուսիսում՝ Հոնդուրասին։ Մայրաքաղաքն է՝ Մանագուան։

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Զբաղեցրած տարածքով Նիկարագուան ամենամեծ պետությունն է Կենտրոնական Ամերիկայում,բայց բնակչության թվով նոսրաբնակներց է,այդ ցուցանիշով գերազանցում է միայն Բելիզին: Պետության ամենամեծ ձգվածությունը արևմուտքից-արևելք կազմում է՝ 540 կիլոմետր: Արևմուտքից ելք ունի Խաղաղ օվկիանոս (ափագծի երկարությունը մոտ 320 կիլոմետր),իսկ արևելքից Ատլանտյան օվկիանոսի մաս հանդիսացող Կարիբյան ծով (ափագծի երկարությունը մոտ 480 կիլոմետր): Ցամաքային ամենաերկար սահմանն ունի հյուսիսում՝ Հոնդուրասի հետ (922 կիլոմետր), իսկ հարավում Կոստա Ռիկայի հետ (309 կիլոմետր): Երկրի խոշորագույն քաղաքը մայրաքաղաք Մանագուան է: Տարածքի մեծ բազմազանությամբ պայմանավորված երկիրը բաժանված է բնական (ֆիզիկաաշխարհագրական) չորս մարզերի:

  1. Հարավային լեռնոտ՝ ընդգրկում է նիկարագուական եռանկյունաձև բարձրավանդակը
  2. Արևելյան ծովափնյա ցածրադիր տարածք՝ Նիկարագուայի Կարիբյան ծովափ, հիմնականում այն ծածկված է խոնավ արևադարձային մանգրային անտառներով, որոնք տեղ-տեղ վերափոխվում են անանցանելի ջունգլիների: Այնքանով որ այս տարածքը, հարուստ չի եղել ոսկու պաշարներով, զերծ է մնացել իսպանացի կոնկիստադորների ուշադրությունից, այդ իսկ պատճառով բնական լանդշաֆտները լավ են պահպանվել:
  3. Ցածրադիր պարանոցային՝ նեղ շերտով տարածվում է հարավ-արևելքից մինչև Ֆոնսի ծովածոց:
  4. Արևմտյան հրաբխային՝աչքի է ընկնում հրաբխային ծակոտկեն ապարաշերտերով, տարածքն աչքի է ընկնում համեմատաբար չոր և տաք կլիմայով,բերրի հողերով: Հենց արևմուտքն էլ համարվում է երկրի ամենախտաբնակ շրջանը:


Կլիմայական պայմաններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիկարագուայում առանձնացնում ենք լավ արտահայտված տարվա երկու սեզոն՝ չոր և տաք ձմեռներ (նոյեմբեր- ապրիլ), տաք և խոնավ ամառներ (մայիս- հոկտեմբեր ), տեղումների քանակը արևելքից- արևմուտք նվազում է: Արևելքում՝ լեռների հողմակողմ լանջերին տեղումների տարեկան քանակը հասնում է մինչև 5000 միլիմետր: Արևմուտքում ծովի մակարդակից մինչև 1500 մետր բարձրություններում հունվարյան միջին ջերմաստիճանը կազմում է 16°C:

Բուսակենդանական աշխարհ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բնակլիմայական պայմանների առանձնահատկություններով պայմանավորված հարուստ և բազմազան է բուսակենդանական աշխարհը: Լեռնոտ արևմուտքը աչքի է ընկնում կաղնու և սոսու անտառներով,դեպի արևելք տեղումների աճի հետ զուգընթաց,իրենց տեղը զիջում են ամուր բնափայտ ունեցող կարմրածառին և կաուչուկատու հևեաներին: Կենդանական աշխարհից հանդիպում են հարավամերիկյան կատվառույծը (պումա), վագրակատուն,եղջերուներ,կապիկների առանձին տեսակներ,ալիգատորներ, մեծ քանակությամբ կոլիբրիներ,թութակներ: Երկրի խոշորագույն լճում՝ Նիկարագուայում,(վերջինս խոշորագույնն է տարածաշրջանում) կարող ենք հանդիպել 2-3 մետր երկարությամբ քախցրահամ ջրերին լավ հարմարված շնաձկների առանձին տեսակների, ինչպես նաև թրաձկերի: Այս ամենը վկայում է, որ երկրաբանական ոչ վաղ անցյալում լիճն համաշխարհային օվկիանոսի մաս է կազմել: Երկրի ազգային թռչուն համարվում է մոմոտների ընտանիքին պատկանող կապտահոնք մոմոտը:

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]