Յուրի Շապորին

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Յուրի Շապորին
Ծնվել էհոկտեմբերի 27 (նոյեմբերի 8), 1887[1][2]
Գլուխով, Չերնիգովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն[3]
ԵրկիրՌուսական կայսրություն
Flag of the Soviet Union (1924–1955).svg ԽՍՀՄ
Մահացել էդեկտեմբերի 9, 1966(1966-12-09)[3][2][4] (79 տարեկանում)
Մոսկվա, ԽՍՀՄ[3]
Ժանրերօպերա
Մասնագիտությունկոմպոզիտոր, դիրիժոր, համալսարանի պրոֆեսոր, ֆիլմերի երաժշտությունների հեղինակ, երաժշտության ուսուցիչ և երաժշտական քննադատ
ԱշխատավայրԳ․ Տովստոնոգովի անվան դրամատիկական մեծ թատրոն, Ալեքսանդրինյան թատրոն, Մոսկվայի Չայկովսկու անվան պետական կոնսերվատորիա և Q4463217?
ԿրթությունՇևչենկոյի անվան համալսարան, Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետ և Սանկտ Պետերբուրգի կոնսերվատորիա
ԱնդամակցությունԽՍՀՄ կոմպոզիտորների միություն, Association for Contemporary Music? և Խաղաղության պաշտպանության սովետական կոմիտե
ԱմուսինLi︠u︡bovʹ Vasilʹevna Shaporina?
ՊարգևներՍտալինյան մրցանակ, Լենինի շքանշան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ, Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան, Կարմիր Աստղի շքանշան, «Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ Անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալ, ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ, ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, Մոսկվայի 800-րդ ամյակին նվիրված մեդալ և Glinka State Prize of the RSFSR?

Յուրի Ալեքսանդրովիչ Շապորին (հոկտեմբերի 27 (նոյեմբերի 8), 1887[1][2], Գլուխով, Չերնիգովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն[3] - դեկտեմբերի 9, 1966(1966-12-09)[3][2][4], Մոսկվա, ԽՍՀՄ[3]), խորհրդային կոմպոզիտոր։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1954

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1918 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի կոնսերվատորիան։ 1919-1934 թվականներին եղել է Լենինգրադի թատրոնների երաժշտական մասի վարիչ։ 1936 թվականից ապրել է Մոսկվայում, 1939 թվականից դասավանդել Մոսկվայի կոնսերվատորիայում (1940 թվականից՝ պրոֆեսոր)։

Աշակերտներից են Եվգենի Սվետլանովը, Ալեքսանդր Ֆլյարկովսկին, Ռոդիոն Շչեդրինը։ 1952 թվականից՝ ԽՍՀՄ կոմպոզիտորների միության քարտուղար։

Իր լավագույն երկերում Շապորինը զարգացրել է ռուսական դասական երաժշտության ավանդույթները։ Գրել է «Դեկաբրիստներ» օպերան (1953), «Կուլիկովո դաշտում» սիմֆոնիա-կանտատը (1939), օրատորիաներ (այդ թվում՝ «Ասք ռուսական հողի համար մղված ճակատամարտի մասին»), սիմֆոնիա (1932), «Լու» սյուիտը (1926), վոկալ շարքեր («Հեռավոր պատանեկություն», 1939 և այլն), վոկալ-սիմֆոնիկ բալլադներ, ռոմանսներ, դաշնամուրի 2 սոնատ, խմբերգեր, երաժշտություն դրամատիկական ներկայացումների և կինոնկարների համար, կատարել ժողովրդական երգերի մշակումներ։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակներ (1941, 1946, 1952)։ Պարգևատրվել է Լենինի և 2 այլ շքանշաններով։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #119121808 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 Шапорин Юрий Александрович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  4. 4,0 4,1 4,2 International Music Score Library Project — 2006.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 454 CC-BY-SA-icon-80x15.png