Յան Հուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Յան Հուս
չեխ․՝ Jan Hus
Jan hus 1.jpg
Ծնվել է1371[1]
ԾննդավայրՀուսինեց, Պրախատիցեի շրջան
Մահացել էհուլիսի 6, 1415[2] կամ հուլիսի 6, 1415(1415-07-06)[3]
Մահվան վայրԿոնստանց[4]
ՔաղաքացիությունFlag of Bohemia.svg Բոհեմիայի թագավորություն
Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1400-1806).svg Սրբազան Հռոմեական կայսրություն
Ազգությունչեխ
Կրոնքրիստոնեություն
ԿրթությունՊրահայի Կարլի համալսարան
Մասնագիտությունթարգմանիչ, աստվածաբան, մանկավարժ, համալսարանի պրոֆեսոր, գրող և փիլիսոփա
ԱշխատավայրՊրահայի Կարլի համալսարան
Ստորագրություն
Jan Hus podpis.JPG
Jan Hus Վիքիպահեստում

Յան Հուս[5] (1371[1], Հուսինեց, Պրախատիցեի շրջան - հուլիսի 6, 1415[2] կամ հուլիսի 6, 1415(1415-07-06)[3], Կոնստանց[4]), չեխ եկեղեցական ռեֆորմատոր (բարենորոգիչ), պապականության հակառակորդ, կաթոլիկ եկեղեցու կատարած շահագործությունների դեմ կռվող։ Ազգանունը առաջացել է իր հարազատ Հուսինից գյուղի անունից։

1415 թվականին նրան այրեցին խարույկի վրա։ Նրա հետևորդները ապստամբություն բարձրացրին իշխանների և բարձր հոգևորականների դեմ և այդպիսով մասնակի իրավունքներ (կաթոլիկների նկատմամբ) ձեռք բերեցին։

Համարվում է, որ Հուսի վերջին խոսքերից է եղել հետևյալը․ «100 տարի անց Աստված մի մարդու կբարձրացնի, որի բարենորոգման կոչերը հնարավոր չի լինի անտեսել»։

Չեխերը սիրում էին Հուսին իր կյանքի ընթացքում։ Այժմ նրանք պաշտում են Հուսին և համարում նրան իրենց մարգարեն և նահատակը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 Czech National Authority Database
  4. 4,0 4,1 4,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118554948 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  5. Հովհաննես Բարսեղյան (2006)։ «Աշխարհագրական անունների հայերեն տառադարձության մասին որոշում»։ Տերմինաբանական և ուղղագրական տեղեկատու։ Երևան: 9-րդ հրաշալիք։ էջ 59։ ISBN 99941-56-03-9