Յակոբ Հենդրիկ վանտ Հոֆֆ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Յակոբ Հենդրիկ վանտ Հոֆֆ
հոլ.՝ Jacobus van 't Hoff
Vant Hoff.jpg
Ծնվել է օգոստոսի 30, 1852({{padleft:1852|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:30|2|0}})[1][2][3]
Ռոտերդամ, Հարավային Հոլանդիա, Նիդերլանդներ, Նիդերլանդներ[4]
Մահացել է մարտի 1, 1911({{padleft:1911|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:1|2|0}})[1][2][3] (58 տարեկանում)
Steglitz, Շտեգլից Ցելենդորֆ, Բեռլին, Գերմանական կայսրություն
բնական մահով
Գերեզման Dahlem Cemetery
Քաղաքացիություն Flag of the Netherlands.svg Նիդերլանդներ
Flag of the Netherlands.svg Նիդերլանդներ
Մասնագիտություն քիմիկոս, համալսարանի պրոֆեսոր և ֆիզիկոս
Հաստատություն(ներ) Ամստերդամի համալսարան, Ուտրեխտի համալսարան, Ֆրիդրիխ-Վիլհելմի համակսարան և Հումբոլդտի համալսարան
Գործունեության ոլորտ ֆիզիկական քիմիա և Օրգանական քիմիա
Անդամակցություն Լոնդոնի թագավորական ընկերություն, Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա, Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Ֆրանսիական գիտությունների ակադեմիա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Նիդեռլանդական արվեստների և գիտությունների թագավորական ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Royal Physiographic Society in Lund, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Լեյդենի համալսարան, Դելֆտի տեխնիկական համալսարան, Բոննի համալսարան, Ուտրեխտի համալսարան և Փարիզի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներին ֆրանսերեն[5], գերմաներեն[5] և հոլանդերեն[5]
Եղել է գիտական ղեկավար Ernst Cohen
Հայտնի աշակերտներ Ernst Cohen
Պարգևներ
Jacobus van 't Hoff Վիքիպահեստում

Վանտ Հոֆֆ (հոլ.՝ Jacobus Henricus (Henry) van 't Hoff, օգոստոսի 30, 1852, Ռոտերդամմարտի 1, 1911, Բեռլին), հոլանդացի քիմիկոս, ստերոքիմիայի և քիմիական կինետիկայի առաջին հիմնադիրներից մեկը, ժամանակակից ֆիզիկական և տարածական քիմիաների հիմնադիրներից, Քիմիայի Նոբելյան մրցանակի առաջին դափնեկիր (1901 թվական)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հակոբ Հենդրիկ Վանտ-Հոֆը ծնվել է 1852 թվականի օգոստոսի 30-ին՝ Ռոտերդամում։

1869 թվականին ավարտել է դպրոցը և սկսել է ինժեներական գործ սովորել Դելֆտի պոլիտեխնիկական դպրոցում։

Կարճ ժամանակ աշխատելով շաքարի գործարանում, նա 1871 թվականին դառնում է Լեյդենի համալսարանի բնագիտամաթեմատիկական ֆակուլտետի ուսանող։ Հաջորդ տարի Վանտ-Հոֆը գնում է Բոնսկի համալսարան, որ քիմիա սովորի Ֆրիդրիխ Կեկուլեի մոտ։ Երկու տարի հետո նա շարունակում է իր դասերը Փարիզի համալսարանում, որտեղ 1874 թվականին վերջացնում է իր թեզի աշխատանքները, որոնք նվիրված էին մի քանի օրգանական թթուների, և ստանձնում է մաթեմատիկայի ու բնափիլիսոփայության դոկտորի պաշտոնները։ Հաջորդ տարիներին Վանտ-Հոֆը հետաքրքրորեն ծանոթանում է բնությանը և լուծույթների բաղադրությանը։ Այդ հետազոտությունը նոսրացված լուծույթներում նպաստում է էլեկտրոլիտիկ դիսոցման տեսության զարգացմանը։

1878 թվականին Վանտ-Հոֆը դառնում է Ամստերդամի համալսարանի քիմիայի պրոֆեսոր։

1896 թվականին Վանտ-Հոֆը ընտրվում է Բեռլինի գիտությունների ակադեմիայի անդամ և ընտանիքի հետ տեղափոխվում է Բեռլին։

1901 թվականին ստացել է քիմիայի Նոբելյան մրցանակ։

Հետաքրքիր փաստեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վանտ-Հոֆը ակտիվ մասնակցություն է ունեցել «Ֆիզիկական դիսոցում» ամսագրին։

Մրցանակներ և պատվավոր կոչումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Քիմիայի Նոբելյան մրցանակ (1901)
  • Արտաքին գործերի անդամ-թղթակից Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայում (1895)[8]
  • Նիդեռլանդների թագավորական Գիտությունների ակադեմիայի անդամ
  • Պուրսկական Գիտությունների ակադեմիայի անդամ
  • Բրիտանիայի քիմիական ընկերության անդամ
  • Ամերիկայի քիմիական ընկերության անդամ
  • Ամերիկայի Գիտությունների Ազգային ակադեմիայի անդամ (1901)
  • Ֆրանսիայի Գիտությունների ակադեմիայի անդամ

Հիշողություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1970 թվականին Հակոբ Հենդրիկ Վանտ-Հոֆի պատվին լուսնի վրա անվանվել է խառնարան։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Леенсон И. А. Ван-Гофф։ первый «нобелевский» химик // Химия и жизнь — XXI век. — 2009. — № 1. — С. 20-25.
  • Храмов Ю. А. Вант-Гофф Якоб Хендрик // Физики։ Биографический справочник / Под ред. А. И. Ахиезера. — Изд. 2-е, испр. и дополн. — М.։ Наука, 1983. — С. 56. — 400 с. — 200 000 экз. (в пер.)
  • Энциклопедический словарь юного химика/ Сост. В.А, Крицман, В.В. Станцо. -М.։ Педагогика, 1982.- С. 126

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]