Մուսլիմ Մագոմաև

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մուսլիմ Մագոմաև
Muslim Magomayev.jpg
Հիմնական տվյալներ
Բնօրինակ անունMüslüm Maqomayev
Ի ծնե անունՄուսլիմ Մուհամմադ օղլի Մագոմաև
Ծնվել էօգոստոսի 17, 1942(1942-08-17)[1]
Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ[1]
ԵրկիրFlag of Azerbaijan 1918.svg Ադրբեջան, Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Russia.svg Ռուսաստան
Մահացել էհոկտեմբերի 25, 2008(2008-10-25)[2][3] (66 տարեկան)
Մոսկվա, Ռուսաստան
Ժանրերէստրադա, օպերա
Մասնագիտություներգիչ, դերասան, կոմպոզիտոր
Երգչաձայնբարիտոն
Գործիքներդաշնամուր
Գործունեություն1963-1998
ԿրթությունԲաքվի երաժշտական ակադեմիա
ԱմուսինTamara Sinyavskaya?
ՊարգևներՊատվո շքանշան, Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան, Ժողովուրդների բարեկամության շքանշան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ, Լեհական մշակույթի առաջ ունեցած վաստակի համար կրծքանշան, «Անկախություն» շքանշան, «Փառքի» շքանշան, «Հանքափորի փառք» շքանշան, Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, Ադրբեջանական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ և Q28975206?
Կայքmagomaev.info
Ստորագրություն
Ստորագրություն
Muslim Magomayev Վիքիպահեստում

Մուսլիմ Մագոմաև (ադրբ.՝ Müslüm Məhəmməd oğlu Maqomayev՝ Մուսլիմ Մուհամմադ օղլի Մագոմաև՛, օգոստոսի 17, 1942(1942-08-17)[1], Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ[1] - հոկտեմբերի 25, 2008(2008-10-25)[2][3], Մոսկվա, Ռուսաստան), խորհրդային, ադրբեջանական և ռուսական օպերային և էստրադային երգիչ (բարիտոն), երգահան[4][5][6][7], ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1973)[8]:

Մագոմաևի անունն է կրում աստերոիդների գոտու թիվ 4980 աստղակերպը[9]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մանկություն և երիտասարդություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մուսլիմ Մագոմաևը ծնվել է 1942 թվականի օգոստոսի 17-ին, Բաքվում: Հայրը՝ Մագոմետ (Մուհամեդ) Մագոմաևը, թատերական նկարիչ էր։ Զոհվել էր Երկրորդ աշխարհամարտում՝ 15 օր Հայրենական Մեծ պատերազմի հաղթանակից հետո[10]: Մայրը՝ Այշեթ Մագոմաևան, (բեմական մականուն՝ Կինժալովա), դրամատիկական թատրոնի դերասանուհի էր, պարգևատրվել էր ստալինյան մրցանակի կրթաթոշակով։ Պապը (հոր կողմից)՝ Աբդուլ Մագոմաևը, ադրբեջանական կոմպոզիտոր էր, ում անունն է կրում Ադրբեջանի պետական ֆիլհարմոնիան: Նա ադրբեջանական դասական երաժշտության հիմնադիրներից էր։

Մոր մասին Մագոմաևն ասել էր, որ նա ծնվել է Մայկոպում, իսկ նրա հայրը (երգչի մորական պապը) ազգությամբ թուրք էր, մայրը (մորական տատը)՝ կիսով չափ ադիգեացի, կիսով՝ ռուս[11]:

Հոր ծագման մասին երգիչն ասել է, որ նրա մայրը (երգչի հորական տատը) ծագմամբ թաթար էր (անունը՝ Բաղդագյուլ Ջամիլ, Ալի և Հանաֆի Տերեգուլովների քույրը), իսկ ինչ ծագում ունի հայրը (հորական պապը)՝ ստույգ հայտնի չէ[11][12]. Ինքը Մուսլիմ Մագոմաևն իրեն համարել է ադրբեջանցի[12][13], իսկ քաղաքացիության մասին ասել է «Ադրբեջանն իմ հայրն է, Ռուսաստանը՝ մայրը»[13]:

Մայրը, այրիանալուց հետո, ընտրում է թատերական կարիերան, մեկնում Վիշնի Վոլոչյոկ, ապա՝ Մուրմանսկ, որտեղ աշխատանքի է անցնում մարզային թատրոնում։ Մուրմանսկում նա ամուսնանում է, և ծնվում են Մուսլիմի եղբայր Յուրին և քույր Տատյանան[14]:

Պատերազմից հետո Մուսլիմը ապրում էր հորեղբոր՝ Ջամալէդդինի մոտ։ Մուսլիմը սովորում էր Բաքվի կոնսերվատորիային կից երաժշտական դպրոցում (այժմ՝ Բյուլբյուլի անվան միջնակարգ մասնագիտական երաժշտական դպրոց[15])՝ դաշնամուրի և կոմպոզիցիայի դասարանում։ Աշակերտի տաղանդը նկատում է պրոֆեսոր Վ. Անշելովիչը։ Վերջինիս հետ ձեռք բերած փորձը Մագոմաևը դրսևում է Ֆիգարոյի դերը կատարելիս («Սևիլյան սափրիչ»)[16]: 1956 թվականին Մուսլիմն ընդունվում է Ասաֆ Զեյնալիի անվան Բաքվի երաժշտական ուսումնարան, սովորում Ա. Միլոնովի և Տ. Կրետինգենի մոտ։ Ուսումնարանն ավարտում է 17 տարեկանում՝ 1959 թվականին։

Ստեղծագործական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մագոմաևի առաջին ելույթը տեղի է ունեցել Բաքվում՝ Նավաստիների մշակույթի տանը։ Նա տասնհինգ տարեկան էր։ 1961 թվականին նա դեբյուտներ է տալիս Բաքվի Երգի ու պարի անսամբլում, իսկ հաջորդ տարի՝ դառնում Երիտասարդական-ուսանողական մրցույթի դափնեկիր։ Այն անցկացվել էր ԽՍՀՄ սահմանից դուրս՝ Ֆինլանդիայի մայրաքաղաք Հելսինկիում: Մագոմաևը ելույթ էր ունեցել «Бухенвальдский набат» կատարմամբ։ Տարին եզրափակվում է Կրեմլում տեղի ունեցած համերգով, որտեղ Մագոմաևը ելույթ է ունենում Ադրբեջանական մշակույթի փառատոնի շրջանակներում։

1963 թվականի նոյեմբերի 10-ին տեղի է ունենում Մուսլիմ Մագոմաևը առաջին մենահամերգը՝ Չայկովսկու անվան համերգասրահում: Նույն թվականին նա դառնում է նաև օպերային մեներգիչ՝ աշխատանքի անցնելով Ադրբեջանի օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոնում: Լրացուցիչ մասնագիտական դասընթացներ է անցնում Իտալիայի Միլան քաղաքի «Լա Սկալա» օպերային թատրոնում՝ 1964-65 թվականներին։

Ադրբեջանական նամականիշ՝ նվիրված երգչի 70 ամյակին

1960-ական թվականներին հանդես է գալիս բազմաթիվ օպերային կատարումներով՝ ԽՍՀՄ տարբեր քաղաքներում։ Հանդիսատեսի վրա մեծ տպավորություն է թողել հատկապես «Սևիլյան սափրիչ» օպերայում իր դերակատարումը։ 1966 և 1969 թվականներին ելույթներ է ունենում Փարիզի «Օլիմպիա» համերգասրահում, որի տնօրենը մեկ տարվա պայմանագրի առաջարկություն է անում։ Առաջարկը մերժվում է ԽՍՀՄ մշակույթի նախարարության կողմից[13]:

1960-ական թվականների վերջին իմանալով, որ Ռոստովի ֆիլհարմոնիան ունի ֆինանսական դժվարություններ, և տեղի Երգի ու պարի անսամբլը Մոսկվայում կայանալիք համերգի համար ի վիճակի չէ Դոնի կոզակների համար հագուստ հայթայթել, Մագոմաևը համաձայնվում է օգնել նրանց։ Քաղաքի մարզադաշտում տալով մենահամերգ՝ հավաքում է 45 000 հանդիսատես։ Նա հանդես է գալիս ոչ թե մեկ կատարում, ինչպես ծրագրված էր, այլ ելույթ է ունենում ավելի քան 2 ժամ։ Հետևաբար վարձատրվում է ոչ թե 202 ԽՍՀՄ ռուբլի, այլ 3 անգամ ավելի։ Սա հետագայում սա բացասաբար է անդրադառնում Մագոմաևի վրա, ում նկատմամբ հարուցվում է քրեական գործ[17]: Նրան արգելվեց Ադրբեջանական ԽՍՀ սահմաններից դուրս համերգներ տալ։

Մագոմաևը օգտագործում է ազատ ժամանակը, հանձնում քննությունները և ավարտում Բաքվի կոնսերվատորիան՝ Շովկեթ Մամեդովայի երգի լսարանը (1968)։ Ապա ԽՍՀՄ Ազգային Անվտանգության աշխատակից Յուրի Անդրոպովը անձամբ թույլատրում է երգչին վերադառնալ մեծ բեմ և հանդես գալ ԱԱԾ նվիրված համերգին[13]: 1969 թվականին Սոպոտում տեղի ունեցած միջազգային երգի փառատոնին մասնակցելուց բացի Մուսլիմ Մագոմաևին Կաննում 2 անգամ տրվում է հանրահայտ «Ոսկե սկավառակ» մրցանակը (1968, 1970)[8]:

1973 թվականին՝ 31 տարեկան հասակում, Մագոմաևը ստանում է ԽՍՀՄ, ինչպես նաև՝ Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ կոչումը։ 1975-1989 թվականներին նա Ադրբեջանի էստրադային-սիմֆոնիկ նվագախմբի գեղարվեստական ղեկավարն էր, որով նա շրջում էր ԽՍՀՄ տարածքով։ 1960-1970-ական թվականներին նա կարողանում է լցնել բազմահազարանոց համերգասրահներ, դահլիճներ, մարզադաշտեր, հանդես է գալիս հեռուստատեսությամբ։ Հսկայական տիրաժներով թողարկվում էին իր սկավառակները։ ԽՍՀՄ-ից դուրս նա համերգներով հանդես է գալիս Ֆրանսիայում, Բուլղարիայում, Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետությունում, Լեհաստանում, Ֆինլանդիայում, Կանադայում, Իրանում և այլուր։

Համերգային երգացանկում Մուսլիմ Մագոմաևն ուներ ավելի քան 600 կատարում՝ արիաներ, ռոմանսներ, երգեր։ Հեղինակել է քսանից ավելի երգեր, սպեկտակլի և մյուզիքլերի երաժշտություն։ 1998 թվականին դադարում է զբաղվել ստեղծագործական գործունեությամբ։ Այն բացատրել է հետևյալ կերպ՝

Aquote1.png Каждому голосу, каждому таланту Бог определил определённое время, и перешагивать его не нужно[18]
- Յուրաքանչյուր ձայնի, յուրաքանչյուր տաղանդի աստված տվել է հստակ սահմանված ժամանակ, և այդ չափը անցնել պետք չէ
Մուսլիմ Մագոմաև
Aquote2.png


Երկար տարիներ լավ հարաբերություններ է ունեցել Ադրբեջանի երրորդ նախագահ Հեյդար Ալիևի հետ, որի մահը 2003 թվականին բավական ծանր է տարել։ Կյանքի վերջին տարիներին նրա մոտ սրտի հիվանդությունը ուժեղանում էր[14]:

Ներգրավված էր Ադրբեջանական համառուսաստանյան կոնգրեսում[19].

Վերջին երգերից է դառնում «Прощай, Баку» կատարումը (խոսքեր՝ Սերգեյ Եսենին

Մահ և հիշողություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մուսլիմ Մագոմաևը մահացել է 2008 թվականի հոկտեմբերի 25-ին՝ 66 տարեկան հասակում՝ կնոջ գրկում։ Պատճառը սրտային հիվանդությունն էր։ Ցավակցական ուղեգրեր են հղում բազմաթիվ պաշտոնական անձինք, երկրպագուներ։ Երեք օր անց Չայկովսկու անվան համերգասրահում, իսկ հոկտեմբերի 29-ին՝ Բաքվի ֆիլհարմոնիայում, տեղի է ունենում վերջին հրաժեշտի արարողությունը[18][20][21]: Նույն օրը նրա աճյունն ամփոփվում է Բաքվի պատվավոր պանթեոնում՝ պապի կողքին[22][23]:

2009 թվականի հոկտեմբերի 22-ին կանգնեցվում է երգչի մահարձանը Բաքվում (հեղինակ՝ Օմար Էլդարով)։ Այն պատրաստվել է սպիտակ մարմարից, որը Բաքու է բերվել Ուրալից։ Արձանը ամբողջությամբ համապատասխանում է երգչի հասակին[24]: Երեք օր անց Կրասնոգորսկ քաղաքում բացվում է «Crocus City Hall» համերգասրահը, որը կրում է իր անունը։ 2010 թվականին տեղի է ունենում Մուսլիմ Մագոմաևի անվան առաջին միջազգային մրցույթը[25]:

2010 թվականի փետրվարի 3-ին Մոսկվայի քաղաքային խորհրդի որոշմամբ Ադրբեջանի դեսպանատան առջև կանգնեցվում է Մուսլիմ Մագոմաևի արձանի առաջին քարը[26][27][28]: Արձանը հեղինակել են քանդակագործ Ալեքսանդր Ռուկաշնիկովը և ճարտարապետ Իգոր Վոսկրեսենսկին[29]: Արձանը կանգնեցվում է 2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին[30]:

2012 թվականին Ադրբեջանական պետական փոստը հրատարակում է նամականիշ՝ Մուսլիմ Մագոմաևի 70- ամյակին նվիրված։

2014 թվականի դեկտեմբերի 18-ին Բաքվում տեղի է ունենում Մագոմաևի անունը կրող նավի շահագործման արարողությունը։ Ներկա էր Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը, կինը՝ Մեհրիբան Ալիևան և երգչի այրին՝ Տամարա Սենյավինսկայան[31]:

Էստրադային երգացանկ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երգեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Тиргартен 1983. Муслим Магамаев, Линде, А.Дорофеев, А.Денисов на возложении..jpg
Մուսլիմ Մագոմաև, 1967 թվական
  • «Лунная серенада» (Ա.Զացեպին և Օնեգին Հաջի-Կասիմով)
  • «Лучший город земли» (Առնո Բաբաջանյան և Լև Դրեբենյով)[32]
  • «Любви негромкие слова» (Վ. Շաինսկի և Բորիս Դուբրովին)
  • «Любимая женщина» (Իգոր Կրուտոյ և Լ. Ֆադդեև)
  • «Любимый город» (Նիկիտա Բոգոսլովսկի և Ե. Դոլմատովսկի)
  • «Малая земля» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Маритана» (Գ. Սվեդրով և Ե. Ասկինազի)
  • «Марш нефтяников Каспия» (Կարա Կարաև և Մ. Սվետլով)
  • «Маскарад» (Մուսլիմ Մագոմաև և Իլյա Շաֆերան)
  • «Мелодия» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Мир дому твоему» (Օլեգ Ֆելցման և Իգոր Կոխանովսկի)
  • «Мне тебя не понять» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Мой дом» (Յուրի Յակուշև և Ալեքսեյ Օլգին)
  • «Мы для песни рождены» (Մուսլիմ Մագոմաև և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Нам не жить друг без друга» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Начало начал» (Արկադի Օստրովսկի և Լ. Օշանին)
  • «Наша судьба» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Не спеши» (Առնո Բաբաջանյան և Եվգենի Եվտուշենկո)
  • «Нет, так не бывает» (Արկադի Օստրովսկի և Իննա Կաշեժևա)
  • «Нет худа без добра» (Յուրի Յակուշև և Ա. Դոմոխովսկի)
  • «Новый день» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով), կատարում երգչախմբի հետ
  • «Ноктюрн» (Առնո Բաբաջանյան և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Огонь» (Օլեգ Ֆելցման և Նաում Օլև)
  • «Огромное небо» (Օլեգ Ֆելցման և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Однозвучно гремит колокольчик» (Ալեքսանդր Գուրիլյով և Ի. Մակարով) և զուգերգ կնոջ՝ Տամարա Սինյավսկայայի հետ
  • «Tombe la neige/Падает снег» (Սալվատորե Ադամո և Լև Դրեբենյով)
  • «Передний край» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Песенка Гениального сыщика» (Գենադի Գլադկով և Յուրի Էնտին)
  • «Песенка Лепелетье» (Տիխոն Խրեննիկով և Ալեքսանդր Գլադկով)
  • «Песенка Паганеля» (Ի. Դունաևսկի և Վ.Լեբեդև-Կումիչ)
  • «Песне моей поверь» (Փոլադ Բյուլբյուլ-օղլի և Մ.Շերբաչենկո)
  • «Песня о дружбе» (Տիխոն Խրեննիկով և Մ.Մատուսովսկի)
  • «Песня прощения» (А. Попп և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Подмосковные вечера» (Վասիլի Սոլովյով-Սեդոյ և Մ.Մատուսովսկի)
  • «Позднее счастье» (Յուրի Յակուշև և Ա.Դոմոխովսկի)
  • «Позови меня» (Առնո Բաբաջանյան և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Пойми меня» (Նիկիտա Բոգոսլովսկի և Իգոր Կոխանովսկի)
  • «Пока я помню, я живу» (Առնո Բաբաջանյան և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
հանրահայտ եռյակ՝
բանաստեղծ Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի
կոմպոզիտոր Առնո Բաբաջանյան
երգիչ Մուսլիմ Մագոմաև
  • «Потому, что ты любишь меня» (Փոլադ Բյուլբյուլ-օղլի և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Прекрасная, как молодость, страна» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով) զուգերգ կնոջ հետ
  • «Приснившаяся песенка» (Մուսլիմ Մագոմաև և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Прощай, Баку!» (Մուսլիմ Մագոմաև և Սերգեյ Եսենին)
  • «Разве тот мужчина» (Օլեգ Ֆելցման և Ռասուլ Համզաթով, թարգմ.՝ Յակով Կոզլովսկի)
  • «Раздумье» (Փոլադ Բյուլբյուլ-օղլի և Н. Хазри)
  • «Романс Лапина» (Տիխոն Խրեննիկով և М. Матусовский)
  • «С любовью к женщине» (Օլեգ Ֆելցման և Ռասուլ Համզաթով, թարգմ.՝ Յակով Կոզլովսկի)
  • «Свадьба» (Առնո Բաբաջանյան և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Сердце на снегу» (Առնո Բաբաջանյան և Ա.Դմոխովսկի)
  • «Серенада Дон Кихота» (Դմիտրի Կաբալևսկի և Սերգեյ Բոգոմազով)
  • «Серенада Трубадура» (″Луч солнца золотого…″) (Գենադի Գլադկով և Յուրի Էնտին)
  • «Синяя вечность» (Մուսլիմ Մագոմաև և Գ. Կոզլովսկի)
  • «Скажи глазам твоим» (Փոլադ Բյուլբյուլ-օղլի և Ռասուլ Ռըզա, թարգմ.՝ Մ.Պավլովա)
  • «Слушай, сердце» (Արկադի Օստրովսկի և Իլյա Շաֆերան)
  • «Солнцем опьянёный» (Առնո Բաբաջանյան և Անատոլի Գորոխով)
  • «Стадион моей мечты» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Сумерки зелёные» (Ալեքսեյ Մաժուկով և Ե. Միտասով)
  • «Сыновья Революции» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Торжественная песня» (Մուսլիմ Մագոմաև և Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Ты ко мне не вернёшься» (Ալեքսանդրա Պախմուտովա և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Улыбнись» (Առնո Բաբաջանյան և Ա. Վերդյան)
  • «Цветные сны» (Վ. Շաինսկի և Մ. Տանիչ)
  • «Чёртово колесо» (Առնո Բաբաջանյան և Եվգենի Եվտուշենկո)
  • «Что взгрустнулось тебе» (Մուսլիմ Բլանտեր և Ի. Սևիլսկի)
  • «Шаланды, полные кефали» (Նիկիտա Բոգոսլովսկի և Վլադիմիր Ագատով)
  • «Широка страна моя родная» (Ի. Դունաևսկի և Վ. Լեբեդև-Կումաչ)
  • «Шло письмо» (Վ. Շաինսկի և Սերգեյ Օստրովոյ)
  • «Элегия» (Մուսլիմ Մագոմաև և Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Я о Родине пою» (Ս. Տուլիկով և Նիկոլայ Դորիզո)
  • «Я очень рад, ведь я наконец возвращаюсь домой»[33] (Արկադի Օստրովսկի)

Մուսլիմ Մագոմաևի հեղինակած երաժշտությամբ երգեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Баллада о маленьком человеке» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Вечный огонь» (Ա. Դմոխովսկի)
  • «Грусть» (Վ. Ավդեև)
  • «Далёкая-близкая» (Անատոլի Գորոխով)
  • «Дорога разлуки» (Ա. Դմոխովսկի)
Մուսլիմ Մագոմաևը 2011 թվականի ռուսական նամականիշի վրա
  • «Если в мире есть любовь» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Если в мире есть любовь» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի) Վալենտինա Տոլկունովայի հետ
  • «Жизнь моя և моя Отчизна» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Жила-была» (Է. Պաշնև)
  • «Земля և родина любви» (Նիկոլայ Դոբրանրավով)
  • «Колокола рассвета» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Колыбельная падающих звёзд» (Ա. Դմոխովսկի)
  • «Маскарад» (Իլյա Շաֆերան)
  • «Мы для песни рождены» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Песня джигита» (Ա. Դմոխովսկի)
  • «Последний аккорд» (Գ. Կոզլովսկի)
  • «Приснившаяся песенка» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Приходят рассветы» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Принцесса снежная» (Գ. Կոզլովսկի)
  • «Прощай, Баку» (Սերգեյ Եսենին)
  • «Рапсодия любви» (Անատոլի Գորոխով)
  • «Ревнивый Кавказ» (Անատոլի Գորոխով)
  • «Синяя вечность» (Գ. Կոզլովսկի)
  • «Соловьинный час» (Անատոլի Գորոխով)
  • «Старый мотив» (Ա. Դմոխովսկի)
  • «Торжественная песня» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Тревога рыбачки» (Անատոլի Գորոխով)
  • «У того окна» (Ռասուլ Համզաթով)
  • «Хиросима» (Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի)
  • «Шахерезада» (Անատոլի Գորոխով)
  • «Элегия» (Նիկոլայ Դոբրանրավով)

Երաժշտություն ֆիլմերին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1979 - «Прерванная серенада»
  • 1984 - «Легенда Серебряного озера»
  • 1986 - «Водоворот» («Загородная прогулка»)
  • 1989 - «Диверсия»
  • 1999 - «Как прекрасен этот мир»
  • 2010 - «Стамбульский рейс».

Սկավառակագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Благодарю тебя, Մելոդիա, 1995
  • Арии из опер, мюзиклов (Неаполитанские песни), Մելոդիա, 1996
  • Любовь - моя песня (Страна грёз), 2001
  • Воспоминания об А. Бабаджаняне и Р. Рождественском (Серия «Звезды, которые не гаснут»), Park Records, 2002
  • Муслим Магомаев (Избранное), Bomba Music, 2002
  • Арии из опер, Park Records, 2002
  • Песни Италии, Park Records, 2002
  • Концерт в зале Чайковского, 1963 г (Фонд Рашида Бейбутова, Азербайджан), 2002
  • Великие исполнители России XX века (Муслим Магомаев), Moroz Records, 2002
  • С любовью к женщине, Park Records, 2003
  • Спектакли, Мюзиклы, Кинофильмы, Park Records, 2003
  • Рапсодия любви, Park Records, 2004
  • Муслим Магомаев. Импровизации, Park Records, 2004
  • Муслим Магомаев. Концерты, концерты, концерты., Park Records, 2005[34]
  • Муслим Магомаев. Арии П. И. Чайковского и С. Рахманинова. Партия фортепиано - Борис Абрамович. Park Records, 2006[34]

Ֆիլմագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դերեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիզամի. պարսիկ բանաստեղծի դերը 1982 թվականին համանուն ֆիլմում կատարել է Մուսլիմ Մագոմաևը
  • 1962 - «Осенний концерт» (ֆիլմ-համերգ)
  • 1963 - «Голубой огонёк-1963» (ֆիլմ-համերգ) (կատարում է՝ «Песню о любви»)
  • 1963 - «До новых встреч, Муслим!» (երաժշտական ֆիլմ)
  • 1964 - «Голубой огонёк-1964» (երաժշտական ֆիլմ)
  • 1964 - «Когда песня не кончается» - երգիչ (կատարում է՝ «Наша песня не кончается»)
  • 1965 - «В первый час» (կատարում է՝ «Будь со мной» և «Солнцем опьяненный»)
  • 1966 - «Сказки русского леса» (կատարում է՝ «Я люблю только тебя», Լարիսա Մոնդրուսի հետ)
  • 1967 - «Я люблю тебя, жизнь!..» (կարճամետրաժ) - երգիչ
  • 1969 - «Москва в нотах» (կատարում է երգեր՝ «Вдоль по Питерской», «Чёртово колесо»)
  • 1969 - «Похищение» - դերասան Մագոմաև՛'
  • 1970 - «Бушует „Маргарита“» (կատարում է երգ)
  • 1970 - «Ритмы Апшерона» (ֆիլմ-համերգ)
  • 1971 - «Концертная программа» (ֆիլմ-համերգ)
  • 1973 - «Поет Муслим Магомаев» (ֆիլմ-համերգ)
  • 1976 - «Мелодия. Песни Александры Пахмутовой» (կարճամետրաժ) (կատարում է՝ «Мелодия»)
  • 1979 - «Прерванная серенада» - դերասան
  • 1982 - «Низами» - Նիզամի
  • 2002 - «Муслим Магомаев».

Վոկալ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1963 - «Любит - не любит?» (կատարում է՝ «Гюльнара»)
  • 1968 - «Белый рояль» (կատարում է՝ «Пусть она светит всем, как волшебная лампа в ночи…»)
  • 1968 - «Улыбнись соседу» (կատարում է՝ «Лариса», «Любовный треугольник»)
  • 1971 - «По следам бременских музыкантов» (Трубадур, Атаманша, Сыщик)
  • 1972 - «Руслан и Людмила»
  • 1973 - «Невероятные приключения итальянцев в России»
  • 1981 - «О спорт, ты - мир!»
  • 1988 - «Игла» (в фильме использована песня «Улыбнись»)
  • 1999 - «Улицы разбитых фонарей. Новые приключения ментов» («Королева красоты», 7-րդ սերիա)
  • 2000 - «Два товарища».

Մասնակցություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1977 - «Композитор Муслим Магомаев» (վավերագրական)
  • 1981 - «Поющая земля»
  • 1979 - «Баллада о спорте» (վավերագրական)
  • 1984 - «Страницы жизни Александры Пахмутовой» (վավերագրական) (կատարում է՝ «Ты ко мне никогда не вернёшься»)
  • 1989 - «Песня сердца» (վավերագրական)
  • 1996 - «Рашид Бейбутов, 20 лет назад».

Դերեր ԽՍՀՄ օպերային թատրոններում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կոչումներ ու պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Vladimir Putin with Muslim Magomayev.jpg

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Магомаев Муслим Магометович // Большая советская энциклопедия (рус.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  2. 2,0 2,1 2,2 http://english.pravda.ru/russia/history/25-10-2008/106621-Muslim_Magomayev-0
  3. 3,0 3,1 3,2 International Music Score Library Project — 2006.
  4. В Баку пройдет мероприятие памяти великого Муслима Магомаева
  5. В Баку почтили память Муслима Магомаева
  6. 70 лет со дня рождения Муслима Магомаева
  7. Муслим Магомаев - биография - актёры - знаменитости в кино - Кино-Театр.ру
  8. 8,0 8,1 Музыкальная энциклопедия. Гл. ред. Ю. В. Келдыш. Т. 3. Корто - Октоль. 1104 стб. с илл. М.: Советская энциклопедия, 1976
  9. Lutz D. Schmadel Dictionary of Minor Planet Names - ISBN 3-540-00238-3
  10. Подвиг сержанта Магомаева
  11. 11,0 11,1 «Муслим МАГОМАЕВ «Любовь моя - мелодия»» (ռուսերեն)։ magomaev.info։ 1999 
  12. 12,0 12,1 Дмитрий ГОРДОН (28 октября 2008)։ «Муслим МАГОМАЕВ: «Много раз мы с Тамарой собирались расстаться, но Алиев - мудрейший дядька! - сказал: «Смотри! Если сделал одну ошибку, когда женился, не совершай вторую, поспешив развестись»» (ռուսերեն)։ Газета «Бульвар Гордона» № 44 (184) 
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 Магомаев вернулся в Кремль по приказу Андропова. Российская Газета, Пятница, 16 августа 2002 г, No 153 (3021).
  14. 14,0 14,1 Муслим МАГОМАЕВ: «Меня любили главные люди страны»
  15. Baki Musiqi Academiyasi ::: Departments
  16. «Кто есть кто в современной культуре». Эксклюзивные биографии. - Выпуск 1-2. - М.: МК-Периодика, 2006-2007, на сайте Муслима Магомаева
  17. После концерта в Ростове на Муслима Магомаева завели дело
  18. 18,0 18,1 Скончался Муслим Магомаев
  19. Президент России. Всероссийский азербайджанский конгресс
  20. Прощание с Магомаевым пройдёт 28 октября в зале имени Чайковского
  21. Газета. Ru: Прощание с Муслимом Магомаевым началось в Баку.
  22. Ъ - Муслим Магомаев вернулся в Баку
  23. Первый канал. Лента новостей. В Баку простились с певцом Муслимом Магомаевым
  24. Day.Az. В Баку установлен памятник Муслиму Магомаеву
  25. Издательский Дом «Новый Взгляд» " Молодые продолжат дело:
  26. «РИА Новости». Памятник Магомаеву установят в Москве
  27. «РИА Новости». Открытие закладного камня памятника Магомаеву состоялось в Москве
  28. Издательский Дом «Новый Взгляд». Помним. Любим…
  29. ВЕСТИ-МОСКВА. В Москве состоялось открытие закладного камня в основание будущего памятника Муслиму Магомаеву
  30. «На открытие памятника Магомаеву пришли две тысячи москвичей»։ Metro (Metro International)։ 15-9-2011։ Վերցված է 2011 թ․ սեպտեմբերի 15–ին 
  31. Ильхам Алиев принял участие в церемонии сдачи в эксплуатацию корабля, носящего имя всемирно прославленного певца Муслима Магомаева // Официальный интернет сайт Президента Азербайджанской Республики.
  32. Советский видеоклип «Лучший город Земли», 1988 ՅուԹյուբում
  33. YouTube և Муслим Магомаев Вокализ
  34. 34,0 34,1 Персональный сайт Муслима Магомаева
  35. В Грозном появится улица Магомаева // KP.RU - Ставрополь

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]