Մոնացիտ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մոնացիտ
Monazite-48115.jpg
Կատեգորիա mineral series
Բյուրեղային համակարգ Մոնոցիկլիկ բյուրեղային համակարգ
Ենթակատեգորիա monazite mineral group[1]

Մոնացիտ (գերմաներեն Monazit, հունարեն jiovd — ապրում եմ միայնակ), միներալ, հազվագյուտ տարրերի՝ հիմնականում ցերիումի խմբի, ֆոսֆատ։ Քիմիական կազմը՝ Ce, La․․․[P04]։ Հաճախ պարունակում է տարբեր խառնուրդներ, որոնցից կարևոր են՝ Th02 (մինչև 10% և ավելի), ZrOz, CaO, ինչպես նաև Si02,Տ03։ Բյուրեղագիտական համակարգը մոնոկլինային է։ Առաջացնում է թերթավոր, երբեմն հաստ աղյուսաձև բյուրեղներ, անկանոն հատիկներ, հատիկավոր զանգվածներ։ Սովորաբար ուժեղ ռադիոակտիվ է․ Գույնը՝ դեղինից, դեղնականաչից մինչև շագանակագույն, կարմրագորշ։ Կարծրությունը՝ 5—5,5, խտությունը՝ 4900—5500 կգ3։ Մոնացիտի հանքավայրերը հիմնականում կապված են գրանիտների, պեգմատիտների, սակավ՝ ալկալիական գրանիտներում, սիենիտներում հիդրոթերմալ կարբոնատային երակների հետ։ Արդյունահանվում է գլխավորապես գետային և ծովային ցրոններից (օրինակ, Հնդկաստանում, Շրի Լանկայում, Բրազիլիայում)։ Հումք է ցերիում և թորիում ստանալու համար։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 701 CC-BY-SA-icon-80x15.png