Միհայ Էմինեսկու

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Միհայ Էմինեսկու
ռում.՝ Mihai Eminescu
մոլդ.՝ Михай Эминеску
Eminescu.jpg
Ծննդյան անունմոլդ.՝ Михай Эмин
Ծնվել էհունվարի 15, 1850(1850-01-15)[1][2][3][…]
ԾննդավայրԲոտոշանի, Ռումինիա
Վախճանվել էհունիսի 15, 1889(1889-06-15)[1] (39 տարեկան) կամ հուլիսի 15, 1889(1889-07-15)[4] (39 տարեկան)
Վախճանի վայրԲուխարեստ, Ռումինիայի թագավորություն
ԳերեզմանԲելլու գերեզմանատուն
Մասնագիտությունդերասան, արձակագիր, լրագրող, գրադարանավար, ակնարկագիր, գրող, բանաստեղծ և քաղաքական գործիչ
ՔաղաքացիությունFlag of Moldavia.svg Մոլդովական իշխանություն, Flag of the United Principalities of Romania (1862–1866).svg Վալախիայի և Մոլդովայի միացյալ իշխանություն և Flag of Romania.svg Ռումինիայի թագավորություն
ԿրթությունՎիեննայի համալսարան
Ժանրերպոեզիա
Գրական ուղղություններռոմանտիզմ
Ուշագրավ աշխատանքներLuceafărul?
ԱնդամակցությունՌումինական ակադեմիա, Junimea? և Timpul?
Համատեղ ապրողVeronica Micle?
Mihai Eminescu signature.png
Mihai Eminescu Վիքիպահեստում

Միհայ Էմինեսկու (ռում.՝ Mihai Eminescu, իսկական ազգանունը՝ Էմինովիչ, ռում.՝ Eminovici, հունվարի 15, 1850(1850-01-15)[1][2][3][…], Բոտոշանի, Ռումինիա - հունիսի 15, 1889(1889-06-15)[1] կամ հուլիսի 15, 1889(1889-07-15)[4], Բուխարեստ, Ռումինիայի թագավորություն), ռումինացի բանաստեղծ, արձակագիր, դրամատուրգ, հրապարակախոս։ Էմինեսկուին վերագրվում է հայկական ծագում։ Ռումինական ակադեմիայի ակադեմիկոս (ետմահու)։ Ռումինական նոր գրականության հիմնադիրը։

Սովորել է Վիեննայի և Բեռլինի համալսարաններում։ Փարիզյան կոմունայի ազդեցությամբ գրել է «Կայսրը և պրոլետարը» (1874) պոեմը։ Կենդանության օրոք հրատարակել է «Բանաստեղծություններ» (1883) ժողովածուն։ 1883 թվականին վրա է հասել հոգեկան ծանր հիվանդությունը։ Սակայն մտքի պայծառացման ժամանակ աշխատել է, հրատարակել «Ֆընտընա Բլանդուզիեյ» (1888, «Fantana Blanduziei») թերթը։ Թողել է գրական հարուստ ժառանգություն («Թափուր հանճար», վեպ, «Լուչեաֆըրուլ», պոեմ, նամակներ, նորավեպեր, պատմվածքներ, պիեսներ և այլն)։ Պոետական արվեստը հասցրել է մեծ բարձրության, հարստացրել է ռիթմը, հանգավորումը, գեղարվեստական արտահայտչականությունը, ստեղծել ինքնատիպ լեզու։ Նա համարվում է եվրոպական պոեզիայի վերջին մեծ ռոմանտիկը։

Էմինեսկուն ծանոթ է եղել ռումինահայ գաղութի պատմությանը, հայերենը համարել է հին և հարուստ լեզու։ Էմինեսկուի բանաստեղծությունները սկսել են հայերեն թարգմանել 1914 թվականից։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]