Միխայիլ Սպերանսկի

Միխայիլ Սպերանսկի; ռուս.՝ Михаи́л Миха́йлович Спера́нский
Ծնվել է	հունվարի 1 (12), 1772[…]
Ծննդավայր	Չերկուտինո (գյուղ, Սոբինսկի շրջան), Vladimir Province, Մոսկվայի մարզ, Ռուսական կայսրություն
Մահացել է	փետրվարի 11 (23), 1839[…] (67 տարեկան) կամ փետրվարի 23, 1839 (67 տարեկան)
Մահվան վայր	Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն
Գերեզման	Տիխվինսկոե գերեզմանատուն
Քաղաքացիություն	Ռուսական կայսրություն
Մայրենի լեզու	ռուսերեն
Կրթություն	St. Vladimir Seminary Feofanovskaya? և Սանկտ Պետերբուրգի ճեմարան
Մասնագիտություն	պետական գործիչ, քաղաքական գործիչ, իրավաբան և փիլիսոփա
Զբաղեցրած պաշտոններ	state secretary? և Ռուսական կայսրության Պետական խորհրդի անդամ
Պարգևներ և ; մրցանակներ	և
Անդամություն	Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա և Q4229743?
Երեխաներ	Elisabeth Bagreèff-Speransky?
	Mikhail Speransky Վիքիպահեստում

Միխայիլ Միխայլովիչ Սպերանսկի (ռուս.՝ Михаи́л Миха́йлович Спера́нский, հունվարի 1 (12), 1772^[1]^[2]^[3]^[…], Չերկուտինո (գյուղ, Սոբինսկի շրջան), Vladimir Province, Մոսկվայի մարզ, Ռուսական կայսրություն^[2] - փետրվարի 11 (23), 1839^[1]^[2]^[3]^[…] կամ փետրվարի 23, 1839(1839-02-23)^[4], Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն^[5]), ռուս պետական գործիչ, կոմս (1839)։ 1803-1807 թվականներին՝ ներքին գործերի նախարարության դեպարտամենտի տնօրեն։ 1807 թվականից՝ Ալեքսանդր I կայսրի մերձավորագույն խորհրդականը, պետական բարեփոխումների հեղինակ, պետական խորհրդի ստեղծման (1810) նախաձեռնողը։

Ալեքսանդր I-ի հանձնարարությամբ 1809 թվականին կազմել է պետական վերափոխումների պլան, որով հեղափոխական ցնցումները կանխելու նպատակով աոաջարկել է ցարական ինքնակալությանը տալ սահմանադրական միապետության արտաքին ձևերը (իշխանությունների բաժանում, դատարանի կազմակերպման նոր սկզբունքներ, պաշտոնյաների մի մասի ընտրովիություն և այլն)։ Ըստ Սպերանսկու նախագծի, քաղաքացիական իրավունքներ ստանում էին միայն ազնվականությունը և «միջին կարողության մարդիկ»։ «Աշխատավոր ժողովրդին» տրվում էին միայն որոշ քաղաքացիական իրավունքներ։ Լիբերալիզմի մեջ մեղադրվելով, Սպերանսկին 1812 թվականին աքսորվել է Նիժնի Նովգորոդ, ապա Պերմ։ 1819 թվականից եղել է Սիբիրի գեներալ-նահանգապետը, որտեղ նախաձեռնել է Սիբիրի կառավարման բարենորոգումներ։ 1821 թվականին թույլատրվել է վերադառնալ Պետերբուրգ։ Այդ շրջանում դարձել է անսահմանափակ միապետության պաշտպան։ 1826 թվականից փաստորեն գլխավորել է նորին կայսերական մեծության կոդիֆիկացումն իրականացնող անձնական գրասենյակի 2-րդ բաժանմունքը։ Սպերանսկու գլխավորությամբ կազմվել են Ռուսական կայսրության օրենքների լրիվ ժողովածուն, Ռուսական կայսրության հավաք օրինացը (1832) և այլն։ 1835-1837 թվականներին թագաժառանգին (ապագա կայսր Ալեքսանդր II-ին) դասավանդել է իրավագիտություն։ 1820-1830-ական թվականներին եղել է մի շարք բարձրագույն կոմիտեների, 1838 թվականից՝ պետական խորհրդի օրենսդրական դեպարտամենտի անդամ։

Ծանոթագրություններ

1 2 3 4 Сперанский, Михаил Михайлович (ռուս.) // Энциклопедический словарь — СПб.: Брокгауз — Ефрон, 1900. — Т. XXXI. — С. 188—192.
1 2 3 4 5 6 Середонин С. М. Сперанский, Михаил Михайлович (ռուս.) // Русский биографический словарь / под ред. А. А. Половцов — СПб.: 1909. — Т. 19. — С. 193—240.
1 2 3 4 Историческая энциклопедия Сибири (ռուս.) / под ред. В. А. Ламин — Новосибирск: 2009. — ISBN 5-8402-0230-4
1 2 Педагоги и психологи мира (ռուս.) — 2012.
1 2 Сперанский Михаил Михайлович // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
↑ Biografiskt lexikon för Finland (շվեդերեն) — SLS.
↑ Шевырёв С. П. История императорского Московского университета (ռուս.) — М.: Университетская Типография, 1855. — С. 475.

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից (հ․ 11, էջ 70)։

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Միխայիլ Սպերանսկի» հոդվածին։

[_a297a9295d6f217c-1] 1 2 3 4 Сперанский, Михаил Михайлович (ռուս.) // Энциклопедический словарь — СПб.: Брокгауз — Ефрон, 1900. — Т. XXXI. — С. 188—192.

[_4e5696d3042e8e67-2] 1 2 3 4 5 6 Середонин С. М. Сперанский, Михаил Михайлович (ռուս.) // Русский биографический словарь / под ред. А. А. Половцов — СПб.: 1909. — Т. 19. — С. 193—240.

[_2d57397740228541-3] 1 2 3 4 Историческая энциклопедия Сибири (ռուս.) / под ред. В. А. Ламин — Новосибирск: 2009. — ISBN 5-8402-0230-4

[_148c2eef7329d8ca-4] 1 2 Педагоги и психологи мира (ռուս.) — 2012.

[_932d59dee60e1d5c-5] 1 2 Сперанский Михаил Михайлович // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.

[_4ac50d3c23807498-6] Biografiskt lexikon för Finland (շվեդերեն) — SLS.

[_e86925508e7366f5-7] Шевырёв С. П. История императорского Московского университета (ռուս.) — М.: Университетская Типография, 1855. — С. 475.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]