Մերի Բեյքեր Էդի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մերի Բեյքեր Էդի
Mary Baker Eddy.jpg
Ծնվել էհուլիսի 16, 1821(1821-07-16)[1][2][3][4]
ԾննդավայրBow, Մերիմակ շրջան, Նյու Հեմպշիր, ԱՄՆ
Վախճանվել էդեկտեմբերի 3, 1910(1910-12-03)[1][3][4] (89 տարեկանում)
Վախճանի վայրChestnut Hill[5]
Մասնագիտությունգրող և հեղինակ
Լեզուանգլերեն[1]
ՔաղաքացիությունԱՄՆ[6]
Գրական ուղղություններքրիստոնեական գիտություն
ԱնդամակցությունԱմերիկյան հեղափոխության դստրեր
ՊարգևներԿանանց փառքի ազգային սրահ[7]
Mary Baker Eddy Վիքիպահեստում

Մերի Բեյքեր Էդի (անգլ.՝ Mary Baker Eddy, հուլիսի 16, 1821(1821-07-16)[1][2][3][4], Bow, Մերիմակ շրջան, Նյու Հեմպշիր, ԱՄՆ - դեկտեմբերի 3, 1910(1910-12-03)[1][3][4], Chestnut Hill[5]), ամերիկյան գրող, սոցիալ-կրոնական գործիչ, «Քրիստոնեական գիտություն» կրոնական շարժման կազմակերպիչ: «Հոգևոր բուժում», «Գիտություն և առողջություն, Աստվածաշնչի (Սրբազան ավանդության) բանալու մոտ» (անգլ.՝ Science And Health, With Key To The Scriptures 1875) գրքերի հեղինակ::

Aquote1.png Ճիշտ է, որ գիտությունը բժշկում է: Եթե մարդը կեղծավոր է, ապա նրա
հոգեկան վիճակը դիմադրում է բուժիչ ուժերին,
և նույնը կարելի է ասել հպարտների, նախանձների,
վավաշոտների ու մոլորյալների վերաբերյալ...
Aquote2.png


Բեյքեր Էդին պնդում էր, որ մարդը կարող է բուժել ինքն իրեն (օրինակ՝ իր լավատեսությամբ)[8]), ղեկավարել ու վայելել իր կյանքը ոչ միայն ֆիզիկապես, այլև հոգեպես: Նա բուժման այդ ձևն անվանում էր քրիստոնեական բուժման մեթոդ:

Մերի Բեյքեր Էդին ասել է, որ Աստվածաշնչում գրված հրաշքները, որոնք կատարվել են Հիսուսի կողմից, լիովին բացատրելի փաստեր են[9]: Պաշտոնական կրոնական հաստատությունները «Քրիստոնեական գիտություններ» շարժումն անվանում են շեղվածություն՝ աղանդ[10][11]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մերի Մորզ Բեյքերը ծնվել է Նյու Հեմփշիր նահանգի Բոու քաղաքում: Աբիգելի և Մարկ Բեյքերի ընտանիքի վեց երեխաներից կրտսերն էր: Մերիի ընտանիքի անդամները կաթոլիկ միաբանության անդամներ էին[12]: Ինքը՝ Մերին չէր ընդունում այնպիսի հասկացություններ, ինչպիսիք են ճակատագիրն ու նախագուշակությունները: Դրա համար էլ միայն 17 տարեկանից է սկսում այցելել Սենբորտոն-Բրիջ ծխական միավորյալ եկեղեցի (այժմ կոչվում է Թիլտոն) [13]: Դեռևս վաղ մանկությունից նա տառապել է բազմաթիվ խրոնիկական հիվանդություններով: Երբ Մերին սկսում է ուսումնասիրել աստվածաշնչյան սուրբ գրությունները, նրան առավել գրավում է աստվածային բժշությունը:

1843 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Մերին ամուսնանում է Ջորջ Վաշինգտոն Գլովերի հետ(անգլ.՝ Royal Arch Mason): Բայց ամուսնությունից մեկ տարի անց ամուսինը մահանում է դեղին տենդից, որից երկու ամիս անց ծնվում է նրանց որդին[14]։

1853 թվականին նա ամուսնանում է ատամնաբույժ Դանիել Պետերսոնի հետ: Նրա սկեսուրը վատ էր տրամադրված կնոջ ու նրա առաջին ամուսնությունից ծնված որդու հանդեպ, իսկ ամուսինը ամուսնությունից հետո սկսում է դավաճանել նրան: Նա գրավադրում է Մերիի ողջ ունեծվածքը՝ զարդերը, գրքերն ու գույքը: Բայց դա ամենևին չի փրկում իրավիճակը. նրանք սնանկանում են և ստիպված են լինում լքել իրենց Գրոնոտի տունը: Մերին տեղափոխվում է իր քրոջ տուն[15]:

Քրիստոսի գիտակի առաջին տաճարը: Բոստոն, 1900 թվական

1862 թվականին Մերի Էդին դառնում է հիպնոսիստ և բժիշկ Կուիմբի Ֆինիսի խնամյալը: Նրա «բուժումը» օգնում է կնոջը կատարելագործվելու և ազդում է նրա աշխարհընկալման վրա: Բժշկի մահից հետո նա ծանր հոգեբանական շրջան է ապրում, որի ժամանակ էլ սկսում է ուսումնասիրել Աստվածաշունչը: «Ավետարան ըստ Մատթեոսի» աշխատության մեջ նա կարդում է Հիսուս Քրիստոսի կատարած բուժիչ հրաշագործությունների մասին:[16]: Հենց այդ ժամանակներից էլ ձեռնամուխ է «Քրիստոնեական Գիտություններ» ուղղության ստեղծմանը:

Կրոնական նոր շարժման մասին մանրամասնորեն շարադրված են Մերի Բեյքերի «Գիտություն և առողջություն» (1875) աշխատության մեջ, որը հետագայում սկսում է կոչվել «Գիտություն և առողջություն, Աստվածաշնչի(Սրբազան ավանդության) բանալու մոտ» անվամբ: Նոր ուսմունքի քարոզները տեղի են ունեցել Բոստոնում կառուցված հատուկ եկեղեցում: «Քրիստոնեական Գիտություններ» ուղղության եկեղեցին կառուցվել է 1879 թվականի ապրիլի 23-ին: Այն մինչև օրս գոյություն ունի և գործում է: Առավել հայտնի է անբուժելի կամ ծանր հիվանդությամբ տառապող մարդկանց շրջանում:[16].

Aquote1.png Հիվանդներին բուժե՛ք, մահացածներին վերակենդանացրե՛ք, բորոտներին մաքրե՛ք, հրեշներին այրե՛ք: Aquote2.png


1873 թվականին Մերի Բեյքերն ամուսնալուծվում է Պատերսոնից՝ նրան մեղադրելով դավաճանության մեջ: 1877 թվականին նա ամուսնանում է Ազա Գիլբերտ Էդի (անգլ.՝ Asa Gilbert Eddy) հետ, ով մահանում է 1882 թվականին:

Մերի Բեյքեր Էդին մահացել է 1910 թվականի դեկտեմբերի 3-ին իր տանը (400 Beacon Street, Chestnut Hill, Newton, Massachusetts): Նա թաղվել է դեկտեմբերի 8-ին Քեմբրիջի Mount Auburn Cemetery գերեզմանատանը:

Այլ փաստեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1903 թվականին Մարկ Տվենը հրապարակել է «Քրիստոնեական գիտություններ» (անգլ.՝ Christian Science) անունով երգիծական պատմվածք, որտեղ քննադատում է Մերի Բեյքեր Էդիին ու նրա ուսմունքը:

Մատենագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Стефан Цвейг. Врачевание и психика. Месмер. Бекер-Эдди. Фрейд.
  • Wilbur, Sibyl. «The life of Mary Baker Eddy». — The Christian Science Pub. Soc., 1908. — 423 с.
  • Gillian Gill «Mary Baker Eddy». — Da Capo Press, 1999. — 776 с.
  • Lyman P. Powell «Mary Baker Eddy - A Life Size Portrait». — Blunt Press, 2007.
  • Willa Cather, Georgine Milmine «The life of Mary Baker G. Eddy and the history of Christian Science». — University of Nebraska Press, 1993. — 520 с.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 http://www.nndb.com/people/814/000031721/
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 SNAC — 2010.
  5. 5,0 5,1 5,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118687778 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  6. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/115181/Christian-Science
  7. https://www.womenofthehall.org/inductee/mary-baker-eddy/
  8. «4. «Христианская наука» («Здоровье и наука»)»։ Государственный архив Российской Федерации։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-06-19-ին։ Վերցված է 2010-09-02 
  9. «Информационный сайт Христианской Науки на русском языке»։ http://христианская-наука.рф 
  10. «Религиозные течения и секты. Справочник»։ Санкт-Петербургский Католический Информационно-просветительский Центр «MILITIA DEI»։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-06-19-ին։ Վերցված է 2010-09-02 
  11. Протоиерей Митрофан Зноско-Боровский։ «Глава XXVI. "Кристиан Сайенс" – "христианская наука"»։ Православие и современность. Электронная библиотека։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-06-19-ին։ Վերցված է 2010-09-02 
  12. Lyman P. Powell «Mary Baker Eddy - A Life Size Portrait». — Blunt Press, 2007. — С. 52. — 400 с. — ISBN 978-1406734010
  13. Wilbur, 1908, էջեր 21-37
  14. Sibyl Wilbur Chapter IV // «The Life of Mary Baker Eddy». — The Christian Science Pub. Soc., 1908. — С. 38.
  15. Sibyl Wilbur Chapter IV // «The Life of Mary Baker Eddy». — The Christian Science Pub. Soc., 1908. — С. 44.
  16. 16,0 16,1 П. Вашингтон։ «ИСТОЧНИК И КЛЮЧ»։ Библиотека Фонда содействия развитию психической культуры։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-06-19-ին։ Վերցված է 2010-09-02 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]