Մաքս Վերտհայմեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Մաքս Վերտհայմեր
գերմ.՝ Max Wertheimer
Max Werheimer (1880-1943).jpg
Ծնվել է ապրիլի 15, 1880({{padleft:1880|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:15|2|0}})[1]
Պրահա, Cisleithania, Ավստրո-Հունգարիա
Մահացել է հոկտեմբերի 12, 1943({{padleft:1943|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:12|2|0}})[1] (63 տարեկանում)
Նյու Ռոշել, Վեստչեստեր շրջան, Նյու Յորք, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Քաղաքացիություն Ավստրո-Հունգարիա
Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg Վայմարյան Հանրապետություն
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Մասնագիտություն հոգեբան և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ) Ֆրանկֆուրտի Գյոթեի անվան համալսարան և Հումբոլդտի համալսարան
Գործունեության ոլորտ հոգեբանություն
Ալմա մատեր Պրահայի Կարլի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներին անգլերեն[2]
Գիտական ղեկավար Oswald Külpe
Պարգևներ
Max Wertheimer Վիքիպահեստում

Մաքս Վերտհայմեր (ապրիլի 15, 1880, Պրահա- հոկտեմբերի 12, 1943, Նյու-Յորք), գերմանացի հոգեբան, գեշտաչղ հոգեբանության հիմնադիրներից և գլխավոր տեսաբանը։ Մայնի Ֆրանկֆուրտի համալսարանի (1929), Նյու-Յորքի սոցիալական հետազոտությունների դպրոցի (1933 թվականից) պրոֆեսոր։ 1921 թվականին գերմանացի հոգեբան Կ․ Կոֆկայի և Վ․ Քյոլերի հետ հիմնադրել է «Փսիխոլոգիշե Ֆորշունգեն» («Psychologische Forschungen») հանդեսը, որտեղ հրապարակվել են գեշտալդ հոգեբանների աշխատությունները։ Վերտհայմերի ըմբռնման կառուցվածքում վճռականը համարում էր կուռ, միասնական ամբողջը, ներքին կազմակերպվածությունը և ոչ թե նրա մասերը։ Վերտհայմերի և նրա կողմնակիցներն ըմբռնումը և նրա հատկությունները պայմանավորում էին ոչ թե առարկաների և երևույթների օբյեկտիվ հատկություններով, այլ հենց իրենց ըմբռնման կազմակերպվածության ներքին օրենքներով։ ժխտելով մտավոր պրոցեսների միջնորդավորվածության սկզբունքը և ճանաչողության մեջ զգայությունների դերը՝ Վերտհայմերը տուրք է տվել ագնոստիցիզմմին և սուբյեկտիվ իդեալիզմին։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12387972n
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 11, էջ 419 CC-BY-SA-icon-80x15.png