Մարիա Գրիպե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մարիա Գրիպե
Maria Gripe.JPG
Ծնվել էհուլիսի 25, 1923(1923-07-25)[1][2]
ԾննդավայրՎաքսհոլմ[3][4]
Վախճանվել էապրիլի 5, 2007(2007-04-05)[5][6][1][2][7] (83 տարեկանում)
Վախճանի վայրՌյոննինգե, Սալեմ, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա
Մասնագիտությունգրող, մանկագիր, սցենարիստ և հեղինակ
Լեզուշվեդերեն[8]
ՔաղաքացիությունFlag of Sweden.svg Շվեդիա[2]
ԿրթությունՍտոկհոլմի համալսարան
ՊարգևներNordic Children's Book Prize? Բիրգեր Դոբլուգի անվան մրցանակ Գրականության և Արվեստների մեդալ և Հանս Քրիստիան Անդերսենի անվան մրցանակ
ԱմուսինՀարալդ Գրիպե
ԶավակներԿամիլլա Գրիպե
Maria Gripe Վիքիպահեստում

Մարիա Կրիստինա Գրիպե (շվեդ.՝ Maria Kristina Gripe, ծննդյամբ` Մայա Ստինա Վալտեր շվեդ.՝ Maja Stina Walter[9], հուլիսի 25, 1923(1923-07-25)[1][2], Վաքսհոլմ[3][4] - ապրիլի 5, 2007(2007-04-05)[5][6][1][2][7], Ռյոննինգե, Սալեմ, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա), շվեդ բանաստեղծուհի, մանկագիր, երեխաների և երիտասարդության համար բազմաթիվ գրքերի հեղինակ[10]: 1974 թվականին նրան շնորհվել է Հանս Քրիստիան Անդերսենի անվան մրցանակ[11][12]: Նրա գործերը տպագրվել են 29 լեզուներով, այդ թվում՝ ռուսերեն:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մարիա Կրիստինա Գրիպեն ծնվել է 1923 թվականի հուլիսի 25-ին, Շվեդիայի Վակսհոլմ քաղաքում, Ուփլանդ: Ընտանիքը տեղափոխվել է Էրեբրու, այնուհետև՝ Ստոկհոլմ, որտեղ գերազանցությամբ ավարտել է դպրոցը, այնուհետև` համալսարանը՝ ուսանելով փիլիսոփայություն: 1946 թվականին նա ամուսնացավ նկարիչ Հարալդ Գրիպեի հետ, ով հետագայում դարձավ նրա գրքերի նկարազարդողը: Մարիայի առաջին վիպակը՝ «Մեր փոքր քաղաքում» (I vår lilla stad), գրվել է նրա կողմից Կամիլլայի դստեր համար և լույս է տեսել 1954 թվականին: Գրողին հանրաճանաչություն է բերել Հուգոյի և Յուզեֆինայի մասին եռերգության հրատարակությունը: Ընդհանուր առմամբ, նա գրել է ավելի քան 30 գիրք երեխաների և երիտասարդների համար: Գրողի ստեղծագործության հիմնական թեմաներն են անհատի նկատմամբ հարգանքը, այն համոզմունքը, որ աշխարհում գոյություն չունեն «ավելորդ» մարդիկ, «յուրաքանչյուր մարդ պետք է գիտակցի, որ ինքը անհրաժեշտ արարած է» (մեջբերում Շոպենհաուերից, որը դարձավ «Սեսիլիա Ագնես ...» -ի բնաբանը), այս թեման հատկապես սուր է Էլվիսի վիպակներում: Գրիպեի շատ գործեր ունեն առեղծվածային, «գերբնական» տարրեր («Սեսիլիա Ագնես-տարօրինակ պատմություն». «Կեղտոտ բզեզը թռչում է մթնշաղին ...»):

Գրողը մահացել է 2007 թվականի ապրիլի 5-ին, ութսուներեք տարեկան հասակում: Նրա վերջին գիրքը՝ «Աննայի ծաղիկը» (Annas blomma), լույս է տեսել 1997 թվականին, հեղինակի մահից տաս տարի առաջ: Գրիպեի որոշ գրքեր (մասնավորապես, ռուսերեն են թարգմանվել «Կեղտոտ բզեզը թռչում է մթնշաղին ...» և «Սեսիլիա Ագնես - տարօրինակ պատմություն») էկրանավորվել են:

Մատենագիտություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1954 — I vår lilla stad
  • 1955 — När det snöade (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1956 — Kung Laban kommer (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1956 — Kvarteret Labyrinten
  • 1957 — Sebastian och skuggan (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1957 — Stackars lilla Q (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1959 — Tappa inte masken
  • 1960 — De små röda (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1961 — Josefin (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1962 — Hugo och Josefin (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1963 — Pappa Pellerins dotter (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1964 — Glasblåsarns barn
  • 1965 — I klockornas tid (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1966 — Hugo (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1967 — Landet utanför (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1968 — Nattpappan (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1969 — Glastunneln
  • 1970 — Tanten
  • 1971 — Julias hus och nattpappan (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1972 — Elvis Karlsson (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1973 — Elvis, Elvis (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1974 — Den gröna kappan
  • 1974 — Ellen, dellen
  • 1976 — Den riktiga Elvis (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1977 — Att vara Elvis (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1978 — Tordyveln flyger i skymningen
  • 1979 — Bara Elvis (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1981 — Agnes Cecilia — en sällsam historia
  • 1982 — Skuggan över stenbänken
  • 1984 — …och de vita skuggorna i skogen
  • 1985 — Godispåsen (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1986 — Skuggornas barn
  • 1986 — Boken om Hugo och Josefin (tillsammans med Harald Gripe)
  • 1988 — Skugg-gömman
  • 1989 — Hjärtat som ingen ville ha (tillsammans med Hans Arnold)
  • 1991 — Tre trappor upp med hiss
  • 1992 — Eget rum
  • 1994 — Egna världar
  • 1997 — Annas blomma

Ռուսերեն հրատարակություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Эльвис Карлссон (1976) / Elvis Karlsson (1972)
  • Эльвис! Эльвис! Просто Эльвис (1985) / Elvis, Elvis (1973)
  • Навозный жук летает в сумерках… (2004) / Tordyveln flyger i skymningen (1978)
  • Сесилия Агнес — странная история (2005) / Agnes Cecilia — en sallsam historia (1981)
  • Тень на каменной скамейке (2005) / Skuggan over stenbanken (1982)
  • …И белые тени в лесу (2005) / …och de vita skuggorna i skogen (1984)
  • Тайник теней (2004) / Skugg-gomman (1988)
  • Дети теней (2005) / Skuggornas barn (1986)
  • Дети стеклодува (2005) / Glasblasarns barn (1964)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 SNAC — 2010.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 http://web.archive.org/web/20160401160505/http://jeugdliteratuur.org/auteurs/maria-gripe
  3. 3,0 3,1 3,2 http://nordicwomensliterature.net/writer/gripe-maria
  4. 4,0 4,1 4,2 https://www.bananity.com/bananity/Gripe/515313d0e4b054f119436f50
  5. 5,0 5,1 5,2 http://daphne.blogs.com/books/2007/04/maria_gripe_192.html
  6. 6,0 6,1 6,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #119475340 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  7. 7,0 7,1 7,2 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  8. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  9. http://www.signum.se/archive/read.php?id=3517
  10. Haase Donald (2008)։ The Greenwood Encyclopedia of Folktales and Fairy Tales: G-P։ Westport, CT: Greenwood Press։ էջ 433։ ISBN 9780313334412 
  11. "Hans Christian Andersen Awards". International Board on Books for Young People (IBBY)
  12. "Maria Gripe" (pp. 50–51, by Sus Rostrup). The Hans Christian Andersen Awards, 1956–2002. IBBY. Gyldendal. 2002. Hosted by Austrian Literature Online