Հունաստանի առաջին տնտեսական կարգավորման ծրագիր
Հունաստանի առաջին տնտեսական կարգավորման ծրագիր, որը սկզբնապես կոչվել է Հունաստանի տնտեսական կարգավորման ծրագիր և սովորաբար անվանել են առաջին փրկարարական փաթեթ կամ առաջին հուշագիր, Հունաստանի Հանրապետությանը ֆինանսական օգնության տրամադրման վերաբերյալ փոխըմբռնման հուշագիր է՝ Հունաստանի կառավարության պարտքային ճգնաժամը հաղթահարելու նպատակով։
Ստորագրվել է 2010 թվականի մայիսի 3-ին մի կողմից՝ Հունաստանի կառավարության՝ այն ժամանակվա վարչապետ Գեորգիոս Պապանդրեուի օրոք, մյուս կողմից՝ Եվրոպական հանձնաժողովի կողմից՝ Եվրախմբի, Եվրոպական կենտրոնական բանկի (ԵԿԲ) և Արժույթի միջազգային հիմնադրամի (ԱՄՀ) անունից։
107.3 միլիարդ եվրո ֆինանսական օգնությունից 72.8 միլիարդ եվրոն բաշխվել է մինչև 2012 թվականի մարտի 1-ը երբ ծրագիրը փոխարինվել է Հունաստանի համար երկրորդ տնտեսական կարգավորման ծրագրով, որը ներառում էր առաջին ծրագրի չբաշխված գումարները և լրացուցիչ 130 միլիարդ եվրո 2012-14 թվականների համար։
Նախապատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Վարկային վարկանիշային գործակալությունների կողմից Հունաստանի՝ իր պարտքերը մարելու կարողության գնահատականը հետագա իջեցնելուց հետո, Հունաստանի երկարաժամկետ պետական պարտատոմսերի ռիսկի պարգևավճարները հասել են ռեկորդային (և անկայուն) մակարդակի։ 2010 թվականի ապրիլի 23-ին Հունաստանի կառավարությունը պաշտոնական ֆինանսական օգնություն է խնդրել Եվրոպական Միության մնացած անդամներից և Արժույթի միջազգային հիմնադրամից։
Փոխըմբռնման հուշագիր
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Ֆինանսական օգնություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]2010 թվականի մայիսի 1-2-ը Եվրոպական հանձնաժողովը, Եվրոպական կենտրոնական բանկը (ԵԿԲ) և Արժույթի միջազգային հիմնադրամը (ԱՄՀ), որոնք կոչվում են եվրոպական եռյակ[1], համաձայնության են եկել Հունաստանի կառավարության հետ եռամյա ֆինանսական օգնության ծրագրի շուրջ, որը ուրվագծվել է փոխըմբռնման հուշագրում։
110 միլիարդ եվրոյի ընդհանուր գումարը կազմված է եղել 80 միլիարդ եվրո երկկողմանի վարկային պարտավորություններից, որոնք տրամադրվել են Եվրոխմբի կողմից և միավորվել են Եվրոպական հանձնաժողովի կողմից Հունաստանի վարկային գործիքի շրջանակներում, և լրացուցիչ 30 միլիարդ եվրո, որը տրամադրվել է Արժույթի միջազգային հիմնադրամի (ԱՄՀ) կողմից տրամադրվող պահուստային համաձայնագրի շրջանակներում, որն այդ ժամանակ գլխավորել է Դոմինիկ Ստրոս-Կանը[2]։
80 միլիարդ եվրո ծավալով եվրոգոտու առանձին երկրների տոկոսադրույքները որոշելու գործում գործիքային դեր է խաղացել ԵԿԲ կապիտալում համապատասխան բաժնեմասը, որն էլ իր հերթին որոշվում է յուրաքանչյուր հինգ տարին մեկ՝ ԵՄ ընդհանուր բնակչության և տնտեսական արդյունքի մեջ երկրի համամասնական բաժնեմասից հետո։ 80 միլիարդ եվրոյի Գերմանիայի բաժինը կազմել է 28%, կամ մոտ 22.4 միլիարդ եվրո երեք տարվա ընթացքում[3] մինչդեռ Ֆրանսիան վճարել է 16.8 միլիարդ եվրո[4]։
Եվրոխմբի կողմից տրամադրվելիք 80 միլիարդ եվրոյի գումարը հետագայում կրճատվել է 2.7 միլիարդ եվրոյով, քանի որ Սլովակիան որոշել է չմասնակցել Հունաստանի վարկային համաձայնագրին, իսկ Իռլանդիան և Պորտուգալիան ստիպված եղան դուրս գալ այդ ծրագրից՝ խնդրելով ֆինանսական օգնություն։
Հունաստանի կառավարության պարտավորություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը].jpg)
Հունաստանի պարտքը տնային տնտեսություններին օգնելու դիմաց պետք է համախմբվեր երեք տարվա ընթացքում, որպեսզի մինչև 2014 թվականը բյուջեի դեֆիցիտը կազմեր մինչև 3 տոկոսից ցածր մակարդակի[5]։ Արժույթի միջազգային հիմնադրամի գործադիր խորհրդի նիստի արձանագրությունները հրապարակվել են գրեթե չորս տարի անց և, այլ կետերի շարքում, ընդգծում են այն մտավախությունը, որ Հունաստանի սոցիալական համախմբվածությունը կարող է վտանգի տակ լինել[6][7]։ 2014 թվականին հայտնի է դարձել, որ Հունաստանի մասնավոր հատվածը համաձայն է եղել գործարքին, քանի որ այն կրճատում էր պետական ծառայողներին տարեկան 13-րդ և 14-րդ «ամսական» աշխատավարձ վճարելու պրակտիկան։ Այս կրճատումը Հունաստանի կառավարության համար անհնար էր իրականացնել ինքնուրույն՝ համակարգին բնորոշ քաղաքական ճնշման պատճառով[8]։
Վճարում
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]2010 թվականի մայիսին Հունաստանը ստացել է փրկարարական վարկերի առաջին մասնաբաժինը, որի ընդհանուր գումարը կազմել է 20 միլիարդ եվրո[9]։ Այս ընդհանուր գումարից 5.5 միլիարդը ստացվել է Արժույթի միջազգային հիմնադրամից, իսկ 14.5 միլիարդը՝ եվրոգոտու պետություններից[10]։
Սեպտեմբերի 13-ին տրամադրվել է 6.5 միլիարդ եվրո։ Նույն գումարի 3-րդ տրանշը վճարվել է 2011 թվականի հունվարի 19-ին։ Մարտի 16-ին վճարվել է 10.9 միլիարդ եվրոյի 4-րդ տրանշը, որին հաջորդել է 5-րդ տրանշը՝ հուլիսի 2-ին[11]։ 8 միլիարդ եվրոյի 6-րդ տրանշը վճարվել է դեկտեմբերի սկզբին՝ ամիսներ տևած ուշացումից հետո։ Այս գումարից Արժույթի միջազգային հիմնադրամը տրամադրել է 2.2 միլիարդ եվրո[12]։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ Doncel, Luis (2014 թ․ հունվարի 31). «elpais.com: "Berlín y París incumplen con Grecia" 1 Feb 2014». EL PAÍS. Վերցված է 2014 թ․ հոկտեմբերի 14-ին.
- ↑ Doncel, Luis (2014 թ․ հունվարի 31). «elpais.com: "Berlín y París incumplen con Grecia" 1 Feb 2014». EL PAÍS. Վերցված է 2014 թ․ հոկտեմբերի 14-ին.
- ↑ «Internationaler Währungsfonds billigt Kredite für Athen. s. hier: Tabelle: Wo das Geld für Griechenland herkommt». Spiegel Online (German). 2010 թ․ մայիսի 9. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 30-ին.
{{cite web}}: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link) - ↑ «French lawmakers approve Greece rescue package». France 24. 2010 թ․ մայիսի 4. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 30-ին.
- ↑ Kai Lange (2010 թ․ ապրիլի 23). «Trotz Hilfe. Welche Risiken für Hellas bleiben» (German). Manager Magazin. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 30-ին.
{{cite web}}: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link) - ↑ Doncel, Luis (2014 թ․ հունվարի 31). «elpais.com: "Berlín y París incumplen con Grecia" 1 Feb 2014». EL PAÍS. Վերցված է 2014 թ․ հոկտեմբերի 14-ին.
- ↑ Ian Talley (2014 թ․ հունվարի 31). «wsj.com: "The History of the IMF and Greece's Bailout" 31 Jan 2014». WSJ. Վերցված է 2014 թ․ հոկտեմբերի 14-ին.
- ↑ «thepressproject.net: "IMF leak: European banks had committed to maintain exposure in Greek bonds after first bailout - but didn't" 3 Feb 2014». Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ հոկտեմբերի 19-ին. Վերցված է 2014 թ․ հոկտեմբերի 14-ին.
- ↑ Griechenland rechnet mit zweiter Tranche der IWF/EU-Hilfen tagesanzeiger.ch, 30. Juli 2010.
- ↑ «Chronologie der Stabilisierung der Wirtschafts- und Währungsunion». German Finance Ministry. 2012 թ․ հոկտեմբերի 10. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 30-ին.
- ↑ «Chronologie der Stabilisierung der Wirtschafts- und Währungsunion». German Finance Ministry. 2012 թ․ հոկտեմբերի 10. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 30-ին.
- ↑ IMF Executive Board Completes Fifth Review Under Stand-By Arrangement for Greece and Approves €2.2 Billion Disbursement Internationaler Währungsfonds, 5. Dezember 2011.
Գրականություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- European Commission (2010 թ․ մայիս). The Economic Adjustment Programme for Greece (PDF). Occasional Papers. Brussels. doi:10.2765/46750. ISBN 978-92-79-15074-6.
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Հունաստանին տրամադրվող ֆինանսական օգնությունը Եվրոպական հանձնաժողովի կայքում