Հորդանանի խորհրդարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հորդանանի խորհրդարան
արաբ․՝ مجلس الأمة‎‎
Երկպալատանի
Հանդիպումների վայր

Պաշտոնական կայք էջ
www.parliament.jo

Հորդանանի խորհրդարան (արաբ․՝ مجلس الأمة‎‎, Մաժլիս ալ Ումա), Հորդանանի երկպալատանի ներկայացուցչական մարմին (խորհրդարան):

Այանների ժողովը բաղկացած է 65 անդամից, որոնցից յուրաքանչյուրն ուղղակիորեն նշանակվում է թագավոր, իսկ Ներկայացուցիչների պալատը՝ 130 ընտրված անդամներից, ընդ որում ինը տեղ վերապահված է քրիստոնյաների համար, երեքը նախատեսված են չեչեն փոքրամասնությունների համար, իսկ տասնհինգը կանանց: Երկու տների անդամները ծառայում են չորսամյա ժամկետով[1]:

Պալատներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ներկայացուցիչների պալատ (արաբ․՝ مجلس النواب‎‎, Մաժլիս ալ Նուվաբ), ներառում է 110 պատգամավոր: 104 ընտրված պատգամավորներ չորս տարվա համար՝ ըստ ընտրատարածքների և 6 կին, որոնք ընտրվել են հատուկ: 9-րդ և 3-րդ պատգամավորական մանդատիները պահեստավորված են քրիստոնյաների և չերքեզների համար։
  • Այանների ժողով (արաբ․՝ مجلس الأعيان‎‎, Մաժլիս ալ ԱյայանМажлис), ներառում է այանների 40 անդամ, որոնք նշանակված են թագավորի կողմից:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Որպես զարգացող սահմանադրական միապետություն, Հորդանանը վերապրել է փորձություններ և մերձավորարևելյան քաղաքականության տառապանքները: Հորդանանի հասարակությունը զգացել է սահմանափակ ժողովրդավարությունը 1946 թվականի անկախացումից հետո, սակայն բնակչությունը չի տուժել որոշ արաբական բռնապետական ռեժիմների պատճառով[2]: 1952 թվականի Սահմանադրությունը նախատեսում էր, որ Հորդանանի  քաղաքացիները ձևավորում են և մտնում են քաղաքական կուսակցության մեջ[3]: Նման իրավունքները դադարեցվել են 1967 թվականին, երբ արտակարգ դրություն էր հայտարարվել, ինչպես նաև ռազմական դրություն և խորհրդարանի գործունեությունը կասեցվել էր, որը շարունակվեց մինչև 1989 թվականը:

1988 թվականին թագավոր Հուսեյնը իսրայելական օկուպացիայից հետո դադարեցրել է քաղաքական կապերը Արևմտյան ափի հետ: Հետագայում քաղաքացիական անկարգությունները, որոնք հաջորդեցին վարչապետ Ալ Ռիֆայի կառավարությանը, ենթադրաբար օգտագործում էին դաժան մարտավարություն բնակչության դեմ, որը 1989 թվականի ապրիլին հանգեցրեց անկարգությունների: Այն բանից հետո, երբ անկարգությունները հանդարտվեցին, թագավորը պաշտոնանկ արեց Ալ Ռիֆային և հայտարարեց ընտրությունների մասին: Թագավորի գործողությունները խորհրդարանական ընտրությունների շուրջ համարվում էին զգալի քայլ, որը թույլ է տալիս Հորդանանի հասարակությանը ունենալ մեծ ազատություն և ժողովրդավարություն[4]:

УՆշվում է, որ տրիբալիզմի ազդեցությունը Հորդանանի ընտրությունների արդյունքների որոշման համար չպետք է անտեսել. այն ավելի ուժեղ է, քան քաղաքական պատկանելությունը: Ազգային ինքնությունը, Հորդանանում ունի ուժեղ ազդեցություն: «... ինքնությունը մնում է անհատի որոշումների ընդունման հիմնական գործող ուժը, հանրության և պետության մակարդակում»[5]:

2016 թվականին Հորդանանի թագավորը ցրեց խորհրդարանը և Հանի Մուլկին նշանակեց վարչապետ[6]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. "World Factbook: Jordan", U.S. Central Intelligence Agency
  2. https://web.archive.org/web/20061117165033/http://www.uk.oneworld.net/guides/jordan/development
  3. http://www.idea.int/publications/dem_jordan/upload/Jordan_country_report_English.pdf
  4. Countries at the Crossroads 2006 Country Report – Jordan http://www.freedomhouse.org/template.cfm?page=140&edition=7&ccrpage=31&ccrcountry=118
  5. Khouri 2003 p.147 as quoted in World Bank 2003 ‘Better governance for development in the Middle East and North Africa: enhancing inclusiveness and accountability’ Washington
  6. «Jordan's King Abdullah dissolves parliament, names caretaker PM»։ todayonline.com (English)։ Mediacorp Press Ltd.։ 29 May 2016։ Վերցված է 29 May 2016