Jump to content

Հերման Հելմհոլց

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Հերման Հելմհոլց
Hermann Helmholtz
Ծնվել էօգոստոսի 31, 1821(1821-08-31)[1][2][3][…]
Պոտսդամ, Պրուսիայի թագավորություն[4][2][3][…]
Մահացել էսեպտեմբերի 8, 1894(1894-09-08)[1][2][3][…] (73 տարեկան)
Շարլոտենբուրգ, Պրուսիայի թագավորություն, Գերմանական կայսրություն[5]
ԳերեզմանFriedhof Wannsee, Lindenstraße[6]
Քաղաքացիություն Պրուսիայի թագավորություն,  Գերմանական ռայխ և  Գերմանիա
Մասնագիտությունֆիզիկոս, ակնաբույժ, երաժշտագետ, երաժշտության տեսաբան, համալսարանի դասախոս, հոգեբան, ֆիզիոլոգ, կենսաֆիզիկոս, փիլիսոփա, անատոմ, բնագետ, ռազմական բժիշկ, ախտաբան և գիտնական
Հաստատություն(ներ)Բոննի համալսարան[7], Հայդելբերգի համալսարան[7], Ֆրիդրիխ-Վիլհելմի համակսարան[7], Շարիտե, Ֆիզիկական և տեխնիկական դաշնային գերատեսչություն, Քյոնիգսբերգի համալսարան[7] և Prussian Army?[7]
Գործունեության ոլորտֆիզիկա, բժշկություն, ֆիզիոլոգիա և հոգեբանություն
Պաշտոն(ներ)նախագահ և ռեկտոր
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն, Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Լինչեի ազգային ակադեմիա[8], Լունդի թագավորական ֆիզիոգրաֆիկական միություն, Կրթության բարեկամների Պոզնանի ընկերություն, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, Ամերիկական փիլիսոփայական ընկերություն[9], Իտալիայի գիտությունների ազգային ակադեմիա, Ազգային բժշկական ակադեմիա, Նիդերլանդական արվեստների և գիտությունների թագավորական ակադեմիա, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա, Բելգիայի թագավորական բժշկական ակադեմիա, Թուրինի գիտությունների ակադեմիա[10], Էդինբուրգի թագավորական ընկերություն, Շվեդիայի թագավորական երաժշտական ակադեմիա, Royal Society of Sciences in Uppsala? և Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատերHermann-von-Helmholtz-Gymnasium? (1837)[7], Ֆրիդրիխ-Վիլհելմի համակսարան և Pépinière? (1843)[7]
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[1][11]
Գիտական ղեկավարՅոհաննես Մյուլլեր[12]
Եղել է գիտական ղեկավարՀենրի Ռոուլանդ[12], Friedrich Schottky?[12], Գաբրիել Լիպման[12], Հենրիխ Հերց[12], Ալբերտ Մայքելսոն[12], Միխայիլ Պուպին[12], Ֆրիդրիխ Գոլց[12], Վիլհելմ Վին[12], Otto Lummer?[12], Theodor des Coudres?[12], Arthur Gordon Webster?[12], Max Wien?[12], Արթուր Շուստեր[12], Վիլյամ Ջեյմս[12] և Ernst Pringsheim?[12]
Հայտնի աշակերտներÁgost Heller?, Ալեքսեյ Սոկոլով, Theodor Leber? և Francis Robbins Upton?
Պարգևներ
Ամուսին(ներ)Anna von Helmholtz? և Olga von Helmholtz?[7]
Երեխա(ներ)Richard von Helmholtz?[16], Robert von Helmholtz?[16], Ellen von Siemens-Helmholtz?[16] և Friedrich Julius von Helmholtz?
ՀայրFerdinand Helmholtz?[7]
 Hermann von Helmholtz Վիքիպահեստում

Հերման Հելմհոլց (գերմ.՝ Hermann Ludwig Ferdinand von Helmholtz, օգոստոսի 31, 1821(1821-08-31)[1][2][3][…], Պոտսդամ, Պրուսիայի թագավորություն[4][2][3][…] - սեպտեմբերի 8, 1894(1894-09-08)[1][2][3][…], Շարլոտենբուրգ, Պրուսիայի թագավորություն, Գերմանական կայսրություն[5]), գերմանացի բնագետ։ Ֆիզիկական հետազոտությունները վերաբերում են էլեկտրադինամիկային, օպտիկային, ջերմությանը, հիդրոդինամիկային, ձայնագիտությանը։ Ձևակերպել և մաթեմատիկորեն հիմնավորել է էներգիայի պահպանման օրենքը՝ նշելով նրա համընդհանուր բնույթը։ Կարևոր արդյունքեր է ստացել նաև ֆիզիոլոգիական ձայնագիտության և տեսողության ֆիզիոլոգիայի բնագավառներում։

Գիտական երաժշտական հոգեբանության հիմքը դրել է Հելմհոնցը։ Ըստ նրա մարդկանց մեջ լսողական ընկալումները առաջանում են, երբ լսողական ներքին օրգանները պատասխանում են արտաքին ազդակներին։ Այս երևույթը տեղի է ունենում ռեզոնացիայի միջոցով[17]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 4 5 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 1 2 3 4 5 6 Гельмгольц, Герман-Людвиг-Фердинанд (ռուս.) // Энциклопедический словарь — СПб.: Брокгауз — Ефрон, 1892. — Т. VIII. — С. 287—288.
  3. 1 2 3 4 5 6 Paalzow A. Helmholtz, Hermann von (գերմ.) // Allgemeine Deutsche Biographie — L: 1906. — Vol. 51. — S. 461–472.
  4. 1 2 Гельмгольц Герман Людвиг Фердинанд // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. 1 2 Brockhaus Enzyklopädie (գերմ.) — F.A. Brockhaus, 1796.
  6. ↑ Find A Grave — 1996.
  7. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ — 1995.
  8. ↑ (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206
  9. ↑ Notable Names Database — 2002.
  10. ↑ www.accademiadellescienze.it (իտալ.)
  11. ↑ CONOR.Sl
  12. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Mathematics Genealogy Project — 1997.
  13. ↑ Award winners : Copley Medal — Royal Society.
  14. ↑ https://www.thersa.org/about/albert-medal/past-winners
  15. ↑ List of Royal Society Fellows 1660-2007 — Royal Society. — P. 165.
  16. 1 2 3 Գերմանիայի ազգային գրադարանի կատալոգ (գերմ.)
  17. ↑ Helmholtz, Hermann von (1885), On the sensations of tone as a physiological basis for the theory of music, Second English Edition, translated by Alexander J. Ellis. London: Longmans, Green, and Co., p. 44. Retrieved 2010-10-12.
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Հերման Հելմհոլց» հոդվածին։
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 6, էջ 340)։
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Հերման_Հելմհոլց&oldid=10265597» էջից