Հանսկեն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հանսկեն
Hansken.rembrandt.jpg
«Հանսկեն», նկարի հեղինակ՝ Ռեմբրանդ վան Ռեյն
Անվան բնօրինակհոլ.՝ Hansken
Տեսակփիղ
Սեռէգ
Ծնվել է1630 թվական
ԾննդավայրՑեյլոնի կղզի
Սատկել էնոյեմբերի 9, 1655(1655-11-09)
ԵրկիրՆիդերլանդներ Նիդերլանդներ
Ակտիվ տարիներ17-րդ դար
Commons-logo.svg Hansken Վիքիպահեստում

Հանսկեն (հոլ.՝ Hansken, 1630, Շրի Լանկանոյեմբերի 9, 1655, Ֆլորենցիա, Իտալիա), իգական սեռի ասիական փիղ, որը 17-րդ դարում հայտնիություն էր վայելում ամբողջ Եվրոպայում։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պետություններ, որտեղ Հանսկենը եղել է

Հանսկեն էգ փիղը ծնվել է 1630 թվականին Մեծ Բրիտանիայի գաղութ հանդիսացող Ցեյլոնի կղզում։ Չափահաս տարիքում շրջագայել է բազմաթիվ երկրներով՝ ցուցադրելով կրկեսային հնարքներ։ Նրա նկարել են հոլանդացի նկարիչ Ռեմբրանդ վան Ռեյնը և իտալացի Ստեֆանո դելլա Բելլան։

1637 թվականին փիղը տեղափոխվել է Նիդերլանդներ (Հոլանդիա)։ Նրա անունը՝ Հանսկեն, հոլանդերեն «փիղ» կրճատ բառի (հոլ.՝ Aana) ընդարձակ ձևն է։

Առաջին անգամ հոլանդացի նշանավոր նկարիչ Ռեմբրանդի և Հանսկենի միջև հանդիպումը տեղի է ունեցել 1637 թվականին՝ Նիդերլանդների մայրաքաղաք Ամստերդամում։ Այդ ժամանակ նա պատկերել է Հանսկենին կավճի ուրվագծերի միջոցով։

Հանսկենը այցելել է բազմաթիվ տոնավաճառներ Հոլանդիայում և Գերմանիայում։ 1638 թվականին հա հայտնվել է Համբուրգում, 1640 թվականին՝ Բրեմենում, 1641 թվականին Հոլանդիայի նավահանգիստ Ռոտերդամում, իսկ 1646-1647 թվականներին՝ Գերմանիայի Ֆրանկֆուրտ քաղաքում։

Հավանաբար՝ 1649-1951 թվականներին նա եղել է նաև Լայպցիգում։

17-րդ դարում առաջ է քաշվել այն կարծիքը, որ այս փիղը ունի բավականին զարգացած մտավոր կարողություններ։ Պլինիոս Ավագը կարծում էր, որ փիղը կարող էր հասկանալ մարդկային խոսքը, կատարել հրամաններ և ունենալ խիղճ։ Բացի այդ, այս հեղինակը նաև գրել է, որ Հանսկենը կարող է սովորել գրել բառեր՝ օգտագործելով հունարեն այբուբենը։

Հանսկենը չի կարողացել արդարացնել գրելու վերաբերյալ ակնկալիքները, սակայն նա կարողանում էր թափահարել դրոշ, կրակել, թմբուկ նվագել, հագնել գլխարկ, կանգել առջևի ոտքերի վրա և գետնից վերցնել մետաղադրամներ։

1651 թվականին Հանսկեն փիղը եղել է Ցյուրիխում (Շվեյցարիա), Զոլոտուրնեում, Բրեգենցեում, Սանկտ Գալլենում, ինչպես նաև Իտալիայի մայրաքաղաք Հռոմում։

Սատկել է 1955 թվականի նոյեմբերի 9-ին Ֆլորենցիայում։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Hansken.Bella2.jpg
Hansken.Bella1.jpg
Trzebiatow sgraffito Hansken 2010-05.jpg

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Stephan Oettermann: Die Schaulust am Elefanten. Eine Elephantographia Curiosa. Syndikat, Frankfurt am Main 1982. S. 44ff; S. 124—129 ISBN 3-8108-0203-4 (գերմ.)
  • Michiel Roscam Abbing: Rembrandt’s Elephant. The story of Hansken. Leporello Uitgevers, Amsterdam 2006. ISBN 978-90-808745-6-5