Համիլկար Կաբրալ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Համիլկար Կաբրալ

Stamps of Germany (DDR) 1978, MiNr 2293.jpg
1978 թվականի նամականիշ Կաբրալի պատկերով

Ծնվել է Համիլկար Կաբրալ
Ծննդյան ամսաթիվ
Բաֆատա, Պորտուգալական Գվինեա
Մահացել է Մահվան ամսաթիվ
Կոնակրի, Գվինեա
Գրական անուն Զասսի Աբել
Մասնագիտություն Կանաչ հրվանդանի կղզիների ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ
Կրթություն Բարձրագույն գյուղատնտեսային ինստիտուտ Լիսաբոնում (Պորտուգալիա)


Կաբրալ Համիլկար (պորտ.՝ Amílcar Cabral), կեղծանունը՝ Զասսի Աբել(պորտ.՝ Abel Djassi)) (1924—1973), Գվինեայի (Բիսաու) և Կանաչ հրվանդանի կղզիների ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ: Գվինեայի և Կանաչ հրվանդանի կղզիների անկախության աֆրիկյան կուսակցության (որը 1963 թվականից գլխավորել է պորտուգալական գաղութարարների դեմ ուղղված զինված պայքարը) հիմնադիրներից մեկն է (1956) և գլխավոր քարտուղարը: Եղել է ԽՍՀՄ ԳԱ Աֆրիկայի ինստիտուտի պատվավոր դոկտոր (1971):

Կենսագրություն[խմբագրել]

Ծնվել է 1924 թվականի սեպտեմբերի 12-ին Բաֆատա քաղաքում (Պորտուգալական Գվինեա)։ Նրա հայրը՝ Վասկո Կաբրալը եղել է պաշտոնյա և պլանտատոր։ Իր որդուն նա անվանել է ի պատիվ Համիլկար Բարկայի՝ Հաննիբալի հոր: Կարբալը ավարտել է Սան-Վիսենտի ճեմարանը և Լիսսաբոնի Բարձրագույն գյուղատնտեսային ինստիտուտը։ Նա հարգանքով էր վերաբերվում պորտուգալական մշակույթին, ասում էր․ «Պորտուգալերենը ամենալավն է, ինչ մեզ թողել են պորտուգալացիները»։

1948 թվականին նա միանում է ազգային-ազատագրական շարժմանը պորտուգալական գաղութարարների դեմ։ 1956 թվականին նա առաջնորդեց Աֆրիկայի՝ Գվինեայի և Կանաչ հրվանդանի անկախության կուսակցությունը։ 1963 թվականի հունվարից նա ներկայանում է Հեղափոխական ժողովրդական զինված ուժերի ռազմական խորհրդի նախագահ։ 1972 թվականի դեկտեմբերին նա Գերագույն խորհրդի նախագահ Գեորգաձեի հետ Ժամանեց Ղրիմ ԽՍՀՄ-ի ստեղծման 50-ամյակին։

Մոտ ժամը 23-ին 1973 թվականի հունվարի 20-ին, երբ Կաբրալը վերադառնում էր տուն Կոնակրիի(Գվինեա) լեհական դեսպանատանը կայացած հանդիպումից հետո, նա իր կնոջ և մի քանի աշխատակիցների հետ ձերբակալվում է գաղութարարների գործակալների կողմից։ Կաբրալին սպանում են՝ կրակելով գլխին, իսկ մյուս ձերբակալվածներին ուղարկում են Բիսաու քաղաք։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png