Համաճարակների ցանկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Սույն հոդվածով ներկայացվում է վարակիչ հիվանդությունների՝ համաճարակների, ցանկը։ Սովորական և քրոնիկ բողոքները, ինչպիսիք են սիրտանոթային հիվանդությունները և ալերգիան, ներառված չեն, եթե դրանք վարակիչ չեն համարվում։

Մինչև 15-րդ դար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահվան դեպքեր (նախահաշիվ) Գտնվելու վայրը Ամսաթիվ Հոդվածը Հիվանդություն Հղումներ
75,000–100,000 Հունաստան Մեր թվարկությունից առաջ 429–426 թվականներ Աթենքի ժանտախտ Անհայտ, հնարավոր է8 տիֆ, տիֆոիդ տենդ կամ վիրուսային հեմոռագիկ տենդ [1][2][3]
5–10 միլիոն Հռոմեական կայսրություն 165–180 թվականներ (հնարավոր է մինչև 190 թվական) Անտոնին ժանտախտ Անհայտ է, հնարավոր է`Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
։
[4]
Եվրոպա 250–266 թվականներ Կիպրոսյան ժանտախտ Անհայտ է, հնարավոր է`Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
։
[5]
25–50 միլիոն, բնակչության 40%-ը Եվրոպա, Եգիպտոս, Հարավարևմտյան Ասիա 541–542 թվականներ Հուստինիանոսի ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[6]
Հռոմ 590 թվական 590 թվականի հռոմեական ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[7]
> 100,000 Տիզբոն, Պարսկաստան 628 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[8]
Բրիտանական կղզիներ 664–689 թվականներ 664 թվականի ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[9]
Ճապոնիա 735–737 թվականներ 735–737 ճապոնական ջրծաղիկի համաճարակ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[10][11]
Բյուզանդական կայսրություն, Հարավարևմտյան Ասիա, Աֆրիկա 746–747 թվականներ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[12]
75–200 միլիոն, բնակչության 30–60%-ը Եվրոպա, Ասիա և Հյուսիսային Աֆրիկա 1331–1353 թվականներ Սև մահ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Yersinia pestis
[13]
հազար Անգլիա և հետո Եվրոպա 1485-1551 թվականներ Անգլիական քրտինք

16–17-րդ դարեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահվան դեպքեր (նախահաշիվ) Գտնվելու վայրը Ամսաթիվ Հոդվածը Հիվանդություն Հղումներ
5–15 միլիոն (բնակչության 80%-ը) Մեքսիկա 1545–1548 թվականներ 1545–1548 թվականների Կոկոլիզտլիի համաճարակ Հնարավոր է Սալմոնելլա էնտերիկա [14][15][16][17]
> 20,100 Լոնդոնում Լոնդոն 1563–1564 թվականներ Լոնդոնի 1563 թվականի ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
2–2.5 միլիոն (բնակչության 50%-ը) Մեքսիկա 1576–1580 թվականներ 1576 թվականի Կոկոլիզտլի էպիդեմիա Հնարավոր է Սալմոնելլա էնտերիկա [14][15][16][17]
5000–9000 Տեներիֆե 1582-1583 Սան Կրիստոբալ դե լա Լագունա 1582 թվականի ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[18]
Սենեկայի բնակչություն 1592–1596 թվականներ Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
[19]
> 19,900 Լոնդոնում և նրա հարակից տարածքներում Լոնդոն 1592–1593 թվականներ 1592–1593 Լոնդոնի ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Իսպանիա 1596–1602 թվականներ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[20]
Հարավային Ամերիկա 1600–1650 թվականներ Մալարիա
Անգլիա 1603 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Եգիպտոս 1609 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Բակչության 30–90%-ը Նոր Անգլիա, հատկապես Վամպանոագի բնակչությունը 1616–1619 թվականներ Անհայտ պատճառ։ Վերջերս կատարված ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, որ լեպտոսպիրոզի համաճարակը Վիլլի համախտանիշի առաջացնում։ Դասական բացատրությունները ներառում են դեղին տենդ, Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
, Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
, ջրծաղիկ, ջրծաղիկ, բծավոր տիֆ, հեպատիտ B և հեպատիտ D համախտանիշ։
[21][22]
280,000 Իտալիա 1629–1631 թվականներ 1629–1631 թվականների իտալական ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[23]
Հուրոններ 1630 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1633 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1634 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Անգլիա 1636 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Չինաստան 1641–1644 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[24]
Իսպանիա 1647–1652 թվականներ Սևիլիայի մեծ ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Հարավային Ամերիկա 1648 թվական Դեղին տենդ
Իտալիա 1656 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1657 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
24,148[25] Նիդեռլանդներ 1663–1664 թվականներ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
100,000[26] Անգլիա 1665–1666 թվականներ Լոնդոնի մեծ ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[27]
40,000 Ֆրանսիա 1668 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Իսպանի 1676–1685 թվականներ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
76,000 Ավստրիա 1679 թվական Վիեննայի մեծ ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1687 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1690 թվական Դեղին տենդ

18-րդ դար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահվան դեպքեր (նախահաշիվ) Գտնվելու վայրը Ամսաթիվ Հոդվածը Հիվանդություն Հղումներ
Կանադա, Նոր Ֆրանսիա 1702–1703 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[28]
> 18,000 (բնակչության 36%-ը) Իսլանդիա 1707–1709 թվական Մեծ բնական ծաղկի համաճարակ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Շվեդիա 1710–1712 թվականններ Ժանտախտի բռնկում հյուսիսային պատերազմում Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1713 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1713–1715 թվականներ Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Կանադա, Նոր Ֆրանսիա 1714–1715 թվականներ Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
[29]
Ֆրանսիա 1720–1722 թվականներ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[30]
Տասներեք գաղութներ 1721–1722 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[31]
Տասներեք գաղութներ 1729 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Իսպանիա 1730 թվական Դեղին տենդ
Տասներեք գաղութներ 1732–1733 թվական Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[32]
Կանադա, Նոր Ֆրանսիա 1733 Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[33]
> 50,000 Բալկանյան թերակղզի 1738 թվական 1738 թվականի Մեծ ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1738 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1739–1740 թվականներ Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Իտալիա 1743 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Տասներեք գաղութներ 1747 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Հյուսիսային Ամերիկա 1755–1756 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Հյուսիսային Ամերիկա 1759 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Հյուսիսային Ամերիկա, Վեստ Ինդիա 1761 թվական Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
Հյուսիսային Ամերիկա, ներկայիս Փիթսբուրգ տարածք 1763 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
> 50,000 Ռուսական կայսրություն 1770–1772 թվականներ 1770–1772 թվականների ռուսական ժանտախտ Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Հյուսիսարևմտյան հնդկացիներ 1770-ական թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[34]
Հյուսիսային Ամերիկա 1772 թվականներ Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
> 2,000,000 Պարսկաստան 1772 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[8]
Հյուսիսային Ամերիկա 1775 թվական Անհայտ պատճառ
Անգլիա 1775–1776 թվականներ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[35]
Իսպանիա 1778 թվականներ Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
Մեծ տափաստանների հնդկացիներ 1780–1782 թվականներ Հյուսիսային Ամերիկայի բնական ծաղկի էպիդեմիա Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[36]
Պուեբլո 1788 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1788 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Նոր Հարավային Ուելս 1789–1790 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[37]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1793 թվական Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
և համաճարակային տիֆ
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1793 թվական Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1793–1798 թվականներ 1793 Ֆիլադելֆիայի դեղին տենդի համաճարակ Դեղին տենդ [38]

19-րդ դար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահվան դեպքեր (նախահաշիվ) Գտնվելու վայրը Ամսաթիվ Հոդվածը Հիվանդություն Հղումներ
Իսպանիա 1800–1803 թվականներ Դեղին տենդ [39]
Օսմանյան կայսրություն, Եգիպտոս 1801 Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[40]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1803 թվական Դեղին տենդ
Եգիպտոս 1812 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Օսմանյան կայսրություն 1812 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Մալթա 1813 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Ռումինիա 1813 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Իռլանդիա 1816–1819 թվականներ Բծավոր տիֆ
> 100,000 Ասիա, Եվրոպա 1816–1826 թվական Խոլերայի առաջին համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1820–1823 թվականներ Դեղին տենդ
Իսպանիա 1821 թվականներ Դեղին տենդ [42]
Նոր Հարավային Ուելս 1828 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[43]
Նիդեռլանդներ 1829 թվական Գրոնինգենի համաճարակ Մալարիա
Հարավային Ավստրալիա 1829 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[44]
Իրան 1829–1835 թվական Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[45]
> 100,000 Ասիա, Եվրոպա, Հյուսիսային Ամերիկա 1829–1851 թվական Խոլերայի երկրորդ համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
Եգիպտոս 1831 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[46][47]
Մեծ տափաստանների հնդկացիներ 1831–1834 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Անգլիա, Ֆրանսիա 1832 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Հյուսիսային Ամերիկա 1832 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1833 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1834 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Եգիպտոս 1834–1836 թվականներ Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[46][47]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1837 թվական Բծավոր տիֆ
Մեծ Հարթավայրեր 1837–1838 թվականներ 1837 թվականի Մեծ Հարթավայրի բնական ծաղկի համաճարակ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[48]
Դալմաթիա 1840 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Հարավային Աֆրիկա 1840 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1841 թվական Դեղին տենդ
> 20,000 Կանադա 1847–1848 թվականներ 1847 թվականի համաճարակային տիֆի համաճարակ Համաճարակային տիֆ [49]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1847 թվական Դեղին տենդ
Ամբողջ աշխարհում 1847–1848 թվականներ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[50]
Եգիպտոս 1848 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[46][47]
Հյուսիսային Ամերիկա 1848–1849 թվականներ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1850 թվական Դեղին տենդ
Հյուսիսային Ամերիկա 1850–1851 թվական Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1851 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1852 թվական Դեղին տենդ
1,000,000 Ռուսաստան 1852–1860 թվականներ Խոլերայի երրորդ համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
Օսմանյան կայսրություն 1853 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[51]
4,737 Կոպենհագեն, Դանիա 1853 թվական 1853 թվականին խոլերայի համաճարակ Կոպենհագենում Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[52]
616 Անգլիա 1854 թվական Խոլերա բռնկված Բռոդ փողոցում Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[53]
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1855 թվական Դեղին տենդ
Ամբողջ աշխարհում 1855–1960 թվական Ժանտախտի երրորդ համաճարակ Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[54]
Պորտուգալիա 1857 թվական Դեղին տենդ
Վիկտորիա, Ավստրալիա 1857 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[55]
Եվրոպա, Հյուսիսային Ամերիկա, Հարավային Ամերիկա 1857–1859 թվականներ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[56]
>3000 Բելլա Կուլա 1862-1863 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[57]
Միջին Արևելք 1863–1879 թվականներ Խոլերայի չորրորդ համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
Եգիպտոս 1865 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[46][47]
Ռուսաստան, Գերմանիա 1866–1867 թվականներ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
Ավստրալիա 1867 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
Իրաք 1867 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[58]
Արգենտինա 1852–1871 թվականներ Դեղին տենդի համաճարակ Բոյնոս Այրեսում Դեղին տենդ [59]
Գերմանիա 1870–1871 թվականներ Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
40,000 Ֆիջի 1875 թվական Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
[60]
Ռուսական կայսրություն 1877 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[61]
Եգիպտոս 1881 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[46][47]
> 9,000 Հնդկաստան, Գերմանիա 1881–1896 թվականներ Խոլերայի հինգերորդ համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
3,164 Մոնրեալ 1885 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
1,000,000 Ամբողջ աշխարհով 1889–1890 թվականներ 1889–1890 թվականների գրիպի համաճարակ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[62]
Արևմտյան Աֆրիկա 1900 թվական Դեղին տենդ

20-րդ դար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահվան դեպքեր (նախահաշիվ) Գտնվելու վայրը Ամսաթիվ Հոդվածը Հիվանդություն Հղումներ
Կոնգո Բասին 1896–1906 թվականներ Տրիպանոսոմոզներ [63]
> 800,000 Եվրոպա, Ասիա, Աֆրիկա 1899–1923 թվականներ Խոլերայի վեցերորդ համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
113 Սան Ֆրանցիսկո 1900–1904 թվականներ 1900–1904 թվականների ժանտախտ համաճարակ Սան Ֆրանցիսկոյում Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[64]
Ուգանդա 1900–1920 թվականներ Տրիպանոսոմոզներ [65]
Եգիպտոս 1902 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[46][47]
Հնդկաստան 1903 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[66]
4 Ֆրեմանտլ 1903 թվական Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[67]
40,000 Չինաստան 1910–1912 թվականներ Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[68]
1.5 million Ամբողջ աշխարհով 1915–1926 թվականներ Լետարգիկ էնցեֆալիտ
100,000,000-ից ավել Ամբողջ աշխարհով 1918–1920 թվականներ Իսպանական գրիպ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
Spanish Flu Virus
[69]
Ռուսաստան 1918–1922 թվականներ Բծավոր տիֆ
30 Լոս Անջելես 1924 թվական 1924 թվականին Լոս Անջելեսի թոքաբորբի ժանտախտի բռնկում Թոքաբորբի ժանտախտ
Եգիպտոս 1942–1944 թվականներ Մալարիա [46][47]
Չինաստան 1946 թվական Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
Եգիպտոս 1946 թվական Ետադարձ տիֆ [46][47]
Եգիպտոս 1947 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[46][47]
2,000,000 Ամբողջ աշխարհով 1957–1958 թվականներ Ասիական գրիպ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[70]
Ամբողջ աշխարհով 1961–1975 թվականներ Խոլերայի յոթերորդ համաճարակ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[41]
4 Շվեդիա 1963 թվական Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
[71][72]
1,000,000 Ամբողջ աշխարհով 1968–1969 թվականներ Հոնկոնգյան գրիպ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[70]
5 Նիդեռլանդներ 1971 թվական Պոլիոմիելիտ [73]
35 Հարավսլավիայի Սոցիալիստական Ֆեդերատիվ Հանրապետություն 1972 թվական 1972 թվականին Հարավսլավիայում բնական ծաղիկի համաճարակի բռնկում Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 1972–1973 թվականներ Լոնդոնյան գրիպ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[74]
15,000 Հնդկաստան 1974 թվական 1974 թվականին Հնդկաստանում բնական ծաղիկի համաճարակի բռնկում Բնական ծաղիկ
Բնական ծաղիկի բակտերիա
> 30,000,000 Ամբողջ աշխարհով 1960-ական թվականներ ՄԻԱՎ/ՁԻԱՀ-ի համաճարակ ՄԻԱՎ/ՁԻԱՀ [75]
Հարավային Ամերիկա 1990-ական թվականներ Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
52 Հնդկաստան 1994 թվական 1994 թվականին ժանտախտի համաճարակ Սուրատում Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[76]
231 Ամբողջ աշխարհով 1996-2001 թվականներ Վարիանտ Կրոցֆելդ-Ջակբ հիվանդություն
Արևելյան Աֆրիկա 1996 թվական Մենինգիտ
Կենտրոնական Ամերիկա 2000 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[77]

21-րդ դար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահվան դեպքեր (նախահաշիվ) Գտնվելու վայրը Ամսաթիվ Հոդվածը Հիվանդություն Հղումներ
Նիգերիա 2001 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[78]
Հարավային Աֆրիկա 2001 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[79]
775 Ամբողջ Ասիան 2002–2003 թվականներ Խիստ շնչառական սինդրոմ՝ կորոնավիրուսի բռնկում Խիստ շնչառական սինդրոմ՝ կորոնավիրուս
349 Չինաստան 2002–2003 թվականներ Խիստ շնչառական սինդրոմ՝ կորոնավիրուսի բռնկում Խիստ շնչառական սինդրոմ՝ կորոնավիրուս
Ալժիր 2003 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
[80]
Աֆղանստան 2004 Լեշմանիոզ [81]
Բանգլադեշ 2004 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[82]
Ինդոնեզիա 2004 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
Սենեգալ 2004 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[83]
Սուդան 2004 թվական Էբոլա վիրուսային հիվանդություն
Էբոլա վիրուս
Մալի 2005 թվական Դեղին տենդ [84]
19 Սինգապուր 2005 թվական 2005 թվականի դեղին տենդի բռնկում Սինգապուրում Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[85]
Լուանդա, Անգոլա 2006 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[86]
Իտուրի նահանգը Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում 2006 թվական Ժանտախտ
Ժանտախտի բակտերիա
Հնդկաստան 2006 Մալարիա [87]
> 50 Հնդկաստան 2006 թվական 2006 թվականին մլակային տենդի բռնկում Հնդկաստանում Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[88]
Հնդկաստան 2006 թվական Չիկունգունյայի բռնկում Հնդկաստանում Չիկունգունյա վիրուս [89]
> 50 Պակիստան 2006 թվական 2006 թվականին մլակային տենդի բռնկում Պակիստանում Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[90]
Ֆիլիպիններ 2006 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն 2007 թվական Մվեկայում էբոլա վիրուսի բռնկում Էբոլա վիրուսային հիվանդություն
Էբոլա վիրուս
[91]
Եթովպիա 2007 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[92]
49 Հնդկաստան 2008 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[93]
10 Իրաք 2007 թվական 2007 թվականին խոլերայի բռնկում Իրաքում Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[94]
Նիգերիա 2007 թվական Պոլիոմիելիտ [95]
Պուերտո Ռիկո; Դոմինիկյան Հանրապետություն; Մեքսիկա 2007 Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[96]
Սոմալի 2007 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[97]
Ուգանդա 2007 թվական Էբոլա վիրուսային հիվանդություն
Էբոլա վիրուս
Վիետնամ 2007 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[98]
Բրազիլիա 2008 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
Կամբոջա 2008 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[99]
Չադ 2008 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[100]
Չինաստան 2008-2017 թվականներ Ձեռք, ոտք և բերան հիվանդություն
Մադագասկար 2008 թվական Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[101]
Ֆիլիպիններ 2008 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[102]
Վիետնամ 2008 թվական Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[103]
4,293 Զիմբաբվե 2008–2009 թվականներ 2008–2009 թվականների խոլերայի բռնկում Զիմբաբվեում Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
18 Բոլիվիա 2009 թվական 2009 թվականին մլակային տենդի բռնկում Բոլիվիայում Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
49 Հնդկաստան 2009 թվական 2009 թվականին Գույջարատում հեպատիտ Բ-ի բռնկում Հեպատիտ Բ
Քվինսլենդ, Ավստրալիա 2009 թվական Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
[104]
Ամբողջ աշխարհով 2009 թվական 2000-ական թվականների էպիդեմիկ պարօտիտի բռնկում Էպիդեմիկ պարօտիտ
931 Արևմտյան Աֆրիկա 2009–2010 թվականներ 2009–2010 թվականներին մինիգիտի բռնկում Արևմտյան Աֆրիկայում Մինինգիտ [105]
203,000 Ամբողջ աշխարհում 2009 թվական 2009-2010 թվականների գրիպ H1N1 կամ խոզի գրիպ Գրիպ
Գրիպի բակտերիա
[106][107]
9,985 (2017 թվականի դրությամբ) Հայիթի կղզի 2010 թվականից մինչ այսօր Հայիթիում խոլերայի բռնկում Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
[108][109]
> 4,500 (2014 թվականի փետրվար դրությամբ) Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն 2011 թվականից մինչ այսօր Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
[110][111]
170 Վիետնամ 2011 թվականից մինչ այսօր Ձեռք, ոտք և բերան հիվանդություն [112][113]
> 350 Պակիստան 2011 թվականից մինչ այսօր 2011 թվականին մլակային տենդի բռնկում Պակիստանում Մլակային տենդ
Մլակային տենդի բակտերիա
847 Դարֆուր, Սուդան 2012 թվական 2012 թվականին դեղին տենդի բռնկում Դարֆուրում Դեղին տենդ [114]
449 Ամբողջ աշխարհով 2012 թվականից մինչ այսօր 2012 թվականին կորոնավիրուսի բռնկում Միջին Արևելքում Խիստ շնչառական սինդրոմ՝ կորոնավիրուս [115]
> 11,300 Արևմտյան Աֆրիկա 2013–2016 թվական Էբոլա վիրուսի բռնկում Արևմտյան Աֆրիկայում Էբոլա վիրուսային հիվանդություն
Էբոլա վիրուս
[116][117]
183 Ամերիկա 2013–2015 2013–2014 թվականների Չիկունգունյա վիրուսի համաճարակ Չիկունգունյա վիրուս [118]
40 Մադագասկար 2014 թվականից մինչ այսօր 2014 թվականին ժանտախտի բռնկում Մադագասկարում Բուբոնիկ ժանտախտ
Բուբոնիկ ժանտախտի բակտերիա
[119]
36 Հնդկաստան 2014 թվականից մինչ այսօր 2014 թվականին դեղնախտի բռնկում Օդիշայում Հիմնականում հեպատիտ E, ինչպես նաև հեպատիտ A [120]
2,035 Հնդկաստան 2015 թվականից մինչ այսօր 2015 թվականին խոզի գրիպի բռնկում Հնդկաստանում Խոզի գրիպ [121][122][123]
Ամբողջ աշխարհում 2015 թվականից մինչ այսօր 2015–2016 թվականներին Զիկա վիրուսի համաճարակ Զիկա վիրուս
Հարյուրավորներ Աֆրիկա 2016 թվական 2016 թվականին դեղին տենդի բռնկում Անգոլայում Դեղին տենդ [124]
1,614 Եմեն 2016 թվականից մինչ այսօր 2016-2017 թվականների խոլերայի բռնկում Եմենում Խոլերա
Խոլերա վիրուսի բակտերիա
64 Հնդկաստան 2017 թվական 2017թվականին ճապոնական էնցեֆալիտի համաճարակ Գորախպուրում Ճապոնական էնցեֆալիտ
17 (2018 թվականի հունիսի դրությամբ) Հնդկաստան 2018 թվական 2018 թվականին Նիպա վիրուսի համաճարակ Նիպա վիրուս
2,242 (2020 թվականի հունվարի դրությամբ) Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն և Ուգանդա August 2018 թվականից մինչ այսօր 2018–2019 թվականների էբոլա վիրուսի համաճարակ Էբոլա վիրուսային հիվանդություն [125][126]
5,000 (2019 թվականի նոյեմբերի դրությամբ) Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն 2019 թվականից մինչ այսօր 2019 թվականին կարմրուկի համաճարակ Կոնգոյում Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
[127]
83 Սամոա 2019 թվականից մինչ այսօր 2019 թվականին կարմրուկի համաճարակ Սամոայում Կարմրուկ
Կարմրուկի բակտերիա
>20000 Ամբողջ աշխարհում 2019 թվականից մինչ այսօր 2019- 2020 թվականներին կորոնավիորսի համաճարակ Վուհանում 2019-nCoV (Կորոնավիրուս) [128]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Plague of Athens: Another Medical Mystery Solved at University of Maryland»։ University of Maryland Medical Center։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-12-04-ին։ Վերցված է 2016-02-10 
  2. Papagrigorakis Manolis J., Yapijakis Christos, Synodinos Philippos N., Baziotopoulou-Valavani Effie (2006)։ «DNA examination of ancient dental pulp incriminates typhoid fever as a probable cause of the Plague of Athens»։ International Journal of Infectious Diseases 10 (3): 206–214։ PMID 16412683։ doi:10.1016/j.ijid.2005.09.001 
  3. Olson PE, Hames CS, Benenson AS, Genovese EN (1996)։ «The Thucydides syndrome: Ebola déjà vu? (or Ebola reemergent?)»։ Emerging Infect. Dis. 2 (2): 155–156։ PMC 2639821։ PMID 8964060։ doi:10.3201/eid0202.960220 
  4. "Past pandemics that ravaged Եվրոպա", BBC News, November 7, 2005
  5. D. Ch. Stathakopoulos Famine and Pestilence in the late Roman and early Byzantine Empire (2007) 95
  6. Rosen, William (2007), Justinian's Flea: Plague, Empire, and the Birth of Եվրոպա. Viking Adult; p. 3; 978-0-670-03855-8.
  7. Andrew Ekonomou. Byzantine Rome and the Greek Popes. Lexington Books, 2007
  8. 8,0 8,1 Shahraki, Abdolrazag Hashemi (2016), Plague in Iran: Its history and current status.
  9. Adomnan of Iona. Life of St Columba. Penguin books, 1995
  10. Suzuki A. (2011)։ «Smallpox and the epidemiological heritage of modern Japan: Towards a total history»։ Medical History 55 (3): 313–18։ PMC 3143877։ PMID 21792253։ doi:10.1017/S0025727300005329 
  11. Kohn George C. (2002)։ Encyclopedia of Plague and Pestilence: From Ancient Times to the Present։ Princeton, New Jersey: Checkmark Books։ էջ 213։ ISBN 978-0816048939 
  12. The Politics of Despair: The Plague of 746–747 and Iconoclasm in the Byzantine Empire David Turner The Annual of the British School at Athens Vol. 85 (1990), pp. 419–434
  13. Austin Alchon Suzanne (2003)։ A pest in the land: new world epidemics in a global perspective։ University of New Mexico Press։ էջ 21։ ISBN 978-0-8263-2871-7 
  14. 14,0 14,1 «American plague»։ New Scientist։ դեկտեմբերի 19, 2000 
  15. 15,0 15,1 Acuna-Soto R., Romero L. C., Maguire J. H. (2000)։ «Large epidemics of hemorrhagic fevers in Mexico 1545–1815»։ The American Journal of Tropical Medicine and Hygiene 62 (6): 733–739։ PMID 11304065։ doi:10.4269/ajtmh.2000.62.733 
  16. 16,0 16,1 Acuna-Soto Rodolfo, Stahle D. W., Cleaveland M. K., Therrell M. D. (2002)։ «Megadrought and Megadeath in 16-րդ դար Mexico»։ Emerging Infectious Diseases 8 (4): 360–362։ PMC 2730237։ PMID 11971767։ doi:10.3201/eid0804.010175 
  17. 17,0 17,1 Vågene Åshild J., Herbig Alexander, Campana Michael G., Robles García Nelly M., Warinner Christina, Sabin Susanna, Spyrou Maria A., Andrades Valtueña Aida, Huson Daniel, Tuross Noreen, Bos Kirsten I., Krause Johannes (2018)։ «Salmonella enterica genomes from victims of a major sixteenth-century epidemic in Mexico»։ Nature Ecology & Evolution 2 (3): 520–528։ PMID 29335577։ doi:10.1038/s41559-017-0446-6 
  18. https://www.museosdetenerife.org/assets/downloads/publication-f11acf7d04.pdf 
  19. American Indian Epidemics Archived 2015-02-14 at the Wayback Machine.
  20. «A History of Spain and Portugal»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  21. Marr John S., Cathey John T. (2010)։ «New Hypothesis for Cause of Epidemic among Native Americans, New England, 1616–1619»։ Emerging Infectious Diseases 16 (2): 281–286։ PMC 2957993։ PMID 20113559։ doi:10.3201/eid1602.090276 
  22. Mann Charles C. (December 2005)։ «Native intelligence» 
  23. Hays J. N. (2005)։ Epidemics and pandemics their impacts on human history։ Santa Barbara, Calif.: ABC-CLIO։ էջ 103։ ISBN 978-1851096589 
  24. Timothy Brook (1999)։ The Confusions of Pleasure: Commerce and Culture in Ming China։ University of California Press։ էջ 163։ ISBN 978-0-520-22154-3։ Վերցված է մարտի 31, 2011 
  25. nl:Pestepidemie in Amsterdam
  26. Ross David։ «UK travel and heritage – Britain Express UK travel guide»։ The London Plague of 1665։ Վերցված է հուլիսի 14, 2011 
  27. Archives The National։ «Great Plague of 1665–1666 – The National Archives»։ Վերցված է հուլիսի 4, 2016 
  28. Desjardins Bertrand (1996)։ «Demographic Aspects of the 1702–1703 Smallpox Epidemic in the St. Lawrence Valley»։ Canadian Studies in Population 23 (1): 49–67։ doi:10.25336/P6459C 
  29. Mazan Ryan, Gagnon Alain, Desjardins Bertrand (2009)։ «The Measles Epidemic of 1714–1715 in New France»։ Canadian Studies in Population 36 (3–4): 295–323։ doi:10.25336/P63P5Q 
  30. Devaux Christian A. (2013)։ «Small oversights that led to the Great Plague of Marseille (1720–1723): Lessons from the past»։ Infection, Genetics and Evolution 14: 169–185։ PMID 23246639։ doi:10.1016/j.meegid.2012.11.016 
  31. «Zabdiel Boylston and inoculation»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  32. Ambrosevideo.com
  33. Gagnon Alain, Mazan Ryan (2009)։ «Does exposure to infectious diseases in infancy affect old-age mortality? Evidence from a pre-industrial population»։ Social Science & Medicine 68 (9): 1609–1616։ PMID 19269727։ doi:10.1016/j.socscimed.2009.02.008 
  34. Greg Lange,"Smallpox epidemic ravages Native Americans on the northwest coast of North America in the 1770s", 23 Jan 2003, HistoryLink.org, Online Encyclopedia of Washington State History, accessed 2 Jun 2008
  35. Prichard Augustin, Fothergill John (1894)։ «Influenza in 1775»։ The Lancet 143 (3673): 175–176։ doi:10.1016/S0140-6736(01)66026-4 
  36. Houston C. S., Houston S. (2000)։ «The first smallpox epidemic on the Canadian Plains: In the fur-traders' words»։ The Canadian Journal of Infectious Diseases 11 (2): 112–5։ PMC 2094753։ PMID 18159275։ doi:10.1155/2000/782978 
  37. The History of Small-Pox in Australia, 1788–1908, JHL Cumpston, (1914, Government Printer, Melb.)This epidemic is unlikely to have been a natural event. see, Warren (2013) doi:10.1080/14443058.2013.849750 [https://web.archive.org/web/20080625020532/http://www.ahc.org.au/history/history.html Archived 2008-06-25 at the Wayback Machine. [After Cook] and coinciding with Colonisation]
  38. Epidemics
  39. «Tiger mosquitoes and the history of [[Դեղին տենդ]] and dengue in Spain»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  40. Andrew Davidson (1893)։ Hygiene & diseases of warm climates։ Pentland։ էջ 337։ Վերցված է մարտի 31, 2011 
  41. 41,0 41,1 41,2 41,3 41,4 41,5 41,6 J. N. Hays (2005)։ Epidemics and pandemics: their impacts on human history։ ABC-CLIO։ ISBN 978-1-85109-658-9։ Վերցված է մարտի 29, 2011 
  42.  Chisholm Hugh, ed. (1911)։ «[[Wikisource:1911 Encyclopædia Britannica/Դեղին տենդ|Դեղին տենդ]]»։ Encyclopædia Britannica 28 (11th ed.)։ Cambridge University Press։ էջեր 910–911 
  43. «Aboriginal Health History»։ Արխիվացված է օրիգինալից սեպտեմբերի 27, 2011-ին։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  44. Barry Leadbeater։ «South Australian History Timeline (19-րդ դար)»։ Արխիվացված է օրիգինալից նոյեմբերի 28, 2014-ին։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  45. A History of the Human Plague in Iran Archived 2011-07-19 at the Wayback Machine., Mohammad Azizi, Farzaneh Azizi
  46. 46,0 46,1 46,2 46,3 46,4 46,5 46,6 46,7 46,8 Kuhnke, Laverne. Lives at Risk: Public Health in Nineteenth-Century Egypt. ark.cdlib.org, Berkeley: University of California Press, c1990.
  47. 47,0 47,1 47,2 47,3 47,4 47,5 47,6 47,7 47,8 Gallagher, Nancy. Egypt's Other Wars: Epidemics and the Politics of Public Health. Syracuse University Press, c1990. Published by the American University in Cairo Press. 977-424-295-5
  48. «Smallpox decimates tribes; survivors join together – Timeline – Native Voices»։ www.nlm.nih.gov։ Վերցված է հուլիսի 4, 2016 
  49. Gallagher The Reverend John A. (1936)։ «The Irish Emigration of 1847 and Its Canadian Consequences»։ Canadian Catholic Historical Association Report, University of Manitoba Web Site։ Վերցված է 2008-03-23 
  50. a s &NA (1849)։ «On the Influenza, or Epidemic Catarrhal Fever of 1847–8»։ The American Journal of the Medical Sciences 18 (35): 148–154։ PMC 5277660 ։ doi:10.1097/00000441-184907000-00018 
  51. Practitioner։ 1877։ Վերցված է մարտի 29, 2011 
  52. [1] About Cholera epidemic of Copenhagen 1853
  53. John Snow (1855)։ On the mode of communication of cholera։ John Churchill։ Վերցված է մարտի 29, 2011 
  54. Pryor E. G. (1975)։ «The great plague of Hong Kong»։ Journal of the Hong Kong Branch of the Royal Asiatic Society 15: 61–70։ JSTOR 23881624։ PMID 11614750 
  55. «Australian Medical Pioneers Index (AMPI) – Colonial Medical Life»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  56. Beveridge, W.I.B. Influenza, the Last Great Plague (Heinemann, London, 1977)
  57. Swanky Tom (2016)։ The Smallpox War in Nuxalk Territory։ British Columbia, Canada: Dragon Heart։ էջ 93։ ISBN 978-1365410161 
  58. «1902Encyclopedia.com»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  59. Cited in: Howlin, Diego (2004). "Vómito Negro, Historia de la fiebre amarilla, en Buenos Aires de 1871", Revista Persona.
  60. «Death of Forty Thousand Fijians from Measles»։ Liverpool Mercury։ 29 Sep 1875։ Վերցված է 9 Nov 2012 
  61.  Chisholm Hugh, ed. (1911)։ «Plague»։ Encyclopædia Britannica 21 (11th ed.)։ Cambridge University Press։ էջեր 693–705 
  62. Great Britain. Local Government Board (1893)։ Further report and papers on epidemic influenza, 1889–92: with an introduction by the medical officer of the Local Government Board։ Eyre։ Վերցված է մարտի 29, 2011 
  63. African trypanosomiasis, WHO
  64. Echenberg Myron (2007)։ Plague Ports: The Global Urban Impact of Bubonic Plague: 1894–1901։ Sacramento: New York University Press։ էջ 231։ ISBN 978-0-8147-2232-9 
  65. Reanalyzing the 1900–1920 sleeping sickness epidemic in Uganda
  66. Texas Department of State Health Services, History of Plague
  67. Վիքիդարանի տարբերանշան Տեքստ՝ Համաճարակների ցանկ Վիքիդարանում
  68. In Memory of the 1910 Harbin Plague
  69. Patterson K. D., Pyle G. F. (1991)։ «The geography and mortality of the 1918 influenza pandemic»։ Bulletin of the History of Medicine 65 (1): 4–21։ PMID 2021692 
  70. 70,0 70,1 William E. Paul (մայիսի 1, 2008)։ Fundamental immunology։ Lippincott Williams & Wilkins։ ISBN 978-0-7817-6519-0։ Վերցված է մարտի 29, 2011 
  71. Spross Åke (հունվարի 21, 2018)։ «Så kan vaccin utrota sjukdomar» (Swedish)։ Uppsala Nya Tidning։ Վերցված է մարտի 12, 2019 
  72. «Sjukdomsinformation om smittkoppor» (Swedish)։ Public Health Agency of Sweden։ հոկտեմբերի 17, 2013։ Վերցված է մարտի 12, 2019 
  73. Geschiedenis 24 – Polio in Staphorst. Geschiedenis24.nl (2010-11-17). Retrieved on 2014-05-12.
  74. «New, Deadly Flu Strain Detected in Albany Co»։ Schenectady Gazette։ Associated Press։ հունվարի 24, 1975։ էջ 3։ Վերցված է օգոստոսի 3, 2012 
  75. UNAIDS (2010) report on the global AIDS epidemic' Archived 2020-06-01 at the Wayback Machine.
  76. Dutt Ashok (2006)։ «Surat Plaque of 1994 re-examined»։ Southeast Asian Journal of Tropical Medicine and Public Health 37 (4): 755–60։ Վերցված է հունիսի 19, 2016 
  77. Dengue in the Americas: The Epidemics of 2000
  78. «Nigeria cholera outbreak kills 400»։ 2001-11-26։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  79. «Cholera Spreads Through South Africa Townships»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  80. Bertherat Eric, Bekhoucha Souad, Chougrani Saada, Razik Fathia, Duchemin Jean B., Houti Leila, Deharib Larbi, Fayolle Corinne, Makrerougrass Banaouda, Dali-Yahia Radia, Bellal Ramdan, Belhabri Leila, Chaieb Amina, Tikhomirov Evgueni, Carniel Elisabeth (2007)։ «Plague Reappearance in Algeria after 50 Years, 2003»։ Emerging Infectious Diseases 13 (10): 1459–1462։ PMC 2851531։ PMID 18257987։ doi:10.3201/eid1310.070284 
  81. «World Health Organization action in Afghanistan aims to control debilitating leishmaniasis»։ Վերցված է 16 November 2014 
  82. Faruque S. M., Islam M. J., Ahmad Q. S., Faruque A. S. G., Sack D. A., Nair G. B., Mekalanos J. J. (2005)։ «Self-limiting nature of seasonal cholera epidemics: Role of host-mediated amplification of phage»։ Proceedings of the National Academy of Sciences 102 (17): 6119–6124։ Bibcode:2005PNAS..102.6119F։ PMC 1087956։ PMID 15829587։ doi:10.1073/pnas.0502069102 
  83. Staff Reporter։ «Cholera epidemic takes hold in Senegal»։ The M&G Online։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  84. Mali: Դեղին տենդ epidemic in Kayes
  85. Koh B. K., Ng L. C., Kita Y., Tang C. S., Ang L. W., Wong K. Y., James L., Goh K. T. (2008)։ «The 2005 dengue epidemic in Singapore: Epidemiology, prevention and control»։ Annals of the Academy of Medicine, Singapore 37 (7): 538–45։ PMID 18695764 
  86. Worst cholera outbreak in Angola, BBC
  87. Malaria Epidemic Sweeps Northeast India
  88. «Dengue epidemic threatens India's capital»։ News-Medical.net։ հոկտեմբերի 2, 2006։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  89. «WHO – Chikungunya in India»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  90. Khan E., Siddiqui J., Shakoor S., Mehraj V., Jamil B., Hasan R. (2007)։ «Dengue outbreak in Karachi, Pakistan, 2006: Experience at a tertiary care center»։ Transactions of the Royal Society of Tropical Medicine and Hygiene 101 (11): 1114–1119։ PMID 17706259։ doi:10.1016/j.trstmh.2007.06.016 
  91. "Mourners die as fever grips Congo." Sydney Morning Herald, August 30, 2007
  92. Xan Rice (2007-02-22)։ «Fatal outbreak not a cholera epidemic, insists Ethiopia»։ The Guardian։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  93. Cholera death toll in India rises, BBC News
  94. Cholera outbreak in Iraq growing, Associated Press
  95. Vaccine-linked polio hits Nigeria, BBC News
  96. Dengue fever epidemic hits Caribbean, Latin America, Reuters
  97. «Somalia cholera death fears grow»։ 2007-04-28։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  98. Cholera epidemic losing its sting Archived 2008-06-26 at the Wayback Machine.
  99. Cambodia suffers worst dengue epidemic, 407 dead, Reuters
  100. Cholera epidemic in western Chad kills 123
  101. Madagascar: eighteen dead from Bubonic Plague, five in hospital since 1 January 2008 Archived 9 May 2009 at the Wayback Machine.
  102. «Dengue cases in Philippines rise by 43 percent: government»։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  103. Vietnam PM urges action against diarrhea outbreak, Thanh Nien Daily
  104. McCredie J. (2009)։ «Dengue fever epidemic hits northern Australia»։ BMJ 338: b967։ PMID 19273518։ doi:10.1136/bmj.b967 
  105. Odigwe C. (2009)։ «West Africa has worst meningitis epidemic for 10 years»։ BMJ 338: b1638։ PMID 19383759։ doi:10.1136/bmj.b1638 
  106. «First Global Estimates of 2009 H1N1 Pandemic Mortality Released by CDC-Led Collaboration»։ Centers for Disease Control and Prevention։ 2012-06-25 
  107. «2009 Swine-Flu Death Toll 10 Times Higher Than Thought»։ LiveScience.com։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  108. Ministère de la Santé Publique et de la Population official cholera reportԿաղապար:Full citation needed
  109. «Why Cholera Persists in Haiti Despite an Abundance of Aid» 
  110. «Doctorswithoutborders.org»։ MSF USA։ Արխիվացված է օրիգինալից սեպտեմբերի 27, 2011-ին։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  111. «Democratic Republic of Congo: More measles vaccinations needed»։ Médecins Sans Frontières (MSF) International։ Վերցված է նոյեմբերի 16, 2014 
  112. Vietnam on alert as common virus kills 81 children – Yahoo News. News.yahoo.com (2011-08-19). Retrieved on 2014-05-12.
  113. Nguyen Ngoc TB, Pham Hau V., Hoang Cuong Q., Nguyen Tien M., Nguyen Long T., Phan Hung C., Phan Lan T., Vu Long N., Tran Minh Nguyen N. (2014)։ «Epidemiological and clinical characteristics of children who died from hand, foot and mouth disease in Vietnam, 2011»։ BMC Infectious Diseases 14: 341։ PMC 4068316։ PMID 24942066։ doi:10.1186/1471-2334-14-341 
  114. Yuill Thomas M., Woodall John P., Baekeland Susan (2013)։ «Latest outbreak news from ProMED-mail. Դեղին տենդ outbreak—Darfur Sudan and Chad»։ International Journal of Infectious Diseases 17 (7): e476–e478։ doi:10.1016/j.ijid.2013.03.009 
  115. Middle East Respiratory Syndrome coronavirus (MERS-CoV) – Saudi Arabia. World Health Organisation (2015-06-11). Retrieved on 2015-06-20.
  116. Situation summary Latest available situation summary, 26 June 2015. World Health Organisation (2015-06-19). Retrieved on 2015-06-20.
  117. Gignoux Etienne, Idowu Rachel, Bawo Luke, Hurum Lindis, Sprecher Armand, Bastard Mathieu, Porten Klaudia (2015)։ «Use of Capture–Recapture to Estimate Underreporting of Ebola Virus Disease, Montserrado County, Liberia»։ Emerging Infectious Diseases 21 (12): 2265–2267։ PMC 4672419։ PMID 26583831։ doi:10.3201/eid2112.150756 
  118. «Número de casos informados de artritis epidémica chikungunya en las Américas – SE 5 (February 6, 2015)»։ Pan American Health Organization։ Վերցված է փետրվարի 11, 2015 
  119. «Plague – Madagascar»։ WHO։ World Health Organization։ Վերցված է հուլիսի 5, 2016 
  120. «Odisha grapples with jaundice outbreak»։ Deccan Herald։ փետրվարի 17, 2015։ Վերցված է փետրվարի 17, 2015 
  121. Press Trust of India (մարտի 21, 2015)։ «Swine flu deaths at 1895; number of cases near 32K mark»։ The Indian Express։ Վերցված է մարտի 21, 2015 
  122. «India struggles with deadly swine flu outbreak»։ BBC News։ փետրվարի 20, 2015։ Վերցված է փետրվարի 21, 2015 
  123. «Death toll Gujarat»։ Business Standard։ մարտի 15, 2015։ Վերցված է մարտի 15, 2015 
  124. «[[Դեղին տենդ]] – countries with dengue: alert 2016-03-28 20:39:56 Archive Number: Archive Number: 20160328.4123983»։ ProMED-mail։ International Society for Infectious Diseases։ Վերցված է մարտի 29, 2016 
  125. «Operations Dashboard for ArcGIS»։ who.maps.arcgis.com։ Վերցված է հունվարի 20, 2020 
  126. «Ebola Virus Disease Outbreak Uganda Situation Reports»։ WHO | Regional Office for Africa (անգլերեն)։ Վերցված է սեպտեմբերի 3, 2019 
  127. «DR Congo measles: Nearly 5,000 dead in major outbreak»։ BBC (անգլերեն)։ Վերցված է 2019-11-21 
  128. «Human-to-human transmission confirmed in China coronavirus»։ The Sydney Morning Herald (անգլերեն)։ 2020-01-20։ Վերցված է 2020-01-21 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]