Կրիաներ վարժեցնողը (կտավ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox artiste.png
Կրիաներ վարժեցնողը
Osman Hamdi Bey 001.jpg
տեսակգեղանկար
նկարիչՕսման Համդի Բեյ
տարի1906
բարձրություն221,5 սանտիմետր
լայնություն120 սանտիմետր
ժանրերգիծանք
նյություղաներկ և կտավ
գտնվում էՊերա թանգարան
հավաքածուՊերա թանգարան
Kaplumbağa Terbiyecisi Վիքիպահեստում

«Կրիաներ վարժեցնողը» (թուրք.՝ Kaplumbağa Terbiyecisi), Օսման Համդի Բեյի 1906 և 1907 (երկու տարբերակներ) թվականներին ստեղծած կտավ: 2004 թվականին նկարը վաճառվել է $3.5 միլիոն դոլարով: Գտնվում է Ստամբուլի Պերա թանգարանում:

«Կրիաներ վարժեցնողը» նկարում նկարիչ Օսման Համդի բեյը ծաղրում է Օսմանյան կայսրության դանդաղ և անարդյունավետ բարեփոխումների փորձերը (Տրանզիմատ) ժամանակավրեպ պատմական բնույթի պատկերով՝ կրիաներ վարժեցնելով: Նկարում պատկերված է թուրքական ավանդական կրոնական հագուստով տարեց տղամարդ, որը ձեռքի ֆլեյտայով փորձում է «վարժեցնել» ոտքերի մոտ գտնվող կրիաներին[1]:

Պատմական համատեքստ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Օսման Համդի բեյը նկարը ստեղծել է Օսմանյան կայսրությունում մեծ հասարակական և քաղաքական իրարանցման ժամանակ: Սուլթան Աբդուլ Համիդ II-ի ներկայացրած բարեփոխումները կամ անարդյունավետ էին, կամ հետագա ցնցումների պատճառ: Օսմանյան կայսրությունը, որին 20-րդ դարի սկզբում դեռ պատկանում էին Բալկանյան թերակղզու և Հյուսիսային Աֆրիկայի որոշ մասեր, ամբողջ Անատոլիան և Լևանտը և Արաբական թերակղզու մեծ մասը, գտնվում էր ինչպես իր տարածքում ազգայնական շարժումների աճող իշխանության, այնպես էլ օտարերկրյա արշավանքների լուրջ սպառնալիքի ներքո, ինչը ի վերջո կայսրությունը կպառակտեր նրանց միջև Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ:

Կտավի երկրորդ տարբերակը

Իր կտավում նկարիչը կանխագուշակել է 1908 թվականի երիտթուրքական հեղափոխությունը, ինչը վերջ դրեց սուլթանի ավտորիտար իշխանությանը:

Նկարի երկու տարբերակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1906 և 1907 թվականներին ստեղծված «Կրիաները վարժեցնողը» կտավները տարբեր են: Կտավի երկրորդ տարբերակում հինգ կրիաների փոխարեն նկարիչը պատկերել է վեցին, ինչպես նաև երկրորդ կտավում պատկերված է կուժ և պատի վրա կա արաբերեն մակագրություն[2]։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Edhem Eldem: Making Sense of Osman Hamdi Bey and his Paintings, in: Muqarnas: An Annual on the Visual Culture of the Islamic World, Volume 29, 2012; ISSN 0732-2992
  • Mustafa Cezar: Sanatta batı'ya açılış ve Osman Hamdi, Band 2; Istanbul: Erol Kerim Aksoy Eğitim, kültür, spor ve sağlık vakfı, 1995; S. 732
  • Wendy M. K. Shaw: Possessors and possessed: museums, archaeology, and the visualization of history in the late Ottoman Empire. Berkeley: University of California Press, 2003

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]