Jump to content

Կլաֆուտիս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Կլաֆուտիս
Ենթակատեգորիաաղանդեր Խմբագրել Wikidata
Ծագման երկիրՖրանսիա Խմբագրել Wikidata
Նյութալյուր, միրգ, ձու Խմբագրել Wikidata
Courseաղանդեր Խմբագրել Wikidata
Կազմված էալյուր, միրգ, ձու Խմբագրել Wikidata

Կլաֆուտիս (ֆրանսերեն՝ [klafuti]; օքսիտաներեն՝ clafotís [klafuˈtis] կամ [kʎafuˈtiː]), որը անգլախոս երկրներում երբեմն գրվում է clafouti, ֆրանսիական ուտեստ է՝ պատրաստված մրգից, ավանդաբար կորիզով սև բալից, որը դասավորվում է յուղած ամանի մեջ, ծածկվում է թանձր, բայց մածուցիկ խմորով, այնուհետև թխվում է՝ ստեղծելով կարկանդակ։ Կլաֆուտիսը ավանդաբար ծածկվում է շաքարի փոշիով և մատուցվում է գոլ, երբեմն սերուցքով՝ որպես աղանդեր։ Այն կարող է նաև մատուցվել որպես նախաճաշի կամ ուշ նախաճաշի հիմնական կամ կողմնակի ուտեստ։ Այն ծագում է Լիմուզեն տարածաշրջանից։

Ստուգաբանություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ուտեստի անվան առաջարկվող ծագումներից մեկը օքսիտաներեն clafotís բառից է, որը ծագում է clafir բայից, նշանակելով «լցնել» (ենթադրաբար՝ «խմորը բալով»)[1]։ Մեկ այլ տարբերակ է, որ clafir-ը ծագում է հին ֆրանսերեն claufir բառից, որը նշանակում է «մեխերով ամրացնել»[2], ինչը բացատրվում է նրանով, որ բալերը նման են մեխերի գլխիկների[3][4]։

Ցիանիդ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ավանդական Լիմուզան կլաֆուտիսը պարունակում է և՛ բալի միսը, և՛ ընկուզանման կորիզները։[5] Բալի կորիզները պարունակում են բենզալդեհիդ՝ միացություն, որը պատասխանատու է նշի էքստրակտի գերիշխող համի համար[6]։ Դրանք պարունակում են նաև ամիգդալինի փոքր քանակություն՝ ցիանոգեն գլիկոզիդ - միացություն, որը պոտենցիալ կարող է ցիանիդ արտազատել օգտագործման դեպքում, սակայն փոքր քանակությամբ թունավոր չէ[7]։

Ծագում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կլաֆուտիս ծագում է Ֆրանսիայի Լիմուզան տարածաշրջանից։

Տարատեսակներ և նմանատիպ ուտեստներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Կլաֆուտիս անկորիզ բալով

Չնայած ավանդականը սև բալն է կորիզով, գոյություն ունեն բազմաթիվ տարբերակներ՝ այլ մրգերի օգտագործմամբ, ներառյալ կորիզահանված կարմիր կամ սև բալը, այլ կորիզավոր մրգեր, ինչպիսիք են դեղձն ու սալորը, այլ մրգեր, ինչպիսիք են խնձորն ու տանձը, կամ հատապտուղները[8][9][10][11]։

Ֆլոնյարդը նմանատիպ աղանդեր է, սակայն պատրաստվում է այլ մրգերով, ինչպիսիք են խնձորը, տանձը, ծիրանը կամ սալորը։ Կակուն[12], Պարե-լը-Մոնիալի մասնագիտացված ուտեստը, կլաֆուտիի նման աղանդեր է, որը պատրաստվում է կորիզով Բիգարո բալով[13]։ Ֆար Բրետոնը կլաֆուտիի նման աղանդեր է, որը պատրաստվում է չրերով։ Ֆլանը նմանատիպ ուտեստ է, որը պատրաստվում է առանց ալյուրի խմորով[14]։

Կարելի է պատրաստել նաև համեղ կլաֆուտի՝ բանջարեղենով և առանց շաքարի[14]։

Բաղադրիչներ, պատրաստում և մատուցում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատրաստվում է թույլ խմոր՝ նման բլիթի խմորի թանձրությանը, որը պարունակում է ալյուր, ձու, կաթ, շաքար և աղ, երբեմն նաև այլ բաղադրիչներ, ինչպիսիք են նշի ալյուրը, մածունը և համային հավելումներ՝ վանիլ կամ կիրշ կամ այլ մրգային բրենդիներ[9][15][16]։ Խմորը լցվում է բալի կամ այլ մրգի վրա ծանծաղ թխելու ամանի մեջ և թխվում է[15]։ Որոշ բաղադրատոմսեր առաջարկում են խմորը լցնել տապակի մեջ և թխելուց առաջ վրան դասավորել միրգը[9]։ Պատրաստի արտադրանքն ունի թեթև, կրեմանման հյուսվածք[9][11]։

Ավանդաբար այս ուտեստը մատուցվում է որպես աղանդեր, սակայն որոշ պակաս քաղցր տարբերակներ կարող են հարմար լինել նաև նախաճաշի կամ երկճաշիկի համար[16]։ Այն կարելի է մատուցել տաք, սենյակային ջերմաստիճանում կամ սառեցված[15]։ Այն կարող է մատուցվել շաքարի փոշիով ցանված և կարող է մատուցվել առանձին կամ ուղեկցող հավելումներով, ինչպիսիք են սերուցքը, հարած սերուցքը կամ պաղպաղակը[9][10][11]։

Մշակութային հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իր ինքնակենսագրական «Պատերազմը․ Հուշեր» վեպում ֆրանսիական դիմադրության շարժման անդամ և գրող Մարգարիտ Դյուրասը գրել է, որ նա զգուշությամբ հավաքել է նորմավորված բաղադրիչները՝ իր ամուսնու համար կլաֆուտիս պատրաստելու համար, երբ նա վերադառնա համակենտրոնացման ճամբարից, սակայն պարզվում է, որ նա թերսնուցման և ծանր պայմաններում գտնվելու պատճառով չափազանց թույլ է այն ուտելու համար[17]։

Տես նաև

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ The Oxford Companion to Sugar and Sweets (անգլերեն). Oxford University Press. 2015-04-01. ISBN 9780199313617.
  2. ↑ «Dictionnaire de l'Académie française, 9th edition online». Վերցված է 2021-11-19-ին.
  3. ↑ «Wiktionary». Վերցված է 2021-11-19-ին.
  4. ↑ «CLAFOUTIS: Définition». cnrtl.fr. Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին. «flan fait d'un mélange de farine, de lait, d'œufs et de sucre, que l'on fait cuire au four dans une tourtière beurrée après y avoir ajouté des cerises sucrées [flan made from a mixture of flour, milk, eggs and sugar, which is baked in a buttered pie pan after adding sweet cherries»
  5. ↑ «Clafoutis». The Concise Larousse Gastronomique: The World's Greatest Cookery Encyclopedia (Revised ed.). London: Hamlyn, a division of Octopus Publishing Group. 2003-04-15 [1998]. էջ 311. ISBN 978-0600608639.
  6. ↑ «cherry clafoutis». A Toast and Tea. 2011 թ․ հուլիսի 6. Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 17-ին. Վերցված է 2019 թ․ հունիսի 5-ին.
  7. ↑ Nick, Jean (2018 թ․ հուլիսի 25). «Are Stone Fruit Seeds Poisonous? What to Know About Cherry, Peach, and Plum Pits». Good Housekeeping. Վերցված է 2019 թ․ հունիսի 5-ին.
  8. ↑ Larousse Gastronomique, Clarkson Potter Publishers
  9. ↑ 9,0 9,1 9,2 9,3 9,4 Sacks, Katherine (2015-07-28). «The Easy French Dessert Great For All Your Summer Fruit». Epicurious (ամերիկյան անգլերեն). Վերցված է 2023-10-24-ին.
  10. ↑ 10,0 10,1 «What is Clafoutis and How to Make It?». Fine Dining Lovers (անգլերեն). Վերցված է 2023-10-24-ին.
  11. ↑ 11,0 11,1 11,2 «Easy Cherry Clafoutis Recipe». Tasting Table (ամերիկյան անգլերեն). 2022-02-14. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  12. ↑ *«Regional produces». Office de Tourisme de Paray-le-Monial. Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին. «THE CACOU, A SPECIALITY FROM PARAY-LE-MONIAL»
  13. ↑ *«Bigarreaux (fruits)». L'Académie du Goût (ֆրանսերեն). Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին.
    • «Bigarreau». definition - American English. Collins English Dictionary. Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին.
    • «Bigarreaux». Good Fruit Guide. Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին.
    • «Bigarreau». Getty Images. Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին.
    • «Bigarreaux». Alamy (անգլերեն). Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին.
    • Appellate Division First Department (1911). T-S v O&C (անգլերեն). New York Supreme Court. էջ 1012. Վերցված է 2023 թ․ օգոստոսի 22-ին. «bigarreaux»
  14. ↑ 14,0 14,1 «Toutes nos recettes de flans et clafoutis aux légumes d'été». Marie Claire (ֆրանսերեն). Վերցված է 2023-10-24-ին.
  15. ↑ 15,0 15,1 15,2 Shulman, Martha Rose (2014 թ․ մայիսի 23). «Berry Clafoutis Recipe». NYT Cooking (ամերիկյան անգլերեն). Վերցված է 2023-10-24-ին.
  16. ↑ 16,0 16,1 Clair, Jennifer (2018-09-13). «The Anytime, Any-Fruit French Dessert You Can Make in Your Sleep». Food52 (ամերիկյան անգլերեն). Վերցված է 2023-10-24-ին.
  17. ↑ Duras, Marguerite (1986). The War: A Memoir. Trans Barbara Bray. New York: The New Press, 1986, p. 55. Published in French as La Douleur, 1985.
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Կլաֆուտիս&oldid=10538388» էջից