Կիսապաշտպան (ֆուտբոլ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Կիսապաշտպանները նշված են կապույտ գույնով

Կիսապաշտպան, ֆուտբոլային դիրք[1]: Կիսապաշտպանները սովորաբար դաշտում զբաղեցնում են թիմի պաշտպանների և հարձակվողների միջև դիրքը: Որոշ կիսապաշտպաններ խաղում են պաշտպանվողական դեր` փորձելով խափանել մրցակցի գրոհները և նրանց հաճախ անվանում են հենակետային կիսապաշտպաններ: Մյուսները ավելի շարժուն են և արդյունավետ փոխանցումներ են կատարում, այս կիսապաշտպաններին հաճախ անվանում են խորքից գործող, փլեյ մեյքերներ և այլն: Կիսապաշտպանների քանակը և նրանց դերը որոշվում է յուրաքանչյուր թիմի տակտիկական դասավորվածությամբ, կիսապաշտպաններից բաղկացած խմբին հաճախ անվանում են թիմի կիսապաշտպանություն[2]:

Շատ մարզիչներ առնվազն մեկ կիսապաշտպանի տալիս են գրոհներին մասնակցելու դեր, կամ պաշտպանվելու և գրոհելու հավասար դերեր: Կիսապաշտպանները հիմնականում ամենաշատն են վազում դաշտում[3]:

Կենտրոնական կիսապաշտպան[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կենտրոնական կիսապաշտպանը այն ֆուտբոլիստն է, որում հավասարապես բաշխված է հարձակվողի և պաշտպանվողի պարտականությունները: Այս ֆուտբոլիստները պետք է փորձեն գնդակը փոխանցել հարձակվողական ոճի կիսապաշտպաններին և հարձակվողներին, բացի այդ պետք է օգնեն իրենց թիմին գրոհների ժամանակ հասնելով մրցակցի տուգանային հրապարակ, շատ դեպքերում փորձելով հարվածել դարպասին:

Երբ գնդակը մրցակցի մոտ է կենտրոնական կիսապաշտպանը պետք է ձգտի օգնել պաշտպաններին, ճնշման միջոցով խլի գնդակը մրցակցից: Կենտրոնական կիսապաշտպանը պաշտպանության ժամանակ պետք է գործի սեփական տուգանային հրապարակի մատույցներում և փորձի փակել մրցակցի հարվածները և փոխանցումները:

4-3-3 և 4-5-1 մարտավարություններից յուրաքանչուրը օգտագործում են առնվազն երեք կենտրոնական կիսապաշտպան: 4-2-2 մարավարության ժամանակ կարող է օգտագործվել երկու կենտրոնական կիսապաշտպան[4] և 4-2-3-1 մարտավարության ժամանակ մեկ կամ երկու ավելի ետ քաշված կիսապաշտպանները կարող են կատերել կենտրոնական կիսապաշտպանի դեր:

BOX TO BOX[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կոդդիվուարցի BOX TU BOX կիսապաշտպան Յայա Տուրե
Չիլիի հավաքականի BOX TO BOX կիսապաշտպան Արթուրո Վիդալ

նաև կա կենտրոնական կիսապաշտպանի մեկ այլ տեսակ որը կոչվում է BOX TO BOX, որը բառացի նշանակում է տուգանայինից տուգանային: Նրանց գործն է խլել գնդակը սեփական տուգանային հրապարակում, դրիբլինգի շնօրհիվ անցկացնել գնդակը ամբողջ դաշտով և տալ վերջին փոխանցում կամ ինքնուրույն խփել գնդակ:

Այս ոճի կիսապաշտպանները լինում են ավելի դեպի պաշտպանության միտված(Արթուրո Վիդալ) և ավելի դեպի հարձակման միտված(Յայա Տուրե)

Եզրային կիսապաշտպաններ (վինգերներ)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Եզրային կիսապաշտպանների պարտականություններն են գնդակ ստանալ պաշտպաններից, եզրով առաջ շարժվել և կատարել բարձրից փոփանցում տուգանային հրապարակ կամ մի փոքր տեղափոխվելով դեպի կենտրոն հարվածել դարպասի ուղությամբ: Այդպիսի ֆուդբոլիստներին անվանում են նաև լատերալներ

Հենակետային պլեյմեյկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անդրեա Պիռլո

Հենակետային պլեյմեյկերի լավագույն օրինական է Անդրեա Պիռլոն, ով երկար փոխանցումների միջոցով խորքից կառավարում էր թե Միլանի թե Յովենտուսի և թե իտալիայի հավակականի գրոհները:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Positions guide: Central midfield»։ London: BBC Sport։ 1 September 2005։ Վերցված է 27 August 2013 
  2. «Football / Soccer Positions»։ Expert Football։ Վերցված է 21 June 2008 
  3. Di Salvo V. (6 October 2006)։ «Performance characteristics according to playing position in elite soccer.»։ International Journal of Sports Medicine 28 (3): 222–7։ PMID 17024626։ doi:10.1055/s-2006-924294 
  4. «Formations guide»։ BBC։ Վերցված է 31 October 2014