Կարմիր ծով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Կարմիր ծով (այլ կիրառումներ)
Picto infobox map.png
Կարմիր ծով
արաբ․՝ البحر الأحمر‎‎ Bahr el-Ahmar, եբր.՝ ים סוףYam Suf, ֆր.՝ mer Rouge

Կարմիր ծովը Սինայի թերակղզուց
Կոորդինատներ 18°59′03″ հս․. լ. 39°30′38″ ավ. ե. / 18.9842° հս․. լ. 39.5106° ավ. ե. / 18.9842; 39.5106Կոորդինատներ: 18°59′03″ հս․. լ. 39°30′38″ ավ. ե. / 18.9842° հս․. լ. 39.5106° ավ. ե. / 18.9842; 39.5106
Երկիր Եգիպտոս Եգիպտոս
Սուդան Սուդան
Ջիբութի Ջիբութի
Էրիթրեա Էրիթրեա
Սաուդյան Արաբիա Սաուդյան Արաբիա
Եմեն Եմեն
Ընդհանուր մակերեսը 460,000 կմ²
Ծավալը 233,000 կմ³
Ամենամեծ խորությունը 3039 մ
##Կարմիր ծով (Մերձավոր Արևելք)
Red pog.svg
##Կարմիր ծով (Աֆրիկա)
Red pog.svg
Commons-logo.svg Վիքիպահեստում

Կարմիր ծով (արաբ․՝ البحر الأحمر‎‎ Bahr el-Ahmar, եբր.՝ ים סוףYam Suf, ֆր.՝ mer Rouge), Հնդկական օվկիանոսի ծով Աֆրիկայի և Արաբական թերակղզու միջև։ Մակերեսը 460 հազար կմ2 է, առավելագույն խորությունը՝ 3039 մ։[1] Եվրոպայից Ասիա և Ավստրալիա տանող ծովային ամենակարճ ուղին է։Արտաշես Բարեպաշտի գահակալության ժամանակ Արարատյան թագավորությունը ունեցել է ելք դեպի Կարմիր ծով:

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումը հավանաբար ստացել է ջրում գտնվող ջրիմուռներից, որոնք տարվա որոշ ժամանակ ընդունում են կարմրավուն գույն[2]։

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հյուսիսից օվկիանոսի հետ կապվում է Սուեզի պարանոցով, որ բաժանվում է Սինայի թերակղզին ողողող երկու ծոցի՝ Ագապա և Սուեզի, որոնք այնուհետ Սուեզի ջրանցքով կապվում են Միջերկրական ծովի հետ։ Հարավից Բաբ էլ-Մանդեբի նեղուցով և Ադենի ծոցով միանում է Արաբական ծովին։

Կարմիր ծովը Համաշխարհային օվկիանոսի ծովերից ամենատաքն ու ամենաղին է։ Ջրի մակերեսային շերտերի ջերմությունը սեպտեմբերին հասնում է 35°, իսկ ձմռան ամիսներին՝ 30°: Քանի որ Կարմիր ծով ոչ մի գետ չի թափվում, իսկ Հնդկական օվկիանոսի հետ նեղ Բաբ - Էլ - Մանդեբի (արաբերեն թարգմանությամբ- Արցունքի դարպասներ) նեղուցով ջրի փոխանակությունը թույլ է կատարվում, աղիությունն այս ծովում բարձր է։ Ավելանում է հարավից հյուսիս ՝ 3,65% - 4,3%: Կարմիր ծովն ունի մի առանձնահատկություն ևս. եթե մյուս ծովերում ջրի ջերմությունը ըստ խորության նվազում է, ապա Կարմիր ծովում այն աճում է։ Ամենամեծ խորությունում (առավելագույնը 2500մ) ջրի ջերմությունը հասնում է 55°-ի, իսկ աղիությունը՝ 30%- ի։ Ծովում լողալ չի կարելի, հանդիպում են 5 մետր երկարությամբ գիշատիչ վագրային շնաձկներ, որոնք հարձակվում են լողորդների վրա։ Վտանգավոր է նաև թրաձուկը, որը թրի նմանվող իր երկար ու սուր քթով ծակում է նույնիսկ նավերի հատակը։[3]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Հովհաննես Բարսեղյան (2006). «Աշխարհագրական անունների հայերեն տառադարձության մասին որոշում». Տերմինաբանական և ուղղագրական տեղեկատու. Երևան: 9-րդ հրաշալիք. էջ 51. ISBN 99941-56-03-9. http://issuu.com/5420/docs/texekatu?e=3902245/2725897. 
  2. Հ. Ղ. Գրգեարյան, Ն. Մ. Հարությունյան (1987). Աշխարհագրական անունների բառարան. Երևան: «Լույս». 
  3. Մ. Իսկանդարյան, Մայցամաքների և օվկիանոսների աշխարհագրություն, Երևան