Կարմեն (օպերա)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox music.png
Կարմեն
1875 Carmen poster.jpg
Տեսակ Q662073? և օպերա կոմիկ
Ժանր Երաժշտական դրամա
Կոմպոզիտոր Ժորժ Բիզե
Լիբրետտոյի
հեղինակ(ներ)
Անրի Մելիակ, ԼյուդովիկՀալևի
Լիբրետտոյի
լեզու
ֆրանսերեն
Սյուժեի աղբյուր Պրոսպեր Մերիմեի «Կարմեն»նովել
Առաջնախաղի տարեթիվ մարտի 3, 1875
Առաջնախաղի վայր Փարիզ
Carmen Վիքիպահեստում

Կարմեն (Carmen), ֆրանսիացի երգահան Ժորժ Բիզեի չորս գործողությամբ օպերան։ Ֆրանսերեն լիբրետոն Անրի Մելյակի և Լյուդովիկ Հալևիի ըստ Պրոսպեր Մերիմեի «Կարմեն» նովելի (1845)։ Օպերան առաջին անգամ բեմադրվել է 1875 թ. մարտի 3-ին Փարիզի Opéra-Comique թատրոնում։ Սկզբնապես առաջացրել է երաժշտական քննադատների սուր քննադատությունը՝ ինչն անուղղակի պատճառ է հանդիսացել սրտի կաթվածից 1875թ. հունիսի 3ին Բիզեի հանկարծահաս մահվան։ 1875 թ. հոկտեմբերին բեմադրվել է Վիեննայում, ինչից և սկսվել է օպերայի համաշխարհային հռչակը։

Օպերան համարվում է ֆրանսիական երաժշտական թատրոնի լավագույն ստեղծագործություններից մեկը և այսօր էլ ընդգրկված է աշխարհի խոշորագույն օպերային թատրոնների մշտական խաղացանկերում։

Հայաստանյան բեմադրությունները[խմբագրել]

Հայաստանում բեմադրվել է Երևանի Ա. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի թատրոնում՝ 1934-ին (դիրիժոր՝ Ս.Չարեկյան, բեմ.` Ա.Բուրջալյան) [1], 1941-ին (դիրիժոր` Գ. Բուդաղյան, բեմ՝ Ա. Գուլակյան) [2], 1972-ին (դիրիժոր՝ Գ. Տերտերյան, բեմ.` Վ. Բագրատունի) [3], 2001-ին (դիրիժոր` Կ. Դուրգարյան, բեմ.՝ Ա. Մելիքսեթյան) [4],

Պաստառ, Ռոզաբել Մորիսոնը Կարմենի դերում (ԱՄՆ, 1896)

Հետաքրքիր փաստեր[խմբագրել]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]