Կարեն Մաթևոսյան (հայագետ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կարեն Մաթևոսյան (այլ կիրառումներ)
Կարեն Մաթևոսյան
Կարեն Մաթևոսյան.jpg
Ծնվել էմարտի 7, 1958(1958-03-07) (63 տարեկան)
Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Armenia.svg Հայաստան
Ազգությունհայ
Մասնագիտությունարվեստագետ, հայագետ և աղբյուրագետ
Հաստատություն(ներ)Հայաստանի ազգային պատկերասրահ, Մատենադարան և Գևորգյան Հոգևոր Ճեմարան
Ալմա մատերՀայկական պետական մանկավարժական համալսարան (1979)
ԿոչումProf.?
Գիտական աստիճանպատմական գիտությունների դոկտոր (2008)
Տիրապետում է լեզուներինհայերեն

Կարեն Արտուշի Մաթևոսյան (մարտի 7, 1958(1958-03-07), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայագետ, աղբյուրագետ, արվեստի պատմաբան, պատմական գիտությունների դոկտոր (2008), պրոֆեսոր (2015), Մատենադարանի գիտական գծով փոխտնօրեն (2018 թվականից)։

Կ. Մաթևոսյանը զգալի ավանդ ունի հայագիտության մեջ, հրատարակել է Սամվել Անեցու և շարունակողների ժամանակագրության բնագիրը, հեղինակ է Հայաստանի միջնադարյան պատմության, մշակույթի, արվեստի տարբեր հարցերին վերաբերող, և հատկապես Անիի պատմամշակութային ժառանգությանը նվիրված բազմաթիվ աշխատություններ[1][2]։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1979 թվականին ավարտել է Երևանի Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետի պատմա-հասարակագիտական բաժինը։ 1980-2004 թթ. աշխատել է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում (1995 թվականից՝ գիտքարտուղար)։ 2005 թվականից աշխատում է Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում, 2009 թվականից՝ Արվեստի պատմության և գրչության կենտրոնների ուսումնասիրության բաժնի վարիչ[3]։ 2018 թվականի մարտից Մատենադարանի գիտական գծով փոխտնօրեն։

Գիտական աշխատանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1989 թվականին ՀՀ ԳԱԱ Պատմության ինստիտուտում պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն (Անի քաղաքի գրչության կենտրոնը) ստացել պատմական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան։ 2008 թվականին ՀՀ ԳԱԱ պատմության ինստիտուտում պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն («Սամվել Անեցու ժամանակագրության ձեռագրերի աղբյուրագիտական քննություն») ստացել պատմական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան։

Գիտական ուսումնասիրությունների հիմնական բնագավառները հայ միջնադարյան պատմությունը, արվեստը ու մշակութային ժառանգությունն են։ Աշխատությունների ամբողջական ցանկը` www.armenianart.org կայքի մատենագիտական բաժնում։

Դասախոսական աշխատանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1985-2001, 2011-2014 թթ. դասավանդել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում, 2009 թվականից դասախոսում է Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական համալսարանում։ 2015 թվականից՝ պրոֆեսոր։

Խմաբագրական աշխատանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1994-1996 թթ. «Լուսաւորիչ» թերթի գլխավոր խմբագիր, 1997-2000 թթ. Սուրբ Էջմիածնի «Քրիստոնեայ Հայաստան» երկշաբաթաթերթի գլխավոր խմբագիր, 2001 թվականից՝ «Գիտելիք» ամսագրի, 2002-2008 թթ.` «Հայ արվեստ» եռամսյա հանդեսի հիմնադիր և գլխավոր խմբագիր։

Հասարակական աշխատանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1991-2007 թթ. Հայ քրիստոնեական մշակույթի «Մոմիկ» միություն ՀԿ-ի փոխնախագահ (2000 թվականից նախագահ)։

Աշխատություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Արուճ, (ՀԽՍՀ Մինիստրների խորհրդին առընթեր պատմության և մշակույթի հուշարձանների պահպ. և օգտ. գլխավոր վարչություն), Երևան, «Հայաստան», 1987, 140 էջ, նկ.։
  2. Որմնանկարչությունը Հայաստանի պետական պատկերասրահում, (Հայաստանի պետ. պատկերասրահի հրատ.), Երևան, 1990, 64 էջ, նկ.։
  3. Հայաստանի Ազգային պատկերասրահ. Ուղեցույց, խմբագրությամբ Շ. Խաչատրյանի, («Հայ հին և միջնադարյան կերպարվեստ» բաժինը՝ էջ 32-57), (հայերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն), Փարիզ, 1992։
  4. Ավետարանական պատկերներ, (հեղինակակից՝ Ա. Ավետիսյան), («Մոմիկ» մշակութային միության հրատ.) Երևան, 1993, 104 էջ, նկ.։
  5. Անի. Եկեղեցական կյանքը և ձեռագրական ժառանգությունը, (Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի հրատ.), Ս. Էջմիածին, 1997, 412 էջ, նկ.։
  6. Հայաստան.Ուղեցույց ուխտավորների և զբոսաշրջիկների համար («Հայոց Եկեղեցին առաքյալներից մինչև մեր օրերը» բաժինը՝ էջ 75-122) Հայկական Հանրագիտարանի հրատ., Երևան, 1998։
  7. Կեչառիս - 1000 (հեղինակակիցներ՝ Մ. Հասրաթյան, Վ. Դևրիկյան), (հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն), Ս. էջմիածին, 2004։
  8. Մուղնու Սուրբ Գևորգ վանքը, («Մուղնի» հրատ.) Երևան, 2000, 48 էջ, նկ.։ Վերահրատարակություն լրացումներով, Ս. Էջմիածին, 2009, (Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի հրատ.), 64 էջ, նկ., նաև ամբողջական ռուսերեն և անգլերեն թարգմանությամբ։
  9. Սամվել Անեցու Ժամանակագրության ձեռագրերը և նորահայտ լրացումները, Մատենադարանի հրատ., Երևան, 2009, 222 էջ։
  10. Մոմիկ մանրանկարիչը, (հեղինակակից՝ Լ. Զաքարյան), ալբոմ-ուսումնասիրություն, Մատենադարանի հրատ., «Նաիրի», Երևան, 2010, 64 էջ նկ.։ Նույնը անգլերեն՝
  11. Miniaturist Momik, Compiled with and introduction by Karen Matevosyan and Lilit Zakaryan, Yerevan, 2010.
  12. Մոմիկ, (ՀՀ մշակույթի նախարարություն), (հայերեն, անգլերեն), Երևան, 2010, 88 էջ։
  13. Անի-Շիրակի պատմության էջեր (հոդվածների ժողովածու), Երևան, 2010, 294 էջ։
  14. Հեթում Պատմիչ Կոռիկոսցին և նրա ժամանակագրությունը, Երևան, «Մուղնի» հրատ., 2011, 112 էջ։
  15. Հավուց թառի վանքը, Երևան, «Մուղնի» հրատ., 2012, 120 էջ, նկ։
  16. Հաղբատի Ավետարանը, Երևան, «Նաիրի», 2012, 64 էջ, նկ.։
  17. Աղթամարի պատմամշակութային ժառանգությունը (հեղինանկակից՝ Լ. Թումանյան, Ա. Ասրյան), Ս. Էջմիածին, 2013, 176 էջ նկ.։
  18. Սամուէլ Անեցի եւ շարունակողներ, Ժամանակագրութիւն, աշխատասիրությամբ Կարեն Մաթևոսյանի, Երևան, «Նաիրի» հրատ., 2014, 504 էջ։
  19. Անիի ազնվականության պատմությունից կամ երեք Գրիգոր Մագիստրոս, Երևան, «Մուղնի» հրատ., 2015, 140 էջ։
  20. Նորավանքի վիմագրերը և հիշատակարանները։ Մուղնի, 2017, 244 էջ[4]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]