Կազեկրայներ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox mets.png
Կազեկրայներ
Käsekrainer.jpg
Կազեկրայներ նրբերշիկ քաղցր մանանեխով և պեպերոնիով
Ենթատեսակեփած երշիկ

Կազեկրայներ (գերմ.՝ Käsekrainer), ավստրիական ապխտած նրբերշիկ` խոզի խոշոր աղացած մսից և 10-20 % պանրի (էմենտալ) պարունակությամբ: Կեզեկրայները սովորաբար մատուցում են մանր կտրտած կտորներով մանանեխի և սովորական կծվիչի հետ: Կրայների կամ կրանսկի երշիկի տարատեսակ է:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բաղադրատոմսի հեղինակը մսագործ Ֆրանկ Տալհամերն է, ով նոր ապրանքատեսակը ներկայացրել է 1971 թվականին Վերին Ավստրիայի Բուխկիրխեն համայնքում[1]: Տալհամերը նոր փորձարարություններ է արել կրայների բաղադրատոմսի և էմենտալ պանրի հետ, և շուտով նոր ուտելիքը վաճառքի են դուրս բերել Վիեննայի խանութներ` Kasamandl անվանումով: Երեք ամիս անց վիեննացի բոլոր մսագործներն արդեն առաջարկում էին այս նորույթը:

Մեկ այլ վարկածի համաձայն` կեզեկրայների բաղադրատոմսն ի հայտ է եկել 1970-ական թվականներին Զալցբուրգում: Նրա հեղինակն է եղել Հելմուտ Բրանդլը` Radatz-ի տնօրենն ու գնորդը: Նա առաջարկել է կրայների սովորական մսազանգվածին ավելացնել էմենտալ պանրի կտորներ: Այդ նրբերշիկը ճանաչում չի ստացել, քանի որ այդ ժամանակ Ավստրիայի խորտկարաններում նրբերշիկի տաքացման միակ եղանակը այն տաք ջրի մեջ եփելն էր[2]:

1980-ական թվականներին Պրատերի սննդի կետերում առաջին անգամ բացի եփելուց սկսել են կիրառել նրբերշիկի տաքացման այլ եղանակ` գրիլի մեջ եփելը: Շուտով Վիեննայի մնացած սննդի կետերում հետևել են այս օրինակին, իսկ կեզեկրայները դարձել է նրբերշիկի ամենահայտնի տեսակներից մեկը Ավստրիայում:

Պատրաստում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բեռնի երշիկը տապակած կարտոֆիլի ֆրիով և մանանեխով

Կեզեկրայները եփում են կամ տապակում գրիլում:

Ճիշտ բաղադրատոմսում կեզեկրայները մատուցում են ոչ մեծ կտորներով հացի շերտերի, մանանեխի և քերած սովորական կծվիչի հետ, երբեմն մատուցում են նաև մանանեխով ու կետչուպով կամ կարիի ցանված փոշով:

Մինչ նրբերշիկի տապակելը այն հաճախ մի քանի տեղից ծակծկում են, որպեսզի նրանից կարողանա դուրս գալ պանիրը և տապակվել` դրանով առաջացնելով պանրի խրթխրթան կեղև (Käsefusserl)[3][4]:

Հաճախ հանդիպում են նաև կազեկրայներով ինքնատիպ հոթդոգներ, երբ տապակած նրբերշիկը տեղավորում են սպիտակ հացի բացվածքում և վրան մանանեխ կամ կետչուպ քսում: Ի տարբերություն դասական հոթդոգի` այս դեպքում հացաբուլկին չի կտրվում երկարությամբ, այլ կարծես ճզմում են ներսից: Նմանօրինակ հոթդոգը բոսնա պանրով Ավստրիայում անվանում են «կաֆկա»:

Չպետք է շփոթել կեզեկրայները Բեռնի նրբերշիկի հետ (Berner-Würstel), որը տապակած վիեննական նրբերշիկն է` պանրի միջուկով և փաթաթված խոզապուխտով[5]:

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կեզեկրայներ (Käsekrainer)գերմաներենում բառացի նշանակում է պանրով կրանսկի նրբերշիկ: 2012 թվականի ապրիլին Սլովենիան հայտ է ներկայացրել կրանսկի երշիկը մտցնելու համար գրանցացուցակում, որը պաշտպանված է աշխարհագրական նշանով (PGI))[6]: Եվրոպական հանձնաժողովում անվանման գրանցումը հարցականի տակ է դրել կազեկրայներ անվանման իրավաչափ լինելը: 2012 թվականի հունիսի 15-ին Ավստրիան ու Սլովենիան կարողացել են հաշտության եզր գտնել. Սլովենիան պահպանել է կրանսկի երշիկի անվանման իր իրավունքը, իսկ Ավստրիան իր հերթին իրավունք է ստացել հետագայում ևս օգտագործել «կրայներ» (Krainer) և «կեզեկրայներ» (Käsekrainer) անվանումները[7]:

Վիեննայի բարբառում «կեզեկրայներ» անվանումն արտասանվում է Eitrige (գերմ.՝ Eiter, բառացի` թարախ)[8]: Այս նրբերշիկը հիշատակվում է Վիեննայի բարբառի դասական օրինակում` ցույց տալով նրա հնչյունային ու բառային յուրահատկությունները[9]:

Վիեննական` a Eitrige mit an Schoafn, an Bugel und an 16er-Blech Գերմանական` eine Käsekrainer mit scharfem Senf, einem Brotanschnitt und eine Dose Ottakringer Bie[10] Թարգմանություն Կազեկրայներ մեկ նրբերշիկը կծու մանանեխով, հացի շերտով և Ottakringer գարեջրի տարայով:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Fast Food: Echt fett. Was ist "gesünder"? Burger, Burenwurst, Kebab oder Käsekrainer?»։ 2007-09-22։ Վերցված է 2016-06-27 
  2. «Käsekrainer und andere Wurstspezialitäten in Brühwürste, Internationale Fleisch- und Wurstspezialitäten, Österreich» (de-DE)։ 2015-06-11։ Վերցված է 2016-06-27 
  3. «Radatz: Rezept - Radatz Käsekrainer»։ www.radatz.at։ Վերցված է 2016-06-28 
  4. «Österreichs beliebteste Grillwurst | Gastro News .wien» (de-DE)։ 2014-04-30։ Վերցված է 2016-06-28 
  5. Колбаса Berner-Würstel была названа не в честь города в Швейцарии, а по имени изобретателя рецепта австрийца Эриха Бернера из Целль-ам-Зе
  6. EUROPÄISCHE KOMMISSION VERORDNUNG (EG) Nr. 510/2006 DES RATES „KRANJSKA KLOBASA“(գերմ.). — 2012.
  7. «Kompromiss im Käsekrainer-Streit - oesterreich.ORF.at»։ oesterreich.orf.at։ Վերցված է 2016-06-28 
  8. «Eitrige (die)»։ Echt Wien։ Verein zur Förderung der Vielfalt der Wiener Kunst & Kultur 
  9. Wiener Zeitung Online։ «Das 16er Blech macht Karriere - Wiener Zeitung Online»։ Վերցված է 2016-06-28 
  10. «Die Eitrige»։ Վերցված է 2016-06-28