Խուան Պանտոխա դե լա Կրուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Խուան Պանտոխա դե լա Կրուս
El nacimiento de la Virgen, por Juan Pantoja de la Cruz.jpg
Ծնվել է 1553
Ծննդավայր Վալյադոլիդ, Կաստիլիա և Լեոն
Մահացել է հոկտեմբերի 26, 1608({{padleft:1608|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:26|2|0}})[1][2][3]
Մահվան վայր Մադրիդ, Մադրիդ, Իսպանիա[1]
Քաղաքացիություն Իսպանիա
Մասնագիտություն նկարիչ
Juan Pantoja de la Cruz Վիքիպահեստում

Խուան Պանտոխա դե լա Կրուս (1553, Վալյադոլիդ, Կաստիլիա և Լեոն - հոկտեմբերի 26, 1608({{padleft:1608|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:26|2|0}})[1][2][3], Մադրիդ, Մադրիդ, Իսպանիա[1]), իսպանացի նկարիչ[4]: Աշխատել է Ֆիլիպ II-ի և Ֆիլիպ III-ի արքունիքում` որպես արքունի դիմանկարիչ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խուան Պանտոխա դե լա Կրուստը, ինչպես նրա ուսուցիչ նկարիչ Ալոնսո Սանչես Կոելոն, ծնունդով Իսպանիայից են[5]: Նա ծնվել է Վալյադոլիդիայում 1553 թվականին: Մահացել է Մադրիդում 1608 թվականի հոկտեմբերին: Ենթադրաբար նա մայրաքաղաք է տեղափոխվել շատ փոքր հասակում և աշակերտել է Սանչես Կոելոյին, ում հետ, ըստ մի քանի իսպանական հետազոտողների, ազգակցական կապ ունի: Երբ Պանտոխան աշխատում էր իր ուսուցչի արհեստանոցում, հիմնականում չէր ստորագրում իր աշխատանքները, սակայն որոշ անանուն աշխատանքներ որակավորվել են որպես նրա վրձնի գործեր: Սանչես Կոելոյի մահից հետո արքունի նկարչից Պանտոխան դաձավ անկախ վարպետ: Արքունիքի պաշտոնական նկարիչ Պանտոխան դարձել է Ֆիլիպ III-ի գահակալումից սկսած (1598 թվական) և հենց այդ պահից սկսվում է նրա աշխատանքների գրանցումը:

Իզաբելա Էռցգերցոգինի նկարը (1599 թվական, Մյունխեն)

Ոճ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նկարագրելով նրա նկարների ոճը` հետազոտողները նշում են, որ Պանտոխան նկարել է նաև հագուստ և զարդեր, տրվել է մանրամասնություններին և չի խուսափել ֆլամանդական ավանդույթների չոր օբյեկտիվությունի: Պանտոխայի լավագույն աշխատանքներն են համարվում նրա` երիտասարդ արքայադուստրերի դիմանկարները, որտեղ խստության հետ մեկտեղ կերպարներն օժտված են նկատելի հմայքով: Ֆիլիպ II-ի դիմանկարներում Պանտոխան շեղվում էր ուսուցչի ուղղությունից: Պանտոխայի ստեղծագործությունն ընդհանուր առմամբ կարելի է կոչել «իսպանական դիմանկարի» ձևավորման ուղղությամբ կատարված ես մեկ քայլ:

Ֆիլիպ III-ի նկարը

Հեղինակային խնդիրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վերջին տարիների ընթացքում իր աշխատանքներից շատերը, ինչպես նաև Սանչես Կոելոյի գեղանկարը ժամանակակից հետազոտողները վերագրվում են այդ տարիներին նույնպես արքունիքում աշխատող իտալացի նկարիչ Ս. Անգիսոլեին: Ամեն դեպքում այդ նկարները ոչ մի նկարչի կողմից ստորագրված չեն: Արքայական ընտանիքից Սանչես Կոելոյի և Պանտոխայի դիմանկարների սեփականաշնորումը եղավ 19-րդ և 20-րդ դարերում` ըստ դատարանի պաշտոնական տվյալների:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]