Խորվաթիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկ
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում Խորվաթիայի օբյեկտները թվով 10-ն են (2017 թվականի դրությամբ), որը կազմում է ընդհանուր թվի 1,0 % -ը (1073-ը 2017 թվականին)։ 8 օբյեկտներ ցանկում ներառված են մշակութային չափանիշներով, ընդ որում դրանցից 2-ը ճանաչվում է որպես մարդկային ստեղծագործ հանճարի գլուխգործոց (չափանիշ)։ Բացի այդ, 2016 թվականի դրությամբ Խորվաթիայի տարածքում տեղակայված են 15 օբյեկտներ, որոնք Համաշխարհային ժառանգության ցանկում ընդգրկվելու թեկնածուներ են[1]։ Խորվաթիայի Հանրապետությունը 1992 թվականի դեկտեմբերի 18–ին վավերացրել է ժառանգության պաշտպանության կոնվենցիան[2]։ Խորվաթիայի առաջին երեք օբյեկտն ընդգրկվել է ցանկում 1979 թվականին, Համաշխարհային ժառանգության հանձնաժողովի 3-րդ նստաշրջանում։
Ցանկ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Այս աղյուսակում օբյեկտները տեղակայված են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցուցակում։
| # | Պատկեր | Անուն | Տարածաշրջան | Ստեղծման տարեթիվ | Ցանկում ընդգրկվելու տարեթիվ | № | Չափանիշներ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |  |
Հին քաղաք Դուբրովնիկ (խորվ.՝ Stari grad Dubrovnika) |
Ժուպանություն՝ Դուբրովնիկ Ներետվա | 12 դարից սկսած | 1979 | № 95 | i, iii, iv |
| 2 |  |
Սպլիտ քաղաքի պատմական կենտրոն և Դիոկղետիանոսի պալատ (խորվ.՝ Split s Dioklecijanovom palačom) |
Ժուպանություն՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկա | 3–րդ դար | 1979 | № 97 | ii, iii, iv |
| 3 |  |
Ազգային պարկ՝ Պլիտվիչկա լճեր (խորվ.՝ Nacionalni park Plitvička jezera) |
Մոտակա քաղաք՝ Սլուն Ժուպանություն՝ Լիչկո Սենսկա,ոչ մեծ շրջան՝ Կարլովացկո |
1949 | 1979 | № 98 | vii, viii, ix |
| 4 |  |
Եվֆրազիևա բազիլիկա Պորեչ քաղաքում (խորվ.՝ Biskupska zgrada Eufrazijeve bazilike u Poreču) |
Ժուպանություն՝ Իստրիա | 6–րդ դար | 1997 | № 809 | ii, iii, iv |
| 5 |  |
Տրոգիր քաղաքի պատմական կենտրոն (խորվ.՝ Grad Trogir) |
Ժուպանություն՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկա | 12–րդ դարից սկսած | 1997 | № 810 | ii, iv |
| 6 |  |
Շիբենիկի տաճար Շիբենիկում (խորվ.՝ Katedrala sv. Jakova u Šibeniku) |
Ժուպանություն՝ Շիբենիկ Կնին | 1431 | 2000 | № 963 | i, ii, iv |
| 7 | .jpg) |
Ստալինգրադի դաշտավայր Խվար կղզու վրա (խորվ.՝ Starogradsko polje na Hvaru) |
Մոտակա բնակավայր՝ Վրբոսկա Ժուպանություն՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկա |
— | 2008 | № 1240 | ii, iii, v |
| 8 |  | Ստեչկի՝ միջնադարյան գերեզմանաքարեր (խորվ.՝ Stećci, srednjovjekovni nadgrobni spomenici) ա) Վելիկա և Մալա Ցրլիվիցա|hr|Crljivica}} բ) Սուրբ Բարբարան Դուբրավկայում | Ժուպանություն՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկա, Դուբրովնիկ Ներետվա (Բոսնիա և Հերցեգովինա, Սերբիա, Չեռնոգորիա) | 12–րդ դար—16–րդ դար | 2016 | 1504 | iii, vi |
| 9 |  | Հաճարենու կուսական անտառները Կարպատներում և Եվրոպայի այլ տարածաշրջաններում (իտալ.՝ Foreste primordiali dei faggi dei Carpazi e di altre regioni d'Europa) ա) Ազգային պարկ՝ Հյուսիսային Վելեբիտ բ) Ազգային Պակլենիցա | Ժուպանություն՝ Լիչկո Սենսկա, Զադար (Ավստրիա, Ալբանիա, Բելգիա, Բուլղարիա, Գերմանիա, Իսպանիա, Իտալիա, Ռումինիա, Սլովակիա, Սլովենիա, Ուկրաինա) | — | 2007, ընդլայնվել է՝ 2011, 2017 | 1133 | ix |
| 10 |  | Վենետիկ պաշտպանողական կառույց 16—17-րդ դարեր (խորվ.՝ Mletačke utvrde od 15. do 17. stoljeća: Stato da Terra i zapadni Stato da Mar) ա) Զադար բ) Շիբենիկ | Ժուպանություն՝ Զադար (Խորվաթիա), Շիբենիկ Կնին | 16–րդ դար—17–րդ դար | 2017 | 1533 | iii, iv |
Օբյեկտների աշխարհագրական տեղադրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Թեկնածու ցանկ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Այս ցանկը ցույց է տալիս Խորվաթիայի կառավարության կողմից առաջարկված օբյեկտները՝ Համաշխարհային ժառանգության ցուցակում ընդգրկվելու համար։
| # | Պատկեր | Անուն | Տարածաշրջան | Ստեղծման տարեթիվ | Ցանկում ընդգրկվելու տարեթիվ | № | Չափանիշ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |  | Եպիսկոպոսական համալիր Զադարում (խորվ.՝ Biskupovog kompleks u Zadaru) | Քաղաք՝ Զադար Ժուպանություն՝ Զադար | մ․թ․ա․ 9–րդ դարից սկսած | 2005 | 157 | i, ii, iii, iv, vi |
| 2 |  | Պատմամշակույթային համայնք՝ Ստոնի մերձակայք (խորվ.՝ Ston) | Ժուպանություն՝ Դուբրովնիկ Ներետվա | 15–րդ դարից սկսած | 2005 | 160 | i, iii, iv, v |
| 3 |  | Տվրդժա — Օսյեկ քաղաքի հին շրջան (խորվ.՝ Osječka Tvrđa) | Քաղաք՝ Օսյեկ Ժուպանություն՝ Օսյեկ-Բարբարա | 1687 սկսած | 2005 | 161 | i, iv, vi |
| 4 |  | Վարաժդին քաղաքի պատմական շրջան (խորվ.՝ Stari grad Varaždin) | Ժուպանություն՝ Վարաժդին | 12–րդ դարից սկսած | 2005 | 162 | i, iii, iv, vi |
| 5 |  | Վելիկի Տաբոր ամրոց (խորվ.՝ Veliki Tabor) | Մոտակա քաղաք՝ Պրեգրադա Ժուպանություն՝ Կրապինսկո–Զագորսկայա | 12–րդ դարից սկսած | 2005 | 1167 | iv |
| 6 |  | Բնության պարկ՝ Լոնսկոյի դաշտ (խորվ.՝ Park prirode Lonjsko polje) | Մոտակա քաղաք՝ Սիսակ Ժուպանություն՝ Սիսակ-Մոսլավինկայա | — | 2005 | 2012 | նշված չէ |
| 7 |  | Վելեբիտ լեռնաշղթա (խորվ.՝ Velebit) | Ժուպանություն՝ Լիցկո-Սենսկայա, Զադար, Շիբենիկ Կնին | — | 2005 | 2013 | vii, viii, ix, x |
| 8 |  | Դունայ-Իլլեր-հռենոսյան լիմես (խորվ.՝ Dunavski limes) | Ժուպանություն՝ Օսյեկ-Բարբարա | մ․թ․ա․ 1–ին դար | 2005 | 2014 | i, ii, iii, iv, v |
| 9 | | Ընդլայնվել է՝ Սպլիտ քաղաքի պատմական կենտրոնը և Դիոկղետիանոսի պալատ (խորվ.՝ Split s Dioklecijanovom palačom) | Ժուպանություն՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկա | 3–րդ դար | 2005 | 2015 | i, ii, iii, iv, v |
| 10 |  | Լյուբենիցե (խորվ.՝ Lubenice) | Ժուպանություն՝ Պրիմորսկո Գորանսկա | 15–րդ դար | 2007 | 2017 | v |
| 11 |  | Խաղողի այգիները Պրոմոշտենում (խորվ.՝ Vinogradima u Primoštenu) | Ժուպանություն՝ Շիբենիկ Կնին | — | 2005 | 5102 | v, vi |
| 12 |  | Բլացկայի անապատ Բրաչ կղզու վրա (խորվ.՝ Pustinja Blaca) | Ժուպանություն՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկա | 1305 | 2007 | 5103 | ii, v |
| 13 |  | Մոտովուն (խորվ.՝ Motovun) | Ժուպանություն՝ Իստրիա | 12–րդ դար—13–րդ դար | 2007 | 5104 | ii, iv |
| 14 |  | Կորչուլա քաղաքի պատմական կենտրոն (խորվ.՝ Korčula) | Ժուպանություն՝ Դուբրովնիկ Ներետվա | 15–րդ դար—16–րդ դար | 2007 | ii, iii, iv, v | |
| 15 |  | Բնության պարկ Տելաշչիցա և ազգային պարի՝ Կորնատի (խորվ.՝ Nacionalni park Kornati i Park prirode Telašćica) | Ժուպանություն՝ Զադար | — | 2007 | vii, viii, x |
Օբյեկտների աշխարհագրական տեղադրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Թեկնածուներ՝ Համաշխարհային ժառանգության ցուցակում ընդգրկվելու համար։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «Tentative» (անգլերեն). UNESCO World Heritage Centre — Список кандидатов в объекты всемирного наследия ЮНЕСКО в Хорватии. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 20-ին. Վերցված է 1 ноября 2010-ին.
- ↑ «The States Parties - Croatia». unesco.org. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 20-ին. Վերցված է 1 ноября-ին.