Jump to content

Խնայողական հաշիվ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Խնայողական հաշիվ
ԵնթակատեգորիաԴեպոզիտ, արտադրանք Խմբագրել Wikidata

Խնայողական հաշիվ (անգլ.՝ savings account), մանրածախ բանկում բացված բանկային հաշվի տեսակ։

Ընդհանուր առանձնահատկություններից են՝ սահմանափակ քանակությամբ կանխիկացում, չեկի և կից դեբետային քարտերի հնարավորությունների բացակայություն, սահմանափակ փոխանցման տարբերակներ և օվերդրաֆտի անկարողություն: Ավանդաբար, խնայողական հաշիվների գործարքները լայնորեն գրանցվում էին խնայողական գրքույկում և երբեմն կոչվում էին խնայողական գրքույկ, և բանկային քաղվածքները չէին տրամադրվում, սակայն, ներկայումս նման գործարքները սովորաբար գրանցվում են էլեկտրոնային եղանակով և հասանելի են առցանց[1]:

Մարդիկ խնայողական հաշվին գումար են ավանդադրում տարբեր պատճառներով, այդ թվում՝ իրենց կանխիկը անվտանգ տեղում պահելու համար: Խնայողական հաշիվները սովորաբար վճարում են նաև տոկոսներ։ Նմանատիպ գրեթե բոլոր հաշիվները ժամանակի ընթացքում կուտակում են բարդ տոկոսներ: Մի շարք երկրներ պահանջում են, որ խնայողական հաշիվները պաշտպանված լինեն ավանդների ապահովագրությամբ, և որոշ երկրներ տրամադրում են կառավարության երաշխիք հաշվի մնացորդի առնվազն մի մասի համար:

Կան խնայողական հաշիվների բազմաթիվ տեսակներ, որոնք հաճախ ծառայում են որոշակի նպատակների: Դրանք կարող են ներառել երիտասարդ խնայողների հաշիվներ, թոշակառուների հաշիվներ, Սուրբ Ծննդյան ակումբի հաշիվներ: Որոշ խնայողական հաշիվներ ունեն նաև այլ հատուկ պահանջներ, ինչպիսիք են նվազագույն սկզբնական ավանդը, պարբերաբար կատարված ավանդները և կանխիկացման մասին ծանուցումները:

Բարձր եկամտաբերությամբ խնայողական հաշիվներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բարձր եկամտաբերությամբ խնայողական հաշիվները խնայողական հաշվի տեսակ են, որն ունի ավելի բարձր տոկոսադրույք, քան սովորական խնայողական հաշիվները: Այս հաշիվները սովորաբար 10 անգամ ավելի շատ տոկոս են վաստակում, քան սովորական խնայողական հաշիվները: Բարձր եկամտաբերությամբ խնայողական հաշիվները կարող են լավ տարբերակ լինել կարճաժամկետ ներդրումների համար[2][3]:

Կանոնակարգեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
20-րդ դարի սկզբի Տոլեդոյի բանկի գովազդը, որտեղ խնայողական հաշիվների համար տոկոսադրույքը կազմում էր 4%:

Միացյալ Նահանգներում, D կանոնակարգի (FRB) 204.2(d)(1) բաժինը նախկինում սահմանափակում էր խնայողական հաշիվներից խանխիկացումները ամսական վեց փոխանցմամբ կամ դուրսբերմամբ, սահմանափակում, որը վերացվել է 2020 թվականի ապրիլին, չնայած որոշ բանկեր շարունակում են կամավոր կերպով սահմանել սահմանափակում 2021 թվականից սկսած[4]։ Կանոնակարգի խախտումները կարող են հանգեցնել սպասարկման վճարի կամ հաշվի՝ ստուգողական հաշվի վերածվելու։

D կանոնակարգը սահմանում է խնայողական հաշվի մնացորդների համար ավելի փոքր պահուստի օրինական պահանջներ։ Բացի այդ, հաճախորդները կարող են պլանավորել կանխիկացումները՝ վճարներից խուսափելու և տոկոսներ վաստակելու համար, ինչը նպաստում է խնայողական հաշվի ավելի կայուն մնացորդների ստեղծմանը, որոնցով բանկերը կարող են վարկեր տրամադրել։

Խնայողական հաշիվները շատ տարածված են Հնդկաստանում, և բնակչության գրեթե 80%-ն ունի մեկ ու մի քանի խնայողական հաշիվներ[5]։ Պահուստային բանկը նաև ներդրել է Հիմնական Խնայողական Բանկի Ավանդային Հաշիվը[6], որն ունի որոշակի սահմանաչափեր, բայց թույլ է տալիս հաճախորդին բացել բանկային հաշիվ առանց նվազագույն մնացորդի։

Բանկերը պետք է հետևեն Հնդկաստանի պահուստային բանկի Ճանաչիր քո հաճախորդին ուղեցույցներին՝ անհատին թույլ տալու համար բացել խնայողական հաշիվ[7]:

Հնդկաստանում գրեթե յուրաքանչյուր բանկային ավանդ ապահովագրված է Ավանդների ապահովագրության և վարկային երաշխիքների կորպորացիայի կողմից՝ առավելագույնը 5,00,000 ռուփի կամ իրենց ավանդի գումարի չափով, որն ավելի ցածր է[8]:

Հայաստանում գործող բոլոր բանկերը առաջարկում են խնայողական հաշիվներ։ Բանկի հաշվարկած տոկոսային եկամուտը Հայաստանում հարկվում է 10% դրույքաչափով: Բանկն ինքնուրույն պահում է հարկը վճարման պահին: Խնայողական հաշիվների մնացորդները (ինչպես և ավանդները) պաշտպանված են Ավանդների հատուցումը երաշխավորող հիմնադրամի կողմից՝

  • 16 միլիոն ՀՀ դրամ՝ միայն դրամային հաշիվների համար,
  • 7 միլիոն ՀՀ դրամ՝ միայն արտարժութային հաշիվների համար[9]։

Խնայողական հաշիվներ կարելի է բացել նաև ԱՄՆ դոլարով կամ Եվրոյով, սակայն դրանց տոկոսադրույքները զգալիորեն ցածր են (սովորաբար 0.5% - 3%)[10]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. «What is a Savings Account? Different Types & How They Work». www.synchrony.com (անգլերեն). Վերցված է 2026-05-30-ին.
  2. Knueven, Liz. «The only difference between regular and high-yield savings that matters is the one that earns you 10 times more on your money». Business Insider. Վերցված է 2020-12-30-ին.
  3. Gravier, Elizabeth (2020-06-22). «What a high-yield savings account is and how it can grow your money» (անգլերեն). CNBC. Վերցված է 2020-12-30-ին.
  4. Carrns, Ann (2021 թ․ ապրիլի 30). «Banks Were Allowed to Give People More Access to Savings in the Pandemic». The New York Times. Վերցված է 2021 թ․ օգոստոսի 13-ին.
  5. «Basic Savings Bank Deposit Account (BSBDA) - A Complete Guide | HDFC Bank». www.hdfcbank.com. Վերցված է 2024-12-05-ին.
  6. Sanghera, Tish. «Banking in India: Why many people still don't use their accounts» (անգլերեն). Al Jazeera. Արխիվացված օրիգինալից 2023 թ․ հունիսի 2-ին. Վերցված է 2024-01-08-ին.
  7. «Know Your Customer (KYC) Guidelines - Anti-Money Laundering Standards». Enforcement Directorate—India. Արխիվացված է օրիգինալից 2012-08-01-ին.
  8. «DICGC - For Depositors - A Guide to Deposit Insurance». Deposit Insurance and Credit Guarantee Corporation (DICGC). Արխիվացված օրիգինալից 2023-05-28-ին. Վերցված է 2024-01-08-ին.
  9. «https://www.arlis.am/hy/acts/147387». {{cite web}}: External link in |title= (օգնություն)
  10. «Deposits in Armenia 2026 - Compare Interest Rates of 17 Banks». Armenian Financial Marketplace (բրիտանական անգլերեն). Վերցված է 2026-05-30-ին.