Խաչատուր Վարդպարոնյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Խաչատուր Վարդպարոնյան
Copy (2) of p 009.jpg
Ծնվել էդեկտեմբերի 24, 1924(1924-12-24)
ԾննդավայրԳյումրի, Կիւմրի, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ
Վախճանվել էդեկտեմբերի 4, 2004(2004-12-04) (79 տարեկանում)
Մահվան վայրԳյումրի, Հայաստան
Ազգությունհայ
Մասնագիտություննկարիչ և դիզայներ
ՊարգևներՀայկական ԽՍՀ վաստակավոր նկարիչ Փառքի շքանշան ԽՍՀՄ «Արիության համար» մեդալ «Մարտական ծառայությունների» մեդալ և «Աշխատանքային արիության համար» մեդալ
ԱնդամակցությունՀայաստանի նկարիչների միություն

Խաչատուր Անուշավանի Վարդպարոնյան (դեկտեմբերի 24, 1924(1924-12-24), Գյումրի, Կիւմրի, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - դեկտեմբերի 4, 2004(2004-12-04), Գյումրի, Հայաստան), հայ նկարիչ, դիզայներ: ՀԽՍՀ (1973), ԽՍՀՄ վաստակավոր նկարիչ (1978): Հայաստանի նկարիչների միության անդամ (1964):

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խաչատուր Վարդպարոնյանը ծնվել է Ալեքսանդրապոլում (այժմ՝ Գյումրի): 1940 թվականին ավարտել է Գյումրու նկարչական դպրոցը: Մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին, Նովոռոսիյսկի գրավման օպերացիայի ժամանակ վիրավորվել է և տեղափոխվել հոսպիտալ, այնուհետև Սոչի: Ապաքինվելուց հետո մասնակցել է Սմոլենսկի, Օրշայի, Վիտեբսկի, այնուհետև Լեհաստանի ազատագրման մարտերին: Հոսպիտալում նկարել է ազատագրված քաղաքները, գյուղերի այրված և քանդված շենքերը: Այդ շարքից է «Կանաչ դադար» կտավը: 1946 թվականին ընդունվել է Երևանի գեղարվեստի ինստիտուտ: 1949 թվականին երրորդ կուրսն ավարտելուց հետո «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի կողմից գործուղվել է Մոսկվա՝ սովորելու կինոնկարիչների և մուլտիպլիկատորների եռամյա բարձրագույն դասընթացը: Ավարտելուց հետո «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայում մասնակցել է բազմաթիվ մուլտֆիլմերի ստեղծմանը, եղել է մուլտիպլիկատոր և բեմադրող-նկարիչ: 1954 թվականից աշխատել է Մոսկվայի ձևավորման և գովազդային վարչության գեղարվեստական կոմբինատում, նախ՝ նկարիչ-ձևավորող, ապա՝ գլխավոր նկարիչ: 1963 թվականին վերադարձել է Լենինական, նշանակվել քաղաքի գեղարվեստական ձևավորման և գովազդի ձեռնարկության ղեկավար: 1964 թվականից եղել է Հայաստանի նկարիչների միության անդամ, Լենինականի նկարիչների միության նախագահը[1][2]: 2000 թվականից դասավանդել է Երևանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի Գյումրիի մասնաճյուղում[3]:

«Վերածնունդ» որմնանկարը ստեղծելիս, որտեղ նկարիչը պատկերում է ընկերոջը՝ Մինաս Ավետիսյանին: Մինասը պատկերված է վրձինն ու ներկապնակը ձեռքին
Մինաս Ավետիսյանի հետ

Կտավներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Պարտեզում վարդ է բացվել»
  • «Հակոբ Ջիվանյանի դիմանկարը», 1981
  • «Վերածնունդ», 1979 (որմնանկար, Լենինականի գուլպա-նասկեղենի ֆաբրիկա)
  • «Հայ աղջիկներ», 1997 (խճանկար)
  • «Լենինական. ամպամած օր», 1972
  • «Մարշալ Բաղրամյան», 2000
  • «Գյումրեցի հարսնացուն», 1978
  • «Պատուհանի մոտ»
  • «Կանաչ դադար»
  • «Կեսօր»
  • «Գյումրի: Տարվա եղանակները», 2000
  • «Յոթ վերք եկեղեցին»
  • «Հին Լենինական»
  • «Հին թաղամաս»
  • «Ձմեռը Գյումրիում», 1997
  • «Գյուղը լեռներում»
  • «Արագած»
  • «Խոր Վիրապ»
  • «Մալիշկա գյուղը»
  • «Կեսօր»
  • «Սարերում»

Պարգևներ, մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարիչ , 1973
  • ԽՍՀՄ վաստակավոր նկարիչ, 1978
  • «Փառքի երրորդ» շքանշան
  • «Հայրենական մեծ պատերազմի» շքանշան

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ալբերտ Գրիգորյան, «Գեղանկարիչ Խաչատուր Վարդպարոնյան», Գյումրի: Էլորադո, 2004: SBN: 99930-903-5-2[4]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, Երևան, 2007 
  2. «Լենինականի վերջին բանաստեղծը. Խաչատուր Վարդպարոնյան – gyumriartunion»։ gyumriartunion.org։ Վերցված է 2016-12-24 
  3. Baghdasaryan Aram։ «AV Production - Խաչատուր Վարդպարոնյան»։ avproduction.am։ Վերցված է 2016-12-24 
  4. Գրիգորյան Ալբերտ Աղասու (2004-01-01)։ Գեղանկարիչ Խաչատուր Վարդպարոնյան։ Գյումրի: Էլորադո։ ISBN 9993090352