Լևոն Բաշալյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Լևոն Բաշալյան (1868 - 1943), հայ արձակագիր։

Ծնվել է Կ. Պոլսում, սովորել Պերպերյան վարժարանում, որն ավարտել է 1886-ին և դարձել օգնական խմբագիր «Մասիս» թրաթերթի։ Այնտեղ էլ սկսել է իր գրական-հրապարակախոսական փորձերը։ Հետագայում դարձել է Արփիարյանի խմբագրած «Մասիս» շաբաթաթերթի հիմնական ուժերից մեկը։ Այնտեղ տպագրել է հոդվածներ ռուս գրողների մասին, ինչպես Իվան Տուրգենևի և ուրիշների։ Այս ժամանակվանից էլ սկսել է գրել պատմվածքներ, որոնց նյութը Կ. Պոլսի քաղքենիական կյանքն է։ «Մասիսում» լույս են տեսել նրա «Հմայաթափ», «Դրացուհին», «Այս է եղել» և այլ պատմվածքները։ Հետագայում, երբ 1891-ին լույս է տեսնում «Հայրենիք» օրաթերթը, դառնում է նրա խմբագիրներից մեկը, այնտեղ տպագրելով բազմաթիվ հոդվածներ և գեղարվեստական երկեր։ 1895-96-ի կոտորածներից հետո անցել է արտասահման և դարձել 1898-ից Լոնդոնում Արփիար Արփիարյանի խմբագրությամբ լույս տեսնող «Նոր կյանք» պարբերականի օգնական խմբագիրը։ 1901-ին եկել է Կովկաս և հաստատվել Բաքվում, որտեղ ծառայել է նավթարդյունաբերական մի ընկերությունում։ Այս շրջանում «Մուրճ» ամսագրի 1901-02-ի համարներում վերատպվել են նրա պատմվածքներից մի քանիսը, ինչպես «Ղալաթիո ռեսթը», «Աղավնիները», «Խաչախճին» և այլն։ 1920-ին հեռացել է Բաքվից, այցելել է Կ. Պոլիս, ապա հաստատվել Փարիզում, նորից մղվելով դեպի գրական կյանքը։ պարբերական մամուլում, տարեցույցներում լույս են տեսել նրա մի քանի նոր երկերը։ 1928-32-ին Փարիզում խմբագրել է «Լա Ֆուայե» պարբերականը ֆրանսերեն լեզվով։

Կյանքի վերջին տարիներին գրել է իր հուշերը «Թրքահպատակի մը արկածները մեծ պատերազմին ատեն» վերնագրով, որը լույս է տեսել 1939-ին մամուլում։ 1943-ին Փարիզում լույս է տեսել նրա գեղարվեստական ստեղծագործությունների առաջին հատորը՝ գրականագետ Արշակ Չոպանյանի առաջաբանով։ 1945-ին նրա ստեղծագործությունները հրատարակվել է նաև Հալեպում, իսկ 1965-ին՝ Երևանում։[1]

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  1. Գառնիկ Ստեփանյան (1973). Կենսագրական բառարան, հատոր Ա. Երևան: «Հայաստան». p. էջ 181-182. 

Հղումներ[խմբագրել]