Լևիշկայի Աստվածածնի եկեղեցի
| Լևիշկայի Աստվածածնի եկեղեցի սերբ.՝ Богородица Љевишка | |
|---|---|
| Հիմնական տվյալներ | |
| Տեսակ | մայր տաճար, պատմության հուշարձան և հնագիտական հուշարձան |
| Երկիր | |
| Տեղագրություն | Պրիզրեն և Prizren Municipality?[1] |
| Դավանանք | ուղղափառություն |
| Թեմ | Eparchy of Raška and Prizren? |
| Մասն է | Medieval Monuments in Kosovo? |
| Ժառանգության կարգավիճակ | հատուկ նշանակության մշակույթային հուշարձան[2], Cultural heritage monument of Kosovo?[1] և Համաշխարհային ժառանգություն |
| Անվանված | Աստվածածին |
| Հիմնադիր | Stefan Milutin? |
| Ճարտարապետական ոճ | Serbo-Byzantine architecture? |
| Շինանյութ | ապար |
![]() | |
![]() | |
| 42°12′41″N 20°44′09″E / 42.211388888889°N 20.735833333333°E | |
Լևիշկայի Աստվածածնի եկեղեցի (սերբ.՝ Црква Богородица Љевишка / սերբ.՝ Црква Bogorodica Ljeviška), Սերբ ուղղափառ եկեղեցու Ռաշկո-Պրիզրենի թեմի տաճար, որը գտնվում է Կոսովո և Մեթոխիա ինքնավար մարզում՝ Պրիզրեն քաղաքում։
Պատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Եկեղեցու շինարարությունը լիազորել է Սերբիայի թագավոր Ստեֆան Միլուտինը 1306-1309 թվականներին[3]։ Եկեղեցին գտնվում է Կոսովո և Մեթոխիա մարզի հարավում՝ Պրիզրեն քաղաքում (հին քաղաքում)։ Լևիշկայի Աստվածածնի եկեղեցին Սերբիայի միջնադարյան ամենագեղեցիկ եկեղեցիներից մեկն է և ունի յուրօրինակ ճարտարապետական մտահղացում։ Որմնանկարները ստեղծվել են մոտավորապես 1307-1313 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում։ Նրանց ոճը նման է կոստանդնուպոլսյան ոճին։ Տաճարը որմնանկարներով զարդարել են հույն վարպետներ Միխայիլ Աստրապան և Եվտիխիոսը Թեսալոնիկիից։ Եկեղեցու տաճարային որմնանկարների մարգարիտը 13-րդ դարի Ողորմած Աստվածամոր սրբապատկերն է, որում Աստվածամայրը պատկերված է նորածին որդու հետ՝ հացով լի զամբյուղը ձեռքին։ Նորածին Հիսուսը զամբյուղից հաց է վերցնում և բաժանում այն տառապյալներին։ Այս որմնանկարը հավատացյալները համարում են հրաշագործ։
2006 թվականին եկեղեցին ընդգրկվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում։ 2006 թվականին այն ընդգրկվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության վտանգված օբյեկտների ցանկում՝ ալբանական գրոհայինների կողմից հնարավոր հարձակման պատճառով։ Այն գտնվում է KFOR-ի պաշտպանության ներքո 1999 թվականից ի վեր։ Սակայն այն խիստ վնասվել է 2004 թվականին տեղի ունեցած Կոսովոյի անկարգությունների ժամանակ հրկիզման հետևանքով։ Շուրջ 155 սերբական եկեղեցի և վանք ավերվել կամ վնասվել են Կոսովոյի ալբանացիների կողմից 1999 թվականի հունիսից մինչև 2004 թվականի մարտը, որպես կանոն, հրկիզումների միջոցով, ներառյալ միջնադարյան սրբավայրերը[4][5]։
2016 թվականին եկեղեցում տեղի է ունեցել առաջին պսակադրությունը 1999 թվականի հակամարտությունից հետո[6]։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- 1 2 Wiki Loves Monuments monuments database — 2017.
- ↑ https://nasledje.gov.rs/index.cfm?jezik=Serbian_CIR
- ↑ Curcic, Slobodan (2005). Judson J. Emerick (ed.). "Renewed from the Very Foundations": The Question of the Genesis of the Bogorodica Ljeviska in Prizren. Archaeology in architecture: studies in honor of Cecil L. Striker. von Zabern. էջ 23. ISBN 9783805334921. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 26-ին.
- ↑ «Prizren, OUR LADY OF LJEVIS (XIV century) - burnt inside (PHOTO: 22.3.2004) - Serbian Orthodox Church [Official web site]». Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ դեկտեմբերի 20-ին. Վերցված է 2020 թ․ հունիսի 7-ին.
- ↑ «Eighth anniversary of violence against KiM Serbs/OrthoChristian.Com». pravoslavie.ru. Վերցված է 2018 թ․ հուլիսի 29-ին.
- ↑ «Прво венчање у Богородици Љевишкој након сукоба на КиМ» (սերբերեն). Վերցված է 2016 թ․ հուլիսի 17-ին.
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Եկեղեցու նկարագրությունը Ռուս-սերբական եղբայրության կայքում
- Եկեղեցու մասին կայք մանրամասն նկարագրությամբ(անգլ.)
| Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լևիշկայի Աստվածածնի եկեղեցի» հոդվածին։ |
| ||||||

