Լուցիոս Կվինկտիոս Ցինցինատոս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Լուցիոս Կվինկտիոս Ցինցինատոս
լատ.՝ Lucius Quinctius Cincinnatus
Դիմանկար
Ծնվել էմ. թ. ա. 519 կամ մ. թ. ա. 519
ԾննդավայրՀռոմի թագավորության պատմություն
Մահացել էՄ.թ.ա. 430-ականներ
Մահվան վայրՀռոմեական Հանրապետություն
ՔաղաքացիությունՀին Հռոմ
Մասնագիտությունագարակապան, Ancient Roman politician և Ancient Roman military personnel
Ամուսինանհայտ
Ծնողներհայր՝ Quinctius?[1], մայր՝ անհայտ
Զբաղեցրած պաշտոններRoman dictator?, հինհռոմեացի սենատոր, Roman dictator? և կոնսուլ
ԵրեխաներLucius Quinctius Cincinnatus?, Titus Quinctius Poenus Cincinnatus? և Caeso Quinctius?[2]
Cincinnatus Վիքիպահեստում

Լուցիոս Կվինկտիոս Ցինցինատոս (լատ.՝ Lucius Quinctius Cincinnatus),(մ. թ. ա. 519 կամ մ. թ. ա. 519, Հռոմի թագավորության պատմություն - Մ.թ.ա. 430-ականներ, Հռոմեական Հանրապետություն) , մ․թ․ա․ 460 թվականին հին հռոմեական պատրիկների զորահրամանատար, մ․թ․ա․ 460 թվականին հյուպատոս (կամ հյուպատոս-սուֆեկտ), երկու անգամ եղել է դիկտատոր (մ․թ․ա․ 458 և 439 թվականներին)։ Հռոմեացիների շրջանում համարվել է Հռոմեական հանրապետության վաղ շրջանի հերոսներից մեկը, առաքինության և պարզության օրինակ։ Եղել է մշտական ընդդիմություն պլեբեյների նկատմամբ, դիմադրել է Տերենտիլիա Արսայի առաջարկին՝ կազմել օրենքների գրավոր օրենսգիրքը, որը հավասարեցնում է պատրիկների և պլեբեյների իրավունքները։ Ցինցինատոսն ապրել է համեստ պայմաններում, աշխատել է իր փոքրիկ առանձնատանը։ Կիսալեգենդար կերպարի պատճառով նրա կյանքի մասին տեղեկությունն այնքան խեղաթյուրված է, որ դժվար է իմանալ նրա իրական ճակատագրի մասին։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դիկտատոր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցինցինատոսն ընտրվում է դիկտատոր

Առաջին անգամ Ցինցինատոսը նշանակվել է դիկտատոր, երբ արևելքից և հարավ-արևելքից վոլսկների էկվերի ցեղը սկսել է սպառնալ Հռոմին՝ շրջապատելով Հռոմեական բանակը Ալգիդայի լեռներում։ Հռոմի սենատը Ցինցինատոսին թույլ է տվել զբաղեցնել բռնապետի պաշտոնը՝ քաղաքը փրկելու համար։

Ըստ հռոմեական բռնակալների (Տիտու Լիբիա և այլն), Ցինցինատոսն այդ ժամանակ զբաղվում էր հողագործությամբ և գիտեր, որ իր հեռանալը կարող էր սովի պատճառ հանդիսանալ, եթե նրա բացակայության դեպքում երկիրը անսասան մնար։ Այնուամենայնիվ, նա համաձայնեց և 6 օր անց Ալգիդայի լեռների մոտ ջարդեց էկվովերին ու վոլսկներին։ Տասնչորս օր անց նա կրկին սկսեց գյուղական աշխատանքով զբաղվել։ Ճգնաժամի ավարտից հետո նրա անհապաղ հրաժարականը և իշխանությունից հրաժարվելը հաճախ ներկայացվում էին որպես լավ ղեկավարության, հանրային բարիքի, քաղաքացիական առաքինության և համեստության օրինակ։

Երկրորդ անգամ նա դիկտատոր է դարձել մ. թ. ա. 439 թվականին՝ պլեբեյների ապստամբությունը ճնշելու համար։

Ընտանիք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շնորհիվ անտիկ մատենագիր Տիտա Լիբիայի փախուստի gրության[3], հայտնի է Ցինցինատոսի կնոջ անունը[4].

Մշակույթում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցինցինատոսի պատկերը հանդիպվում է ժամանակակից արվեստում, որպես համեստության նկարազարդում։ Մասնավորապես, Էրմիտաժում գտնվող Տիեպոլոյի նկարի վրա նա պատկերված է գյուղացու հագուստով, գութով ու եղանով։ Իսկ նրա կալվածքում գտնվող հռոմեական զինվորները նրան հանձնում են իշխանության գերարտոնությունները՝ թուրը և գավազանը։

Ցինցինատի անունը կրում է Վլադիմիր Նաբոկովի «Մահապատժի հրավեր» վեպի գլխավոր հերոսը։

Ժառանգություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցինցինատոսի պատվին անվանակոչվել են Իտալիայի Չինչինատո քաղաքը։ Ցինցինատի շքանշանը նույնպես կոչվել է Ցինցինատոսի պատվին։ Օհայո նահանգում գտնվող Ցինցինատի քաղաքը նույնպես կրում է նրա անվանումը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Digital Prosopography of the Roman Republic
  2. Любкер Ф. Quintii (ռուս.) // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / под ред. Ф. Ф. Зелинский, А. И. Георгиевский, М. С. Куторга, Ф. Гельбке, П. В. Никитин, В. А. КанскийСПб.: Общество классической филологии и педагогики, 1885. — С. 1141—1142.
  3. Тит Ливий. История Рима от основания Города, III, 26 (9);
  4. Мюнцер, Фридрих. Racilius 2 // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft (RE). — 1914. — Bd. I A, 1. — Sp. 30.

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Цинциннат Луций Квинкций». БСЭ, 3 издание
  • "Cincinnatus, Lucius Quinctius." Encyclopædia Britannica from Encyclopædia Britannica 2007 Ultimate Reference Suite (2007)