Լոուջան Հատլուլ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Լոուջան Հատլուլ
արաբ․՝ لجين الهذلول‎‎
Loujain Alhathloul.jpg
Ծնվել էհուլիսի 31, 1989(1989-07-31) (30 տարեկան)
ԾննդավայրՋիդդա, Մեքքայի շրջան, Սաուդյան Արաբիա
ՔաղաքացիությունFlag of Saudi Arabia.svg Սաուդյան Արաբիա
ԿրթությունԲրիտանական Կոլումբիայի համալսարան և Սորբոն
Մասնագիտությունֆեմինիստ, ակտիվիստ և իրավապաշտպան
ԱմուսինՖահադ Ալբուտարի
Պարգևներ և
մրցանակներ
100 կին
Կայքloujainhathloul.com
Loujain Alhathloul Վիքիպահեստում

Լոուջան Հատլուլ (արաբ. لجين الهذلول‎, հուլիսի 31, 1989(1989-07-31), Ջիդդա, Մեքքայի շրջան, Սաուդյան Արաբիա), Սաուդյան Արաբիայի բնակչուհի, հասարակական գործիչ, այլադավան, կանանց իրավունքների պաշտպանության և սոցիալական մեդիայի շարժման ակտիվիստ:

Մի քանի անգամ բանտարկվել և ազատ է արձակվել Սաուդյան Արաբիայում կանանց ավտոմեքենա վարելու արգելքը խախտելու համար: 2018 թվականի մայիսին կանանց իրավունքների պաշտպան մի քանի հայտնի ակտիվիստների հետ ձերբակալվել է ապակայունացման փորձի մեղադրանքով: Աշխարհում ամենաազդեցիկ հարյուր արաբ կանանց ամենամյա վարկանիշային աղյուսակում (Top 100 Most Powerful Arab Women 2015) զբաղեցրել է 3-րդ տեղը[1][2][3][4][5]։

Ալ-Հատլուլը հայտնի է ինչպես կանանց մեքենա վարելու շարժման մեջ ունեցած դերի համար, այնպես էլ Սաուդյան Արաբիայում տղամարդկանց խնամակալության համակարգին հակադրելու համար։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լոուջան Հատլուլը ծնվել է 1989 թվականի հունիսի 31-ին Ջիդդա քաղաքում: Ավարտել է Բրիտանական Կոլումբիայի համալսարանը:

Հատլուլը լայն ճանաչում ստացավ 2014 թվականի դեկտեմբերին, երբ ձերբակալվեց ավտոմեքենա վարելու համար (երկրում կանանց արգելված էր նստել ավտոմեքենայի ղեկին): Լոուջան Հատլուլը շուրջ երկու ամիս անցկացրեց բանտում: Նրա արարքը խթան հանդիսացավ կանանց մեքենա վարելու իրավունքի հասարակական քննարկման համար: 2015 թվականին նա ընդգրկվեց հարյուր ամենաազդեցիկ արաբ կանանց ամենամյա ցանկում Arabian Business Magazine-ի վարկանիշով[6][7][8][9]: «Amnesty International» միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպության կողմից ճանաչվել է որպես խղճի բանտարկյալ:

2017 թվականի հունիսի 4-ին Հատլուլը ոստիկանության աշխատողների կողմից ձերբակալվեց Դամամի Ֆահադ թագավորի անվան օդանավակայանում[10]: Ձերբակալման պատճառը դեռևս չի բացահայտվել, երկրի իշխանությունները նրան թույլ չեն տալիս դիմելու իր փաստաբանին կամ կապվել ընտանիքի անդամների հետ[11]:

2018 թվականի հունիսի դրությամբ Սաուդյան Արաբիայում կանայք մեքենա վարելու իրավունք են ստացել, սակայն Լոուջան Հատլուլը շարունակում է բանտարկված մնալ իր գործընկեր ակտիվիստների հետ[12][13]: Խոշտանգումների ժամանակ հարվածել են նրանց ոտքերին, էլեկտրաշոկի են ենթարկել, մտրակվել «հյուրանոց» կամ «սպայի հյուրատուն» կոչվող խոշտանգման վայրերում[14][15]: Ըստ Լոուջան Հատլուլի քրոջ՝ Ալիայի (որը բնակվում է Բրյուսելում, Բելգիա), Լոուջան հանդեպ կիրառված խոշտանգման տեխնիկան ներառել է նաև ծեծ, էլեկտրակշոկ և ջրով խոշտանգումներ 2018 թվականի մայիս-օգոստոս ամիսներին: Լոուջան Հատլուլի ծնողները նշել են, որ իրենց այցելության ընթացքում Լոուջանի «ազդրերը սևացել էին կապտուկներից» և Լոուջանն «անվերահսկելիորեն ցնցվում էր, չկարողանալով պահել իր ձեռնաշղթան, քայլել կամ նորմալ նստել»[16]: Ըստ Ալիա ալ-Հատլուլի՝ Սաուդ ալ-Քահտանին խոշտանգումների ժամանակ այցելել է Լոուջանին, ծիծաղելով նրա վրա՝ սպառնացել բռնաբարել և սպանել նրան, մարմինը գցել կոյուղի և տանջել է Ռամադանի գիշերվա ընթացքում[16]:

2018 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ Հատլուլը իր համակիրների հետ եղել է Դհահբանի կենտրոնական բանտում[17][18][15]: Ըստ նրա եղբայր Վալիդ ալ-Հատլուլի՝ (որն ապրում է Օնտարոյում, Կանադա), 2019 թվականի փետրվարի դրությամբ Լոուջանը գտնվել է ալ-Հաիր բանտում[19]:

2019 թվականի մարտի 1-ին Սաուդյան Արաբիայի հանրային դատախազը հայտարարեց, որ նախաքննությունն ավարտված է, և նրանք պատրաստվում են դատավարություն սկսել Ալ-Հատլուլին և այլ ակտիվիստների հանդեպ՝ պետական անվտանգությունը խաթարելու համար[20]:

Դատավարությունը սկսվել է 2019 թվականի մարտի 13-ին, չնայած մեղադրանքները նշված չէին, և լրագրողներին ու դիվանագետներին արգելել են մասնակցել դատական գործընթացին[21][22]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Saudi Arabia 'arrests women's rights activists'»։ Al Jazeera English։ 2018-05-19։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-05-19-ին։ Վերցված է 2018-05-19 
  2. «Saudi Arabia: Women's Rights Advocates Arrested — Jumping Ahead of Crown Prince's Reforms Risks Jail Time»։ Human Rights Watch։ 2018-05-18։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-05-19-ին։ Վերցված է 2018-05-19 
  3. «Women who defied Saudi Arabia's driving ban freed after months in jail»։ Mashable։ 2015-02-13։ Արխիվացված օրիգինալից 2017-10-06-ին։ Վերցված է 2015-03-07 
  4. Michelle Ghoussoub (2018-05-29)։ «Incredibly fierce' UBC graduate among activists detained in Saudi Arabia»։ CBC News։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-05-30-ին։ Վերցված է 2018-05-31։ «A graduate of the University of British Columbia is among 10 activists recently arrested in Saudi Arabia. Loujain Al-Hathloul attended UBC between 2009 and 2014, graduating with a degree in French.» 
  5. «The 100 Most Powerful Arab Women 2015»։ ArabianBusiness.com։ 2015-03-04։ Արխիվացված օրիգինալից 2015-03-05-ին։ Վերցված է 2018-05-31 
  6. «Two Saudi Women Who Were Detained for Defying a Driving Ban Have Been Freed»։ Time magazine։ 2015-02-13։ Արխիվացված օրիգինալից 2016-10-29-ին։ Վերցված է 2015-03-04։ «Loujain al-Hathloul and Maysaa al-Amoudi had been held since Dec. 1, after al-Hathloul, 25, attempted to drive into Saudi Arabia from the United Arab Emirates, Agence France-Presse reports.» 
  7. «Saudi Women Free After 73 Days in Jail for Driving»։ The New York Times։ 2015-02-13։ Արխիվացված օրիգինալից 2017-09-27-ին։ Վերցված է 2015-03-04 
  8. «Saudi women jailed for driving 'released from prison' after two months»։ The Independent։ 2015-02-13։ Արխիվացված օրիգինալից 2017-10-12-ին։ Վերցված է 2015-03-04 
  9. «Saudi Arabia Releases Two Women Drivers From Jail»։ The Wall Street Journal։ 2015-02-13։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-05-27-ին։ Վերցված է 2015-03-04 
  10. Կին վարորդներին Սաուդյան Արաբիայում կդատեն ահաբեկիչների պես
  11. «Saudi women who defied driving ban ‘freed from jail’»։ France 24։ 2015-02-13։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-03-31-ին։ Վերցված է 2015-03-07 
  12. «Female activists detained ahead of Saudi driving ban reversal»։ The National։ 2018-05-20։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-05-ին։ Վերցված է 2018-05-31։ «Some state-linked media outlets published the names of those detained, which include Loujain al-Hathloul, Aziza al-Yousef and Eman al-Najfan.» 
  13. Sarah El Sirgany, Hilary Clarke (2018-05-21)։ «Saudi Arabia arrests female activists weeks before lifting of driving ban»։ CNN։ Արխիվացված օրիգինալից 2018-05-21-ին։ Վերցված է 2018-05-31։ «Activists Loujain al-Hathloul, Iman al-Nafjan, Aziza al-Yousef and Aisha Almane were arrested last week, along with four male supporters, the government and Saudi media said Friday.» 
  14. ALQST Confirms New Details of Torture of Saudi Women Activists as British MPs Seek Access to Prisons to Investigate
  15. 15,0 15,1 Saudi Arabia: Reports of torture and sexual harassment of detained activists
  16. 16,0 16,1 My Sister Is in a Saudi Prison. Will Mike Pompeo Stay Silent?
  17. «Saudi women can now drive — but activists jailed»։ ABC News (en-AU)։ 24 June 2018։ Վերցված է 25 June 2018 
  18. «Saudi driving ban ends as women's rights activists remain jailed»։ Aljazeera.com։ Վերցված է 25 June 2018 
  19. «Brother of Saudi woman ‘being tortured in prison’ fears her treatment is getting worse»։ The Independent։ 22 February 2019 
  20. Hubbard Ben (2 March 2019)։ «Saudi Arabia Moves Toward Trials of Women’s Rights Activists»։ The New York Times։ Վերցված է 4 March 2019 
  21. Oppenheim Maya (13 March 2019)։ «Saudi women's rights campaigner who has been ‘tortured and sexually harassed in prison’ goes on trial»։ The Independent։ Վերցված է 19 June 2019 
  22. «Saudi women's rights activists go on trial in Riyadh»։ The Guardian։ Reuters։ 13 March 2019։ Վերցված է 14 March 2019