Jump to content

Լի Շանֆու

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Լի Շանֆու
չինարեն՝ 李尚福
Դիմանկար
Ծնվել էփետրվար 1958 (68 տարեկան)
ԾննդավայրՉենդու
Քաղաքացիություն Չինաստան
Մայրենի լեզուչինարեն
ԿրթությունNational University of Defense Technology?
Մասնագիտությունսպա, military flight engineer, Q133270798? և նախարար
Զբաղեցրած պաշտոններMinister of National Defense of the People's Republic of China?, State councillor? և Ազգային Ժողովրդական Կոնգրեսի անդամ
ԿուսակցությունՉինաստանի կոմունիստական կուսակցություն[1]
 Li Shangfu Վիքիպահեստում

Լի Շանֆու (չինարեն՝ 李尚福 , փետրվար 1958, Չենդու), չինացի քաղաքական գործիչ, աերոտիեզերական ինժեներ և Չինաստանի ժողովրդա-ազատագրական բանակի (ՉԺԱԲ) գեներալ։ Նա եղել է Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության պաշտպանության նախարարը 2023 թվականի մարտի 12-ից մինչև հոկտեմբերի 24-ը, ինչպես նաև նույն ժամանակահատվածում պետական խորհրդական։

Ավելի վաղ Լի Շանֆուն զբաղեցրել է ՉԺԱԲ-ի ռազմավարական աջակցության ուժերի հրամանատարի տեղակալի և ՉԺԱԲ-ի սպառազինության գլխավոր վարչության հրամանատարի տեղակալի պաշտոնները։

Նա 31 տարի աշխատել է Սիչանի արբանյակների արձակման կենտրոնում, այդ թվում՝ 10 տարի որպես կենտրոնի տնօրեն։

Հետագայում՝ 2017-2022 թվականներին, զբաղեցրել է Չինաստանի կենտրոնական ռազմական խորհուրդի սարքավորումների զարգացման բաժնի ղեկավարի պաշտոնը։

Կենսագրություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լի Շանֆուն ծնվել է 1958 թվականի փետրվարին Չենդու քաղաքում, իսկ նրա նախնիների հայրենիքը գտնվում է Սինգո շրջանում։ Նա Լի Շաոչժուի որդին է, որը եղել է Չինաստանի կարմիր բանակի վետերան և ՉԺԱԲ-ի երկաթուղային զորքերի բարձրաստիճան սպա[2]։ Լի Շանֆուն միացել է Չինաստանի ժողովրդա-ազատագրական բանակին, երբ 1978 թվականին ընդունվել է Ազգային պաշտպանության տեխնոլոգիական համալսարան։ 1982 թվականին համալսարանն ավարտելուց հետո նա սկսել է աշխատել որպես տեխնիկ Սիչանի արբանյակների արձակման կենտրոնում[3]։

2003 թվականի դեկտեմբերին 45 տարեկան հասակում Լի Շանֆուն նշանակվել է Սիչանի արբանյակների արձակման կենտրոնի տնօրեն (հրամանատար)։ 2006 թվականի հուլիսին նրան շնորհվել է գեներալ-մայորի կոչում[4]։ 2016 թվականի օգոստոսին ստացել է գեներալ-լեյտենանտի կոչում, իսկ 2019 թվականի հուլիսին՝ գեներալի կոչում[5][6][7]։ Սիչանի կենտրոնը ղեկավարելու տասը տարիների ընթացքում Լի Շանֆուն ղեկավարել է մի շարք հրթիռային արձակումներ, այդ թվում՝ «Չանէ-2» լուսնային զոնդի արձակումը 2010 թվականի հոկտեմբերին[8]։

Լի Շանֆուն Սիչանի արբանյակների արձակման կենտրոնում 31 տարի աշխատելուց հետո 2013 թվականին նշանակվել է ՉԺԱԲ-ի սպառազինության գլխավոր վարչության շտաբի պետ՝ փոխարինելով Շան Հունին[9]։

Մեկ տարի անց նա նշանակվել է նույն վարչության տնօրենի տեղակալ։

2016 թվականին Լի Շանֆու-ը նշանակվեց նորաստեղծ ՉԺԱԲ ռազմավարական աջակցության ուժեր-ի հրամանատարի տեղակալ։ Այդ զորքերը պատասխանատու էին կիբերտարածության, տիեզերական և այլ բարձր տեխնոլոգիական ռազմական գործողությունների համար։ Նույն թվականին նրան շնորհվեց գեներալ-լեյտենանտի կոչում[10]։

2017 թվականի սեպտեմբերին Լի Շանֆուն նշանակվել է Չինաստանի կենտրոնական ռազմական խորհուրդի սարքավորումների զարգացման բաժնի տնօրեն՝ փոխարինելով Չժան Յուսյաին[11]։ Այդ բաժինը հանդիսացել է նախկին գլխավոր ռազմական վարչության իրավահաջորդը։

2017 թվականի հոկտեմբերին Լի Շանֆուն ընտրվել է Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության 19-րդ գումարման Կենտրոնական կոմիտեի անդամ[12]։ 2022 թվականի հոկտեմբերին նա ընտրվել է Չինաստանի Կոմունիստական ​​կուսակցության 20-րդ Կենտրոնական ռազմական հանձնաժողովի անդամ[13]։

2023 թվականի հունվարի 18-ին Լի Շանֆուն մասնակցել է Կենտրոնական ռազմական խորհրդի պաշտոնների բարձրացման արարողությանը, իսկ նույն տարվա մարտի 12-ին նշանակվել է Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության պետական խորհրդական և ազգային պաշտպանության նախարար՝ այդ պաշտոնում փոխարինելով Վեյ Ֆենհեին[14][15]։

2023 թվականի ապրիլի 17-ին Լի Շանֆուն իր առաջին արտասահմանյան այցը կատարել է Ռուսաստան։ Քառօրյա այցի ընթացքում նա Մոսկվայում հանդիպել է Վլադիմիր Պուտինի և Սերգեյ Շոյգուի հետ։ Հանդիպման ժամանակ նա հայտարարել է, որ Չինաստանի և Ռուսաստանի կապերը «գերազանցում են Սառը պատերազմի դարաշրջանի ռազմաքաղաքական դաշինքները»[16][17]։

Ապրիլի 28-ին նա հանդիպել է Ռաջնաթ Սինգհին Նյու Դելիում անցկացված Շանհայի համագործակցության կազմակերպության պաշտպանության նախարարների հանդիպման շրջանակում։ Դա Չինաստանի պաշտպանության նախարարի առաջին այցն է եղել Հնդկաստան՝ 2020 թվականի հնդկա-չինական սահմանային բախումներից հետո[18]։

2023 թվականի հունիսին Լի Շանֆուն Շանգրի-Լայի երկխոսություն ֆորումի ժամանակ Սինգապուրում հանդես է եկել հրապարակային հայտարարություններով՝ նշելով, որ ԱՄՆ-ի հետ պատերազմը կլինի անտանելի աղետ, և որ թե՛ ԱՄՆ-ը, թե՛ Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետությունը պետք է ավելի շատ համագործակցության կետեր գտնեն երկու երկրների միջև վերջին սրացումներից հետո[19]։

2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին ավարտված Չինաստանի ժողովրդական ներկայացուցիչների համաչինական ժողովի մշտական կոմիտեի 14-րդ գումարման վեցերորդ նիստը որոշում է ընդունել ազատելու Լի Շանֆուին պետական խորհրդականի և ազգային պաշտպանության նախարարի պաշտոններից։ Նույն նիստում պետական խորհրդականի պաշտոնից ազատվել է նաև Ցին Կանը[20]։

Կոռուպցիայի մեղադրանքներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2023 թվականի սեպտեմբերին Ռոյթերս միջազգային լրատվական գործակալությունը հաղորդել է, որ Լին հետաքննվում է կոռուպցիայի համար Կենտրոնական ռազմական հանձնաժողովի կարգապահական ստուգման հանձնաժողովի կողմից։ 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Չինաստանի ժողովրդական ներկայացուցիչների համաչինական ժողովի մշտական կոմիտեն պաշտոնապես հաստատել է նրա ազատումը ազգային պաշտպանության նախարարի պաշտոնից՝ երկու ամիս հանրային անհետացման ֆոնին, առանց պատճառի հրապարակման։ Նրա վերջին հրապարակային ելույթը եղել է 2023 թվականի օգոստոսի 29-ին՝ Պեկինում անցկացված աֆրիկյան երկրների անվտանգության ֆորումում[21][22][23]։

2024 թվականի հունիսի 27-ին Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը հայտարարեց, որ Լի Շանֆուն և Վեյ Ֆենխեն հեռացվել են կուսակցությունից «կարգապահական և իրավական խախտումների» համար։ Նրանց գործերը փոխանցվել են ռազմական դատախազությանը քրեական հետապնդման նպատակով։ Լին մեղադրվում էր կաշառք ստանալու և այլ անձանց կաշառելու մեջ։ Երկուսն էլ զրկվել են գեներալական կոչումներից[24][25]։

2026 թվականի մայիսի 7-ին Լի Շանֆուն և Վեյ Ֆենհեն մեղավոր են ճանաչվել են կաշառակերության մեջ և դատապարտվել մահապատժի՝ երկու տարվա հետաձգմամբ[26][27]։

Պատժամիջոցներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2018 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Լի Շանֆուն և ՉԺԱԲ սպառազինության գլխավոր վարչությունը հայտնվել են ԱՄՆ-ի պատժամիջոցների տակ՝ CAATSA օրենքի շրջանակում։ Պատճառը եղել է Ռուսաստանի կողմից Սու-35 ինքնաթիռների և С-400 հակաօդային համակարգ սարքավորումների փոխանցման հետ կապված գործարքները[28][29][30]։

2023 թվականի մայիսին ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենը հայտարարել է, որ քննարկվում է պատժամիջոցների հնարավոր հանումը, սակայն ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի խոսնակ Մեթյու Միլլերը հայտարարեց, որ Միացյալ Նահանգները չի քննարկում պատժամիջոցները վերացնելու հարցը[31][32]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ http://www.news.cn/politics/leaders/20240718/a41ada3016874e358d5064bba05eba98/c.html
  2. ↑ «李尚福升任总装副部长». china.caixin.com. Արխիվացված օրիգինալից 2023-04-14-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  3. ↑ «PLA says chief of its arms wing replaced - China - Chinadaily.com.cn». www.chinadaily.com.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-03-12-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  4. ↑ «PLA says chief of its arms wing replaced - China - Chinadaily.com.cn». www.chinadaily.com.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-03-12-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  5. ↑ sina_mobile (2019-07-31). «中国海军空军司令等10位军官晋升上将军衔(图)». mil.sina.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-04-14-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  6. ↑ «中央军委举行晋升上将军衔警衔仪式 习近平颁发命令状并向晋衔的军官警官表示祝贺_滚动新闻_中国政府网». www.gov.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-30-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  7. ↑ «战略支援部队副司令员兼参谋长李尚福晋升中将军衔». m.thepaper.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-04-14-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  8. ↑ sina_mobile (2017-09-18). «李尚福任军委装备发展部部长 从事航天30余年». news.sina.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-04-14-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  9. ↑ «PLA says chief of its arms wing replaced - China - Chinadaily.com.cn». www.chinadaily.com.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-30-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  10. ↑ «PLA says chief of its arms wing replaced - China - Chinadaily.com.cn». www.chinadaily.com.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-30-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  11. ↑ «PLA says chief of its arms wing replaced - China - Chinadaily.com.cn». www.chinadaily.com.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-30-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  12. ↑ «List of members of the 19th CPC Central Committee - Xinhua | English.news.cn». www.xinhuanet.com. Արխիվացված է օրիգինալից 2021-01-29-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  13. ↑ «The 20th Central Military Commission: Personnel and Priorities». Jamestown (ամերիկյան անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-30-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  14. ↑ «[视频]中央军委举行晋升上将军衔仪式 习近平颁发命令状并向晋衔的军官表示祝贺». tv.cctv.com. Արխիվացված օրիգինալից 2023-01-18-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  15. ↑ «（两会受权发布）中华人民共和国主席令（第二号）-新华网». www.news.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-03-14-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  16. ↑ «China's defence minister and Putin vow to strengthen military cooperation». The Guardian (բրիտանական անգլերեն). 2023-04-17. 0261-3077. Արխիվացված օրիգինալից 2023-06-03-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  17. ↑ «Chinese defence minister 'specifically chose Russia' for first overseas trip». South China Morning Post (անգլերեն). 2023-04-17. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-25-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  18. ↑ «SCO: China defence minister in India amid border tensions». BBC News (բրիտանական անգլերեն). 2023-04-27. Արխիվացված օրիգինալից 2024-01-25-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  19. ↑ «Li Shangfu: War with US would be unbearable disaster, says China defence minister». BBC News (բրիտանական անգլերեն). 2023-06-04. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-24-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  20. ↑ 朱英. «十四届全国人大常委会第六次会议在京闭幕__中国政府网». www.gov.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-24-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  21. ↑ «Exclusive: Chinese defence minister under investigation for corrupt procurement». Reuters (անգլերեն). 2023-09-16. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-23-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  22. ↑ Sevastopulo, Demetri (2023-09-14). «Chinese defence minister under investigation by Beijing, US believes». Financial Times. Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-24-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  23. ↑ NEWS, KYODO. «China removes defense minister Li after nearly 2-month absence». Kyodo News+. Արխիվացված օրիգինալից 2023-11-23-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  24. ↑ «CPC expels former Chinese defense minister Li Shangfu-Xinhua». english.news.cn. Արխիվացված օրիգինալից 2024-06-27-ին. Վերցված է 2024-06-30-ին.
  25. ↑ «China's Communist Party expels former defence ministers Li Shangfu, Wei Fenghe for corruption». CNA (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2024-06-28-ին. Վերցված է 2024-06-30-ին.
  26. ↑ «Two former Chinese defense ministers handed death sentence with reprieve for graft». Xinhua. 2026-05-07. Վերցված է 2026-05-07-ին.
  27. ↑ «China sentences former defence ministers to death with reprieve». Reuters. 2026-05-07. Վերցված է 2026-05-07-ին.
  28. ↑ Nicole Gaouette,Marshall Cohen (2018-09-20). «US sanctions Chinese military for buying Russian weapons | CNN Politics». CNN (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2023-03-15-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  29. ↑ «U.S. sanctions China for buying Russian fighter jets, missiles». Reuters. 2018-09-20. Արխիվացված է օրիգինալից 2023-03-23-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  30. ↑ «Reuters | Breaking International News & Views». Reuters (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2011-02-24-ին. Վերցված է 2023-04-14-ին.
  31. ↑ Sevastopulo, Demetri (2023-05-21). «Joe Biden expects imminent 'thaw' in China relations». Financial Times. Արխիվացված օրիգինալից 2023-08-02-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.
  32. ↑ «US Now Says No Plan to Lift Sanctions on China Defense Minister». Bloomberg.com (անգլերեն). 2023-05-23. Արխիվացված օրիգինալից 2023-12-14-ին. Վերցված է 2023-10-24-ին.

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լի Շանֆու» հոդվածին։
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Լի_Շանֆու&oldid=10744157» էջից